18 



DZIAŁ IV. ANTROPOLOGIA. 



Głowica tego ostatniego wyróżnia się ostro od niewykończonego kroju, składa 

 się bowiem z gruboziarnistego, czerwono-białawego granitu, podczas, gdy ten ma 

 barwę czarniawo-szarą i przeładowany jest drobnemi kryształkami amfibolu, jest 

 to więc granit amnbolowy. 



Kamień większy (rysunek 4) składa się całkowicie z czarniawo-szarego sye- 

 nitu, drobnoziarnistego, a radło pana Tarczyńskiego jest wyrobione z bardzo zbi- 

 tego, drobnoziarnistego, czerwonawego granitu. 



Fig. 4. Radło wykończone, lecz mało używane, */ 8 wielkości naturalnej. 



Jeśli dopiero co opisane kamienie były rzeczywiście radiami, to musimy 

 przyjść do przekonania, że już w czasach przeddziej owych uprawiano u nas zie- 

 mię przy pomocy koni lub wołów, to jest tak, jak i dzisiaj i że motyki, wyra- 

 biane z jelenich rogów, osadzone mniej więcej pod kątem prostym w silnych drzew- 

 cach, jakie są dostatecznie znane ze szczątków osad nawodnych szwajcarskich, nie 

 byty jedynemi przyrządami, któremi posługiwał się starodawny mieszkaniec ziem 

 naszych przy obrabianiu swej roli. 



