J. SIEMIRADZKT I E. DUNIKOWSKI. PZKIO GIEOLOGICZNT. 



141 



zajkę łupków, rogowców, piaskowców, o rozmaitem zabarwieniu i o powikłanem 

 ułożeniu warstw. 



• Dodać należy, że w kieruulm południowym, t. j. ku granicy węgierskiej łupki 

 nasze tracą swe typowe wejrzenie, stają się więcej marglowemi, miększemi 

 i okazują grubsze warstwy. 



Najwyższy oligocen wykształca się inaczej we wnętrzu gór, aniżeli na 

 północnym icli krańcu. 



W głębi Karpat najwyższe ogniwo gieologiczne (nieuwzględniając natu- 

 ralnie dyluwijum i aluwijum) tworzy formacyja piaskowca magórskiego. Pias- 

 kowiec ten jest gruboławicowy, jasny, zbudowany z dość znaczny cli okrągłych 

 ziarnek kwarcu i zawiera bardzo dużo łyszczyku, co mu daje charakterystyczny po- 

 łysk. W jego sąsiedztwie występują iłołupki i iły, obfitujące w białą mikę. 

 Przez sam środek obszaru górno-oligoceńskiego ciągnie się szeroki pas czar- 

 nych łupków, zielonych piaskowców, pstrych iłów i t. p. Skały te przy- 

 pominają petrograficznem wejrzeniem starsze warstwy, jakkolwiek niewątpliwie 

 są tylko wtrąceniami w piaskowiec magórski. 



Obok piaskowca jamnieńskiego, gra i piaskowiec magórski ważną rolę 

 w konfiguracyi terenu i budowie Karpat. Dość wspomnieć, że najwyższe 

 szczyty i grzbiety, jak np. pasmo Czarnej Góry (2058 m), graniczne pasma 

 Beskidów dochodzące przeszło 1500 m wysokości (Popadła 1740 m) i t. p. zbu- 

 dowane są z piaskowca magórskiego. Pasma jednak magórskie nie są tak ty- 

 powe jak jamnieńskie, nie mają tej stałości w swej rosciągłości, gdyż mate- 

 ryjał petrograficzny zmienia się w kierunku warstw, dlatego też i nie widać 

 tej zawisłości zewnętrznego kształtu od wewnętrznej budowy, co u piaskowca 

 jamnieńskiego. 



Inaczej przedstawia się wyższy oligocen na północnym krańcu Karpat. 



Widzimy tu bowiem przedewszystkiem olbrzymie pokłady zlepieńca (zle- 

 pieniec ze Słobody E-ungórskiej ) składającego się z większych brył wapienia 

 jurajskiego, kwarcytu, zielonych łupków krystalicznych i t. p., zlepionych sza- 

 rą lub czerwonawą masą iłową. 



W innych razach rosścielają się bespośrednio na łupkach menilitowych, 

 lub też na powyżej opisanym zlepieńcu, piaskowce tali zwane dobrotowskie. 

 Są to piaskowce ilaste, zbite, drobnoziarniste, popielate, okazujące na swej po- 

 wierzchni ślady fal morskich, t. j. rówuoległe, 2—5 em szerokie pręgi. 



We wschodnio-galicyjskich Karpatach można śledzić bardzo dobrze sto- 

 sunek warstw karpackich do podkarpackich formacyj solonośnych. W niektó- 

 rych przepysznych przekrojach możemy widzieć nieprzerwane następstwo 

 warstw, od właściwych karpackich do solonośnych, a nawet do podolskich. 



Bespośrednio po warstwach dobrotowskich następują jasno- czerwone łup- 

 ki z wtrąconemi szaremi łub czerwonawemi ilastemi piaskowcami. Łupki te 

 zdają się już należeć do. miocenu (I piętra śródziemnego) i tworzą spąg iłu 

 dolnego. 



Ten ostatni jest plastyczny, popielaty, zawiera gniazda i warstwy soli ka- 

 miennej (w Kałuszu i soli potasowych), oprócz tego warstwy i słoje gipsowe. 



