214 



DZIAŁ III. ZOOLOGIA. 



ważono dotychczas gatunku szkodliwego. Przebywają w mrowiskach, a także 

 w gnoju i padlinie, jak Staphilinus maxillosus, Aleochara, Oxytellus 

 i bardzo wiele innych. 



Z pomiędzy grobarzów (N e c r o p h o r u s) i omarlic (S y 1 p h a) niema gatunku r 

 któryby był tylko faunie podolskiej właściwym. Rozmieszczenie tych owadów geo- 

 graficzne jest niezmiernie obszerne. I tak: oprócz innych, znajdowałem wszystkie 

 też same gatunki w Algierze, które są u nas pod "Warszawą. Na Kaukazie bę- 

 dąc, zauważyłem toż samo. Znalezione w tych krajach gatunki grobarzów i omarlic 

 i te, które są u nas, niczem się między sobą nie różniły, były wszystkie jednolite. 

 Liczniejszemi są grobarze i omarlice w gub. podolskiej, niż u nap, mogąc się tam 

 rozmnażać przy bardziej sprzyjających warunkach. Do tych, które też koło War- 

 szawy licznie się znajdują, przybywa Sylpha laevigata i S. dispar. 



Phosfuga opacca, która u nas dość jest rzadka, w guberni podolskiej 

 licznie się rozradza, szczególniej w plantacyach buraków cukrowych. Zapewne 

 dla tego uważają ją niektórzy za szkodliwą, pomawiając o nagryzanie korzeni 

 buraka. Temu stanowczo zaprzeczyć należy, gdyż żadna z omarlic nie jest rośli- 

 nożerną, a jeżeli się licznie wśród buraków pojawia, to dla tego, że w bujnej zie- 

 leni liści buraczanych przebywa dużo stworzeń szkodliwych, które omarlice albo 

 żywcem zjadają, albo też ich trupami się żywią. 



Wszystkie grobarze można uważać za użyteczne, żywią się one bowiem głó- 

 wnie padliną, a więc, że tak powiem, są czyścicielami. 



Takąż sarnę pracę, jak grobarze i omarlice, wykonywają gniliki (Hi ster) 

 i pruśnice (Saprius), oraz Ontophylusy. 



Z gnilików, obok znajdujących się u nas, przytrafia się też w g. podolsk. His ter 

 inaeąualis, największy z europejskich. Ze wszystkich gnilików ten gatunek po- 

 siada najdłuższe, słabo zagięte, nierównej długości szczęki; jest całkiem czarny, 

 ze słabym połyskiem i nie wiem dla czego, pomimo tych cech wydatnych, nieraz 

 z gatunkiem Hister unie o lor mięszany. 



Saprinus semipunctatus, największy między pruśnicami, zawsze z od- 

 błyskiem metalicznym, zielono-niebieskim. Wielką chmarę tego owadu znalazłem 

 w trupie konia pod Odessą, na Kujalniku. 



Ontophilusy należą w gub. podolskiej do owadów rzadszych i nigdzie nie są 

 pospolite. 



Wszystkie histeridy, oprócz tego, że żyją w padlinie, przebywają w każdym 

 gnoju. 



Nitidulariae. Z tego działu w g. podolskiej znajduje się mnóstwo gat. 

 Nie wymieniam ich, ponieważ zanadtobym odstąpił od przedmiotu. 



Niektóre owady, należące do rzędu nitidularyj, jak: meligetes, bra- 

 chypterus, cereus, są bardzo szkodliwe, a choć są wszystkie bardzo drobne, 

 to nieraz w takiem mnóstwie się ukazują, że są w możności zniszczyć całkowicie 

 zbiór rozsady kapusty i rzodkwi, a nawet zbiory rzepaku, objadają bowiem słupki 

 i pręciki kwiatowe. 



Inne znów gatunki, jak Omosita, żyją w kościach (gotowanych także) i w pa- 

 dlinie. Są takie, które żyją w grzybach, jak: Pocadius ferrugineus, Cy- 

 chramus fungida, Thalycra sericea, Strongyllus a ter. Pod korą 



