BR. JÓZEF NUSBAUM. STUDYJA NAD FAUNĄ. 



129 



Żyje pod kora ro składających się pni drzewny cli i wogóle w drzewie bu- 

 fcwiejąceni; wydziela wiele śluzu bardzo lepkiego, wskutek czego kawałeczki 

 drzewa i ziemi prz3depiają się do cia^a tej dżdżownicy, a oddalenie ich przedsta- 

 wia niekiedy pewną trudność; gdy bowiem inne ziemne, lub drze¥/ne gatunki 

 dżdżownic, rzucone do wody i przepłókane, pozbawiają się natychmiast otaczają- 

 cej ich ziemi lub próchna, osobniki gatunku A 1 1. a r b o r e a należy oczyszczać 

 szczyp czy kami ściągając z ciała ich kawałki śluzu wraz z częściami obcemi. Ponie- 

 waż forma ta jest bardzo delikatna, łatwiej się rozrywa i często przy nieostrożnem 

 przenoszeniu z kwasu azotnego do alkoholu rospada się na dwie, lub kilka 

 części. 



W 1874 r. Gr. Eisen opisał formę nową, zbliżoną do A 1 1 o 1 o b o p h o r a 

 a r b o r e a, a nazwaną przez niego : A i 1 o 1 o b o p h o r a t e n u i s. 

 Gatunek ten znaleziony został przez Eisena w Kanadzie i Stanach Zjednoczonych. 

 Ude uważa go za jednoznaczny z gatunkiem A 1 1 o 1 o b o p h o r a a r b o r e a 

 Eisen. 



Co do mnie, znalazłem w kraju egzemplarze Allolobophora arbo- 

 r e a, nieco odmienne od typowych egzemplarzó w tego gatunku, a jak przypusz- 

 czam^ odpowiadające Allolobophora t e n u i s Eisena. A 1 1 o 1 o b. a r- 

 b o r e a przebywa w pniach butwiejących, Ali. t e u u i s zaś, według Eise- 

 na, tylko w ziemi; otóż i ja znalazłem wyżej wspomniane egzemplarze w ziemi 

 bogatej w części organiczne. Ilość wszystkich segmentów wynosi u tych egzem- 

 plarzów 83—105; Eisen dla Ali. t e n u i s prz3'jmuje około 90; szczecinki two- 

 rzą po 2 szeregi w każdym z czterech rzędów, lecz nieco mniej zbliżone, niż u ty - 

 powych form Ali. a r b o r e a, chociaż niezaw^sze. Siodełko z 6 pierścieni, 

 jak u A 1 1. t e n u i s Eisena, lecz zajmuje od 25 do 30 pierścieni, gdy tymcza- 

 sem Eisen podaje u Ali. t e n u i s od 25, 26 do 30 pierścieni. Ubarwienie 

 zupełnie jak u typowych Ali. a r b o r e a, nawet charakterystyczny czerwo- 

 na wo-pomarańczowy koniec ciała występuje także u form ziemnych. Przj^pusz- 

 czam zatem, że ponieważ tub. yentraliaitub. pubertatis mają 

 jednakowe położenie uAll. arborea i u Ali. tenuis Eisena, formy 

 te są w rzeczywistości jednym gatunkiem i że znaleziona przezemnie odmiana 

 ziemna gatunku Ali. arborea odpowiada zapewne gatunkowi Ali. te- 

 nuis Eisena. 



Gatunek: Allolobophora foetida. 



z powyższego gatunku posiadam tylko jeden osobnik, dlatego też podać mo- 

 gę niepełny opis tego gatunku, nieznane mi są bowiem zboczenia indywidualne 

 u form krajowych. 



Ciało walcowate, z przodu i z tyłu zwężone. Pierścienie ciała, zwłaszcza 

 na osobniku, zachowanym w alkoholu, bardzo wyraźnie oddzielone od siebie, wy- 

 raźniej niż u innych gatunków dżdżownic. 



Płat głowowy jak u Allolobophora subrubicunda Eisen, 

 lecz tylko nieco węższy. 



Pam. Fizyj. Tom XI. Dział lU— 17. 



