A. WRZEŚNIOWSKI. O TRZECH KIEŁŻACH PODZIEMNYCH. 



249 



Pedes saltatorii yltimi paris biramosi; ramo interior e parvulo; ramo exteriore 

 elongato, biarticulato. 



Apjpendix caudalis simplex, profunde Jissa. 



Tak więc Humbert upatruje charakterystykę rodzaju Niphargus w bra- 

 ku oczu; braku trzewiczków (calceoli) na wici dolnych rożków u samców, a nato- 

 miast w obecności u obu płci na wiciach tak górnych jak i dolnych rożków owych 

 bladych* na końcu nieco nabrzmiałych szczecin, które opisał pod nazwą, bacilli 

 hyalini, albo batonnets hyalins; w uzbrojeniu płata wewnętrznego szczęk 

 drugiej pary; w formie nóg chwytnych, w budowie nóg poskocznych i formie 

 blaszki ogonoowej. Są to w rzeczy samej znamiona bardzo charakterystyczne. 

 W tak dokładnej pracy jedno tylko może zadziwiać: dla czego niema wzmianki 

 o szczękach pierwszej pary, które niemniej są charakterystyczne od szczęk dru- 

 giej pary. Pozorny ten brak tem się objaśnia, że autor nie chciał z rodzaju 

 Niphargus stanowczo wyłączać głębinowej formy Eriopis elongata, której 

 budowa była mu znaną z dzieła Bruzeliusa l ) i Boecka 2 ) i dla tego nie wspo- 

 mniał o szczękach 1-szej pary 3 ). Później zobaczymy, że w takim razie należało 

 także pominąć budowę szczęk 2-iej pary. 



Dyjagnoza Htjmberta jest stanowczo wyższa od wszystkich poprzedzają- 

 cych i odznacza się wielką dokładnością, oraz trafnością. Zawiera ona jeden tyl- 

 ko błąd, że nogi chwytne są nazwane kleszczowemi, kiedy są one półkleszczowe- 

 mi, t. j. nie posiadają na rękach nieruchomego wyrostka naprzeciwko ruchomego 

 szpona. 



Profesor Leydig- 4 ) wykazał, że u kiełży studziennych z Tybingi i Bonn 

 istnieje wprawdzie zwój wzrokowy, ale niema ani stożków, ani barwnika oczne- 

 gOj zatem niema oka. Wyjaśnił też, że pierwszy członek dolnych rożków, jak 

 wiadomo, osadzony w głębokiem wycięciu boków głowy, bywa niekiedy zabarwio- 

 ny kolorem żółto pomarańczowym i tworzy plamę, którą Koch prawdopodobnie 

 wziął za oko (dodałbym od siebie: prawdopodobnie i S. Bate). 



Leydig przytacza dalej, że Gr. puteanus odznacza się wicią dodatkową 

 tylko 2-członkową, oraz brakiem trzewiczków na rożkach dolnych, a natomiast 

 obecnością wspomnianych bladych, maczugowato nabrzmiałych szczecin, które 

 oznacza jako Stabchen, Cylinder albo Keulen, niemniej jednak oświadcza, 

 że niema zasady tworzenia odrębnego rodzaju Niphargus, ale zdania swego ni- 

 czem nie motywuje. 



ł ) Ragnar Bruzelius. Bidrag till kannedoin om Skandinayiens Amphipoda Gammaroidea 

 Lund, 1859, str. 64. 



2 ) Axel Boeck. Crustacea Amphipoda borealia et artica. Christiania, 1870, str. 135. 



3 ) Humbert. L. c. str. 298. Materiaux, etc. str. 332. 



4 ) Franciszek Leydig. Ueber Ampkipoden und Isopoden. Anatomische und zoologische Be- 

 merkungen. Zeitschrift fur wissenschaftliche Zoologie, 1878. Tom XXX, dodatkowy, str. 237, 23S, 

 246, 247. 



Pam. Fizyj. Tom VIII. 



Dział III. 32 



