K. ŁAPCZYŃSKT. Z POWIATU TROCKIEGO DO SZCZAWNICY. 



79 



złożony. Niemało także winni byliśmy doświadczeniu i znajomości księdza I. An- 

 draszka, członka szanownego zgromadzenia ks. ks. Pijarów, z głębokiej nauki li- 

 terackiemu światu, a z wieloletnich zasług w stanie nauczycielskim krajowi zna- 

 nego męża, który, jako profesor historyi naturalnej w Opolu, troskliwie faunę 

 owadów i florę tameczną rozpoznawał i owoce doświadczeń swoich korzystnie za- 

 szczepił w swych uczniach, których botaniczne zbiory nasze następnie zbogaciły. 

 Cóż mam wyrzec o dzielnej w naszem poświęceniu się botanice pomocy ze strony 

 szanownego profesora botaniki w uniwersytecie król. warszawskim, który, zwła- 

 szcza, gdyśmy juź byli uniwersytetu uczniami, przybierając nas za uczestników 

 swojej niezmordowanej troskliwości w śledzeniu państw naszej flory, zostawił nam 

 nazawsze przykład tego poświęcenia się przedmiotowi, z jakiem zasłużyć sobie 

 można na imię krzewiciela umiejętności. 



„W czasach tejto, że tak powiem, koteryi młodych miłośników botaniki 

 w Warszawie, roślinę pod nazwiskiem Linnaea borealis, czci i pamiątce nie- 

 śmiertelnego Lineusza poświęconą, nazywaliśmy koroną flory naszej, bośmy sobie 

 wystawiali, że gdyby malarz jaki chciał naszę florę uosobić, najsłuszniej ozdo- 

 biłby jej głowę wieńcem z linei, jako rośliny północnym stronom właściwej, a oraz 

 przypominającej nazwisko tego wielkiego botanika, który się tak dzielnie do sławy 

 naszych północnych narodów przyłożył. Dla tejto przyczyny każdy z nas naj gor- 

 liwiej pragnął zalecić swój zbiór roślin dobrym egzemplarzem linei, jakiego wów- 

 czas ogród botaniczny warszawski dostarczyć nam nie mógł, bo tej rośliny nie 

 miał; a nawet choćby ją i posiadał, to wiadomo powszechnie, że egzemplarze 

 brane z indywiduów utrzymywanych w ogrodzie, nie mają tego znaczenia u bota- 

 ników, co wzięte z miejsca, na jakiem je natura wydała. Środki na otrzymanie 

 do naszych zielników tego ostatniego rodzaju egzemplarzy linei były wówczas na- 

 der dla nas trudnemi. JSfigdzieśmy tej rośliny w kraju naszym nie postrzegli; 

 a starać się o dobre egzemplarze zagraniczne było dla nas wielką trudnością, 

 wiele zabiegów i kosztu wymagało. 



„Z innych zarzutów doniesieniu brata mojego uczynionych, mniemam, że on 

 sam dostatecznie się juź wytłumaczył; ale natarczywość, z którą domagano się po 

 nim tłumaczenia, jak mogłem znaleźć roślinę w województwie augustowskiem 

 w sierpniu, kiedy w tym miesiącu znajdowałem się w województwie lubelskiem, 

 powoduje mnie do wydania przed publicznością brata mojego, jako autora donie- 

 sienia, a razem jako istotnego i najpierwszego znalazcę linei w lesie grabowskim. 

 Onto w sierpniu ten las zwiedzając, lineę postrzegł, a w następnym miesiącu, 

 spotkawszy się ze mną w Warszawie, o tern postrzeżeniu mnie uwiadomił i egzem- 

 plarze znalezionej przez siebie rośliny ukazał. Ze zaś sam pozostał w Warsza- 

 wie, a mnie wypadło tę okolicę odwiedzić, przeto dopiero w końcu września lineę 

 w znajomym mi od dawna lesie grabowskim oglądałem, uwiadomienie o niej wraz 

 z zasuszonemi egzemplarzami koledze mojemu, panu Jastrzębowskiemu (jak sam 

 o tern nadmienia w ostatnim zeszycie Pamiętnika Warszawskiego str. 191) do 

 Warszawy przesłałem; bratu zaś mojemu udzieliłem listownie tych moich uwag 

 o^ linei, które w doniesieniu s wojem ogłosił. Czując z jednej strony potrzebę 

 takich doniesień o rzadszych kraju naszego roślinach, z drugiej postępując za tą 

 chwalebną zasadą, że bardziej szkodliwą niż użyteczną byłoby rzeczą wkraczać 



