20 DZIAŁ II. GIEOLOGIJA. 



szare gliny łupkowe z wyraźnemi ławicami wapieni skójkowycli (na wapieniu 

 Eybniańskim). 



Na Szl§,sku szare gliny i piaskowce z łuskami i zębami ry bierni ukazuj {| 

 się w leśnictwie Glinianki na Pd. Zielonej, wypełniając jak zwykle kotlinę w wa- 

 pieniu Eybniańskim; dalej napotkano je przy robotach górniczych w dobrach 

 Henklowskich pod Siewierzem, we wsiach Zielona i Mokrus przy Woźniku, w do- 

 linie górn6j Malapany między Opatowcem, Rybną i Miedarem i pomiędzy Tworogiem 

 a Hanuszem. Pomiędzy Tożkiem i brzegiem Odry w Wierzchlesiu i Gąsiorowicach, 

 wreszcie w widłach Suchowskiej i Himelwickiej wody, pomiędzy Opolem i Wiel- 

 kiemi Strzelcami, istnieją drobne obnażenia. Wszystkie wyżej wymienione od- 

 krywki nie tworzą jednociągłego pasma, lecz luźne wysepki ze sobą niepołączone. 



Formacyja kajprowa w ściślejszem znaczeniu składa się z pstrych iłów i mar- 

 gli z podrzędnemi warstwami i składami wapieni zbitych żółtawo-białych (wapień 

 Woźnicki), szarych lub czerwonawych brekczyi wapiennych (Lisowska brekczyja), 

 miękkich szarych piaskowców i cienkich płaskurów nieczystego węgla (Węgiel 

 Blanowicki). Całkowita miąszość formacyi wynosi zwykle 200—300 stóp, miejsca- 

 mi jednak dochodzi do 500'. 



Gliny kajprowa są zwięzłe, tłuste, plastyczne, nieco łupkowe, barwy rdzawo 

 rudej, lub krwisto czerwonej; wapna zawierają niewiele, z kwasami się mało, lub 

 wcale nie burzą. 



Rzadko (Balin) glina przechodzi w prawdziwy margiel. Na ciemnem tle glin 

 kajprowych widnieją zwykle niekształtne gniazda lub płomykowate smugi niebies- 

 kich lub zielonych iłów. 



Przy wsiach Łazy, Górki i Błędów w dorzeczu górnej Warty pośród normal- 

 nych iłów kajprowych pojawiają się warstwy brekczyi wapiennej. Przy Błędowie 

 na glinach kajprowych leżą bespośrednio macrocephalowe warstwy brunatno juraj- 

 skie. 



Gliny kajprowe nad Białą Przemszą i górną Wartą, przekładane są siwym, 

 czerwono lub zielono plamistym wapieniem marglowym, łupiącym się w cienkie 

 płytki: na piaszczystych zaś polach rossiane są nadto głazy bardzo zwięzłego 

 zlepieńca kwarcowego, w którym okruchy kwarcu, jaspisu i krzemienia są ściśle 

 zlepione mocnym cementem kwarcowym. Zlepieniec ten stanowić się zdaje naj- 

 wyższą warstwę kajprową. 



Na stacyi Łazy kolei Warsz.-Wied. znaleziono pokład lignitu 48 cali gruby 

 na granicy czerwonego iłu kajprowego i czarnej gliny jurajskiej; takiż pokład li- 

 gnitu leży nieco dalej na Zachód w Kuźnicy Masłońskiej. 



Na szczególną uwagę zasługuje, z powodu występowania w większej ilości 

 gniazd wapienia, pasmo wzgórz, wzniesione dość znacznie nad poziom płytkiej 

 okolicy, poprzerywane przez liczne, płaskie doliny poprzeczne, a ciągnące się od 

 doliny Warty przy Mrzygłodzie i Porębie Mrzygłodzkiej przez Będusz, Pińczyce, 

 Lgotę i Osiek do Kozichgłówek. Ztąd ku zachodowi wznosi się coraz wyżej, 

 przekracza granicę szlązką i idzie dalej przez okręg Lubliniecki jako grzbiet bez- 

 leśny wśród wielkich leśnych obszarów przez Woźnik, Lubczyny, Babieniec, Ko- 

 zięcin, Harbułtowice ku Lubeczkowi. 



Pasemko to tworzy północną krawędź małego płaskowyżu Górnoszlązkiego, 



