70 



DZIAŁ III. BOTANIKA. 



przeciwnie, nieco niżej, jak to okazuje się z następującego: wioska Babiniec, po- 

 łożona o wiorstę na wschód od uroczyska Cisówki, wzniesiona jest nad poziom 

 morza na 158,53 m, to ostatnie przeto w najlepszym razie może leżyć na jednym 

 poziomie z przytoczoną wioską, prawdopodobnie zaś na parę metrów niżej. Tak 

 niskie położenie stanowiska jodły a zatem i większa wilgoć są zapewne przyczyną, 

 że to drzewo nie dochodzi do takiej wysokości jak w sąsiedniem Królestwie. 



Opuszczając Cisówkę, która wogóle odznacza się bogatą florą, nauczeni do- 

 świadczeniem, zaopatrzyliśmy się w długie do podpierania żerdki, jakich zresztą 

 używają okoliczni mieszkańcy, o czem, obyty z miejscowością i zaopatrzony 

 w lekkie chodaki, strzelec zapomniał nas objaśnić. 



Na tern bagnie złowiliśmy jeden osobnik jaszczurki żyworodnej (Lacerta 

 vivipara Jacq). 



Inną osobliwością puszczy Białowieskiej, o której wspomina Brincken 

 a Górski wskazuje stanowisko, jest cis zwyczajny (Taxus baccata L). Rośnie 

 wprost w przeciwnej stronie puszczy, niżeli jodła, w uroczysku Nieznanowo 

 straży Leśniańskiej, położonem o 11 wiorst na zachód wsi Białowieży. Odszuka- 

 nie cisu przedstawiało innego rodzaju trudności. Mianowicie uroczysko to tak 

 jest zawalone przewróconemi i spiętrzonemi jedno na drugie drzewami, że 

 w niektórych miejscach literalnie kroku naprzód nie mogliśmy zrobić; w takiej to 

 miejscowości, słusznie długi czas uważanej za niemożebną do przebycia, więc nie- 

 znaną (skąd nazwa), przy pomocy naszego przewodnika, dzielnego strzelca Orze- 

 chowskiego, odszukaliśmy pozostałe niedobitki, dwa krzaki cisu dwulokciowcj 

 wysokości, wieśniacy bowiem niszczą go, uważając jako skuteczne lekarstwo prze- 

 ciw wściekliźnie. Według zapewnień strzelca, znającego wybornie całą tą część 

 puszczy, oprócz wspomnianych krzaków cis nigdzie więcej się nie znajduje. 



Zgodnie ze spostrzeżeniem Górskiego, przeciwnem uwadze Brinckena. 

 Quercus Robur Willd jest rzadszym od Q. pedunculata Ehrh. 



Potwierdzić musimy słowa Górskiego, że Tilia grandifolia Ehrh, Acer 

 Pseudoplatanus L i Acer campestre L w puszczy się nie znajdują, myl- 

 nem wszakże jest jego mniemanie, jakoby Acer piat ano id es L w puszczy nie 

 rósł a tylko w strażach był sadzony umyślnie dla ozdoby; myśmy go w stanie zu- 

 pełnie dzikim w głębi lasów widzieli w wielu miejscowościach, wymienionych 

 poniżej w spisie zebranych przez nas roślin. 



Z rodzaju Lonicera spostrzegaliśmy tylko ten gatunek, co Górski, t. j. 

 Lonicera Xylosteum L. Następujących roślin, które Brincken miał znajdo- 

 wać, zgodnie z Górskim nie widzieliśmy w puszczy Białowieskiej: Vinca mi- 

 nor L, Lonicera Periclymenum L, L. nigra L, Rhamnus alpina L, 

 ostatnią Brincken miał widzieć dwa razy w straży Browskiej. Ligustrum vul- 

 gare L, Viburnum Lantana L nie znajdują się w dzikim stanie. Cratae- 

 gus Oxyacantha L, rosnący w ogrodach, według Górskiego nie jest tym ga- 

 tunkiem, jak chce mieć Brincken, lecz Crataegus monogyna Jacq; rzadkich 

 okazów tego krzewu, widzianych przez naswpuszczy, z powodu dawnego przekwi- 

 tnięcia, nie można było ostatecznie zdeterminować, liście w T szelako zupełnie są po- 

 dobne do liści C. monogyna Jacq, wyobrażonych na tablicy 2528 tomu XXV 

 Flory niemieckiej Schlechtendala i Langethala. Podobnie jak Górski i myśmy 



