TC. ŁAPCZYŃS1U. Z POWIATU TROCKIEGO DO SZCZAWNICY. 



93 



Szlamowanie w Łazienkach niezupełnie odniosło pożądany skutek: staw przy 

 teatrze już okryły wodorosty, a na kanałach w stronie Mokotowa i na stawie przy 

 koszarach, na północ od posągu Sobieskiego zjawiła się gałucha (Oenanthe phe- 

 łandrium Link.) w niebywałej przed szlamowaniem ilości. Okazy dorodne. Nie- 

 które dęte, członkowate łodygi doszły w jesieni grubości luf karabinowych, nie naj- 

 nowszego kalibru z wylotem 7 mm, ale dawnych, gdy karabin skałkowy ważył 

 12 funtów. 



Na odsepiska wiślane poszedłem, żeby odwiedzić szczupłą kolonią wierzby 

 ostrolistnej (S a 1 i x a c u t i f o 1 i a W i 1 d. — S. pruinosa Wend.=S. daphnoidcs 

 var. acutifolia WillcL (sp.). 



W roku 1890 Wisła przez całe lato miała wyjątkowo nizki stan wody i na 

 piaszczystych ławach zazieleniły się rozmaite rośliny, głównie wierzby, o czem opo- 

 wiedziałem swego czasu we Wszechświecie (Nr. 46. 1890). W ciągu zimy 1890/91 

 cała ta roślinność pod lodem wyginęła, zostały się tylko luierzby ostrolistne, które 

 i drugą zimę z roku 1891/92 pod lodem przetrzymały, o czem referowałem znowu 

 we Wszechświecie (Nr. 25, 1892), więc tam odsyłam, kogo te rzeczy bliżej 

 zajmują. 



Dnia 20 czerwca rannym pociągiem wyjazd z Warszawy do Krakowa. Wy- 

 minąwszy długie szeregi budynków kolejowych, skoro się podróżny znajdzie za 

 miastem, na Czystem, uderza go sprzeczność zupełna wschodniej i zachodniej strony 

 Warszawy. 



Na brzegu prawym Wisły, za Pragą: nizko, wilgotno, piaski i borki sosnowe; 

 na lewym brzegu, na Czystem, okolica wzniesiona, sucha, niema piasku, ale glina 

 urodzajna, która przynęciła ogrodników i gęsta szachownica sadów wiśniowych, 

 podszytych agrestem i porzeczkami oraz ogrodów warzywnych ciągnie się daleko 

 przy kolei żelaznej. Przeciwieństwo wschodniej i zachodniej strony Warszawy 

 objaśnia jeden rzut oka na mapę geologiczną Siemiradzkiego i Dunikowskiego. Za 

 Pragą aż do Bugu, o czem już była mowa, leży piaszczyste aluvium, gdy tymczasem 

 Warszawa i jej najbliższe zachodnie sąsiedztwa rozłożyły się na najstarszych for- 

 macyach trzeciorzędowych. Różnorodność dwu przeciwnych stron Warszawy ma 

 jednak rys wspólny: tu i tam równina. A że równina bez zarzutu, dowodem droga 

 żelazna warszawsko-wiecleńska. Za Czystem przed Włochami robi lekki zakręt ku 

 południowemu zachodowi, a od tego miejsca idzie aż do rzeki Rawki 54 km prosto 

 jak strzelił bez najmniejszego zagięcia. 



Minąwszy Włochy, oko obejmuje coraz rozleglej sze obszary pól. Zboża 

 piękne, bo choć już wyminąłem owe gliny trzeciorzędowe, mapa nową naznacza 

 glinę — dolną lodowcową. 



Pierwsza stacya od Warszawy— Pruszków, co rok się więcej zaludnia, przeista- 

 czając się z wioski mazowieckiej na osadę fabryczną. Ze wszystkich stacyj między 

 Warszawą i Krakowem Pruszków jest najniżej położony. Niżej od stacyi war- 

 szawskiej o 17 m\ To też wody z Pruszkowa i z obok położonego Helenowa, nie- 

 niogąc się dostać przez wyżej położone okolice Warszawy do Wisły, płyną do niej 

 dalszą drogą: naprzód do rzeki Utraty, a potem razem z nią do Bzury. Helenów 

 swoje wody oddzielnie ofiarowuje Utracie, 



