J. MOROZEWICZ. 



OPIS MIKROSKOPOWO-PETROGRAFICZNY. 



81 





XVIII 



XIX 



XX 





(Skała) (Feldsp. porfir.) (Feldsp, 



CaO 



6,30 



9,25 



6,95 



Mgo 



2,47 



ślad 



ślad 



Na 2 0 



5,54 



5,50 



4,80 



K 2 0 



1,58 



1,02 



2,57 



H 2 0 



0,40 



1,20 



1,73 





99 ; 68 



99,67 



100 



Ciężar właściwy: 2,875 27,06 

 I. Pokolenie starsze, czyli minerały, wydzielone wcześniej, porfiryczne: 



1. Feldspat sodoivo-ivapienny . Z wyliczenia zrobionego na podstawie rozbio- 

 ru chemicznego (Nr. XIX), kilkakrotnie sprawdzonego, okazuje się, że feldspat, 

 porfiry cznie wydzielony w wołynicie, jest mięszaniną izomorficzną albitu i anorty- 

 tu w stosunku: Ab : An=l,24 : 1, czyli Ab 5 Au 4 t. j., że należy on do grupy ande- 

 zynów; sądząc jednak z własności fizycznych: znikanie światła na P=c. — 9°, na 

 M=c. — 24°, oraz ciężaru właściwego=2,7065 zaliczyć go należy, podług Schustra, 

 do rzędu labradorów. Ta niezgodność wyników badania chemicznego i fizyczne- 

 go tłumaczy się tern, że materyjał, użyty do analizy, pomimo starannego usuwania 

 kawałków żółtawych t.j. zwietrzałych, nie był dostatecznie świeżym, co potwierdza 

 znaczny procent straty na wadze po przepaleniu proszku, wysuszonego przy 120°C, 

 użytego do analizy. Feldspat ten ma kształty zwykle prawidłowe; najczęściej zda- 

 rzają się przekroje zbliżone do rombu, rzadziej nieprawidłowe lub zaokrąglone. 

 Roskład zaczyna się zwykle ze środka, albo też substancyja kaolinowa wrzyna się 

 w feldspat w postaci zagłębienia. Bardzo często boki tego plagioklazu są jakby 

 stopione ^powtórnie po zastygnięciu, pogięte, a cały kryształ otoczony ramką (na 

 przekroju), złożoną z drobnych ziarnek hyperstenu, magnetytu i apatytu; jestto 

 zjawisko tak zwanej korrozyi (corrosion). Niema w tym feldspacie wrostków 

 igiełko waty ch i ciemnych, które znamionują labrador. 



2. Hypersten zdarza się w ziarnach wydłużonych koloru brudno-żółtego; 

 ziarna te zazwyczaj naokoło otoczone są minerałami, zeń pochodzącemi i blaszkami 

 miki (biotytu) i serpentynu. W środku ziarna hypersten całkowicia zamienił się 

 na bastyt włóknisty. Najbardziej widocznem jest przeobrażanie się hyperstenu 

 w biotyt (porów. Tab. II, 3). Znikanie światła równoległe do łupliwości; pleo- 

 chroizm dość silny. 



' 3. Amfibol zdarza się bardzo rzadko w nieprawidłowych, jakby wygryzionych 

 blaszkach barwy cienmo-żółtej . Prążki łupliwości krzyżują się pod kątem 124°, 

 Przeobraża się w biotyt. 



II. Pokolenie młodsze, czyli minerały, stanowiące masę zasadniczą skały 

 (Tab. II, 4): 



1. Feldspat sodowo-wapienny (rozb. Nr, XX) należy do grupy andezynu, gdyż 

 według obliczenia rezultatów analizy (Nr. XX) jest izomorficzną mięszaniną albitu 

 i anortytu w stosunku: Ab : An=l,62 : 1, t. j. prawie Ab 5 An 3 *). Znikanie światła 



*) Potas w obu feldspatach zaliczony był do sodu, 



