J. SIEMIRADZKI I E. DUNIKOWSKI. SZKIC GIEOLOGICZNY. 



69 



warstwy Baranowskie z Pecten deniidatus sa współrzędne z dolnym 

 wapieniem litotamniowym, a w górnej swej części obejmują też poziom ervilliowy. 



Nie potrzebuję dodawać, że warstewki gipsu i anhidrytu, przerastające po- 

 kłady soli kamiennej uie maja nic wspólnego z samodzielnemi pokładami gipsowe- 

 mi — ^,jak nas bowiem uczy doświadczenie, warunki przy których się tworzą pokła- 

 dy gipsowe czyste, pokłady soli przekładane anhidrytem oraz gniazda soli czystej 

 w iłach słonych są całkowicie odrębne; dlatego też nie uważam wcale 'kwestyi 

 wieku salin wielickich za zamkniętą. Podług mego osobistego zapatrywania, 

 morskie pochodzenie zostało dotychczas udowodnionem jedynie dla dolnych warstw 

 formacyi solonośnej i pokładów soli przekładanych anhidi-ytem i w tych to właśnie 

 pokładach znajduje się fauna schlieru. natomiast warstwy górne czyli iły słone 

 z gniazdami czystej soli kamiennej do 20 metrów grubości dochodzącemi (t. zw. sól 

 szybikowa) oprócz otwornic zawierają jedynie skorupki Eryillia pusilla 

 IModiolaHornes i— form półsłodko wodnych, oraz szczątki rozliczne. Wielce 

 przeto jest prawdopodobne, że sól szybikowa jest utworem limanów słonych, 

 pozbawionych gipsu poprzednio, lub zasilanych przez źródła słone, gipsy zaś, jak to 

 ich rozmieszczenie pasmowe w pewnej odległości zarówno od formacyi solnej jak 

 od schlieru kieleckiego wskazuje, powstały w przyległych zatokach morskich 

 przy ujściach limanów, gdzie przypływy ługu słonego, pozostały po częściowem 

 odparowaniu wody morskiej. 



Utwory dyluwijalne na Pokuciu są mało jeszcze zbadane. Występuje tutaj 

 przeważnie loss, w dolinach zaś rzecznych —żwiry, piaski i iły staroalluwijalne. 

 Dylu wij urn lodowcowe nie dochodzi do Dniestru. 



2) Właściwe Podole posiada cechę rozległej wyżyny mało falistej i poprze- 

 rzynanej dolinami mniej więcej do siebie równoległemi, mającemi kierunek z pół- 

 nocy na południe. Doliny te zrazu szerokie i płytkie wrzynają się ku południowi 

 coraz głębiej w swoje podłoże, tworząc jary głębokie i wąskie. Najwyższe miejsca 

 wyżyny podolskiej leżą blisko jej północnego krańca, gdzie znajduje się także 

 dział wodny między morzem Baltyckiem i Czarnem. Średnia wysokość wynosi 

 350 metrów, pojedyncze zaś szczyty sterczą do 477 metrów ponad poziom morza 

 (góra Kamuła koło Słowity). 



We wschodniej części Podola galicyjskiego wznosi się ponad poziom płaskiej 

 równiny wąskie pasmo gór Miodoborskich, o 50 — 60 metrów ponad okolicę wznie- 

 sione, od zachodu strome i skaliste, od wschodu dosyć łagodnie spadające. 



G-ranicę Podola tworzy Dniestr od południa, od północy zaś linija kolei Ka- 

 rola Ludwika od Lwowa do Wołoczysk oraz kolej połuduiowo-zachodnia od Wo- 

 łoczysk do Żmerynki i Bałty. 



Pod pokładem lossu, nawianego zwykle na jednej tylko stronie zachodniej 

 jarów rzecznych, występują w wielu miejscach żwiry dyluwijalne, których pocho- 

 dzenie dotychczas nie jest jeszcze stanowczo rosstrzygniętem. 



Dalej następuje poziomo uławicony szereg warstw mioceńskich, choć zmien- 

 ny pod względem facies, należący do dwu pięter odrębnych— II śródziemnomor- 

 skiego i sarmackiego. 



Pierwszy z tych utworów znamy już z zatoki nadnidziańskiej, gdzie się 

 w zupełnie podobny utwór wykształcił. Przeważają znacznie warstwy litotamuio- 



