54 



DZIAŁ II. GIEOLOGIJA. 



W pobliżu Tychowa znalazł Pasch szary i czarny ił łupkowy zawierający 

 faunę kellowejską lub prawdopodobniej batlm (Rhynchonella yarians, 

 M o d i o 1 a c u n e a t a, M. g r e g a r i a, P e c t e n o r b i c u 1 a r i s, O s t - 

 r e a c a 1 c e o 1 a, Turbo q u a d r i c i n c t u s) w spągu białych piasków i pia- 

 skowców żelazistych wyżej wymienionych. 



Fakt ten wystarcza, ażeby białym piaskom kwarcowym i współrzędnym 

 z niemi piaskowcom żelazistym prz^^pisać wiek kellowejski lub batoński. 



Pod białym piaskiem wszędzie w rozległych lasach Dunalskiej straży kopią 

 glinkę ogniotrwałą, w górnej warstwie czarną, odpowiadającą glinie z Tychowa? 

 w dolnej znacznie grubszej, siwą, z dość znaczną domięszką miki. Glina ta od- 

 powiada położeniem swojem batrologicznem jako też i cechami litologicznemi) 

 siwej glinie parkinsoniowej. 



W spągu siwej gliny, w lesie na Pn Bodzechowa odkrywa się piaskowiec że- 

 lazisty z pokładami sferosyderytu^ zawierający liczne okazy belemnitów. Piasko- 

 wiec ten odpowiadałby najmłodszym ogniwom piaskowcowego poziomu szląskie- 

 go i piaskom belemnitowym z okolic Krakowa. Spąg piaskowca belemnitowego 

 nie jest nigdzie widoczny, nieco dalej ku zachodowi ukazuje się piaskowiec Szy- 

 dłowiecki, który odpowiadałby przeto nie warstwom retyckim, lecz szarym pias- 

 kowcom wzdłuż pogranicza Szląskiego nad Prosną rozwiniętym; wiek jego zatem 

 byłby dolnojurajskim lub Kasowym. W spągu piaskowca Szydłowieckiego na tej 

 samej linii od Bałtowa do Chmielowa wziętej , występuje Chmielowska glinka 

 ogniotrwała ze sferosyderytami i florą górno-retycką. 



Przekrój powyższy dozwoli w przyszłości uporządkować rozsiane wśród la- 

 sów Iłżeckich i Ostrowieckich odkrywki piaskowców żelazistych, piasków i glinek 

 ogniotrwałych, o których dotychczas niewyraźne bardzo mamy wiadomości. 



Oprócz powyższych utworów, mających znaczne rozpowszechnienie w całym 

 kraju, Michalski znalazł w okolicy Tomaszowa Rawskiego, we wsi Brzostówka 

 najwyższy poziom formacyi jurajskiej w Polsce, współrzędny tytońskim skałkom 

 Pienińskim i wapieniowi Niżniowskieoiu, lecz wykształcony w typ odrębny 

 rossyjski, mianowicie wapienie i szare gliny z Perisphinctes virgatus> 

 leżące w stropie ławic wapiennych z Exogyra affvirgula. 



IlL Regijon Cralicyjsko-Podolski. 



z wyjątkiem jedynie wschodniego Podola, gdzie na dnie parowów ukazują się 

 starsze utwory paleozoiczne i jurajskie, teren cały podkarpackiego niżu, od krawę' 

 dzi Karpat aż do podnóża wyżej wymienionych wyniosłości mezozoicznych zacho- 

 dniej i środkowej Polski przedstawia jedynie utwory kredowe i mioceńskie w uła- 

 wiceniu poziomem j' ednak niezgodnem (przekraczaj ącem) w skutek znacznego obni- 

 żenia się poziomu niziny podkarpackiej w okresie eoceńskim i oligoceńskim. Je- 

 dynie starsze utwory kredowe, mianowicie piaskowiec cenomański, biorący udział 

 w wypiętrzeniu pasmowych gór sudeckiego systemu w Polsce oraz gdzieniegdzie 

 utwór mioceński na samym brzegu Karpat, porwany ruchem górotwórczym, posia- 

 da uławicenie pochyłe, zresztą wszędzie pod mniej lub więcej rozwiniętą powło- 

 ką lossu, glin i piasków dyluwijalnych lub utworów rzecznych, napotykamy u- 

 warstwo wane poziomo pokłady mioceńskie i górno -kredowe. 



