K. ŁAPCZYŃSKT. Z POWIATU TROCKIEGO DO SZCZAWNICY. 119 



D. 1) Na nawozie ozimina (żyto, lub pszenica). 2) Jęczmień z koniczyną 

 czerwoną. 3) Koniczyna. 4) Połownik. 5) Owies. 



Kto ma niewielkie pole, a dużą polanę, więc siana i inwentarza stosunkowo 

 dużo, ten częściej, niż co 5 lub 6 lat każdy kawałek pola nawozi i owsa, ani po- 

 łownika nie sieje w pobliżu wsi. 



Na len odkładają kawałki pola, przed paru laty nawożonego, gdyż go na 

 świeżym nawozie nie uprawiają. 



Kapuścisko jest to najczęściej oddzielny kawałek gruntu, corocznie nawo- 

 żony, na którego jednej połowie sadzą kapustę, na drugiej sieją konopie. W na- 

 stępnym roku po kapuście idą konopie, a po konopiach kapusta. I tak ciągle. 



vi. 



Roślinność dzika na polach i na pastwiskach. Co to jest polana? Flora 

 polan. Polany ugorujące i nigdy nieorane. Roślinność na miedzach 

 i w zaroślach. Białe olchy. Roślinność obnażeń skalnych. Rośliny 

 szczytu wapiennego Szafranówki i Wysokiej oraz Bryarki wybucho- 

 wego pochodzenia. Flora lasów i hal. 



Pole doliny szczawnickiej, ze względu na rośliny, dziko w zbożu rosnące, 

 inaczej się przedstawia od pola na równinach mazowieckich. Są wprawdzie bła- 

 watki, kąkole i ognicha (Raphanus Raphanistrum L.), że jednak często de- 

 szcze padają, więc na najsuchszem, wysoko położonem polu spotyka się w zbożu 

 czyściec błotny (Stachys palustris L.), podbiał, a nawet zywokost lekarski 

 (Symphytum officinale L.), pilnujący się łąk na równinach. Co krok w zbożu 

 czerwienią się latem drobne kwiaty kurzy śladu (Anagąllis arvensis L.), ro- 

 ślinki, przebywającej pod Warszawą, więcej w ogrodach, niż na polach. Gdzie- 

 niegdzie rośnie Inianka mniejsza (Lin ar i a minor Desv.) i kocanka dwudzielna 

 (Grnaphalium germanicum (L.) Huds.). Lepnicę francuską (Silene gallica 

 L.), rzadką w Królestwie, spotykałem na dolinie szczawnickiej niezbyt często, ale 

 roszpunka zębata (Yalerianella den tata Poll.) i rolnica (Sh er ar di a arven- 

 sis L.), rzadkości na Mazowszu, są najpospolitszemi roślinami zbożowemi doliny 

 szczawnickiej. Jeżeli je przyjmiemy za dwie przedstawicielki dzikiej roślinności 

 pól uprawnych, to stokrotkę, i świetnik lekarski (Euphrasia officinalis L.) wy- 

 brać należy na przedstawicieli pastwisk. 



Na wspólne pastwiska przeznaczają się góry niebardzo od dna doliny od- 

 ległe, a zbyt strome, albo zbyt jałowe, żeby się nadawały do uprawy. Inwentarza 

 dużo, więc żadna pożądana przez owce i kozy roślina nie może się prawidłowo 

 rozwinąć na pastwisku, tylko sterczą nietknięte osty, ostrożenie, kąsiny zicyczajne 

 (Car li na vulgaris L.), ostromlecze i obficie rozrodzony czyściec kutnerowaty 

 (Stahys germanica L.). 



