340 



DZIAŁ III. ZOOLOG1JA. 



się w kraju, ptaki okolic bardziej północnych przelatują wielkiemi stadami w pierw- 

 szych dniach Maja, od czasu do czasu zatrzymują się nad pastwiskami i łąkami 

 dla pożywienia się, wkrótce potem wznoszą się w górę i lecą dalej ku północy; 

 wszystkie te jaskółki są mocniej rudawe na spodzie ciała niż jaskółki gnieżdżące 

 się u nas. W roku 1888 pierwszą jaskółkę widziano w Warszawie 21 Kwietnia, 

 stado 25 t. m.; przez czas chłodu w pierwszej połowie Maja dymówki były bardziej 

 ożywione niż jerzykk 



45. CheSidors urbica (L.) Oknówka. 



Przed laty jaskółka ta była u nas o wiele liczniejsza niż jest obecnie. W roku 

 1840 lub 41 deszcz nieustanny kilkodniowy w początku Lipca zagładził ich tysią- 

 ce: w moich oczach ze strychów owczarni i obory wyrzucono trupów parę ćwierci 

 zbożowych i od tego czasu nie mogły powetować jeszcze strat w tej katastrofie 

 poniesionych. Wogóle jest ona liczniejsza w południowych okolicach kraju niż 

 w północnych, w. samej Warszawie jest nieliczna i nie trzyma się w głębi miasta, 

 lecz po większej części osiedla się w niewielkiej liczbie w częściach zewnętrznych, 

 a mianowicie ponad Wisłą. Jedyny punkt bardziej środkowy, gdzie się ich ciągle wi- 

 duje pewną liczbę jest plac Trzech Krzyży, gdzie głównie kilka par się kręci ponad 

 gmachem Instytutu głuchoniemych. Jaskółka ta przylatuje do nas o kilka dni 

 później niż dymówka, zwykle pierwsze zaczynają się pokazywać około 20 Kwie- 

 tnia, a w wiosny spóźnione około 5 Maja; w połowie Sierpnia zaczynają groma- 

 dzić się w stada i wkrótce puszczają się w drogę; w pierwszej połowie Września 

 wielkie stada przelatujące z północy i mają zwyczaj zatrzymywać się na chwilę 

 w miejscach uprzywilejowanych; pałac Wilanowski odległy o 8 wiorst od Warsza- 

 wy jest jednym z tych popasów, tamto niezliczone stada nalatują, siadają po 

 gzymsach gmachu i po wypoczynku przez godzinę lub dwie puszczają się w dal- 

 szą podróż, często przybywa po nich inne stado, które tak samo wypoczywa; by- 

 wają czasami dnie, w ciągu których 4 lub 5 podobnych stad kolejno wypoczywa. 

 W roku 1888 więcej było oknówek w Warszawie niż w latach poprzednich, parę 

 ich gniazd nawet widziałem na Nowym Świecie w bliskości placu S-tego Ale- 

 ksandra. 



46. Cotyle riparia (L.) Grzebółka. 



Pospolita wzdłuż rzek krajowych; wędruje w tychże samych czasach co i po- 

 przednia. 



47. Coracias garrula (L.) Kraska. 



Pospolita, lecz wogóle nieliczna przez lato we wszystkich lasach krajowych. 

 Zaczyna się pojawiać w początku Maja, a do połowy tego miesiąca wszystkie pa- 

 ry są osiedlone; największa ich liczba opuszcza okolicę w końcu Sierpnia, a oso- 

 bniki spóźnione spotyka się jeszcze w pierwszych dniach Września. 



48. Merops apiaster L. Żołna. 



Wypadkowa, nadzwyczaj rzadka, znany mi tylko jeden przykład ubicia 

 egzemplarza w Piaskach luterskich o 25 wiorst od Lublina. 



49. Alcedo ispida L. Zimorodek. 



Miejscowy, rozproszony w małej liczbie po całym kraju wzdłuż wszystkich 

 rzek i wielkiej liczby strumieni o brzegach wysokich i oberwanych. 



