32 



DZIAŁ III. BOTANIKA. 



89. Mak mięszaniec, Papaver hybridum L. Jest to mak południowo 

 europejski, krymski i kaukaski; w środkowej Europie rzadki. W północno-zacho- 

 dnich Niemczech bardzo rozrzucone stanowiska dochodzą, na północy do Meklem- 

 burga. Stanowisko w Niemczech najdalej na wschód wysunięte jest Frankfurt 

 nad Odra, a że mieści się na naszej mapie, więc roślinę wpisuję, tern śmielej, że 

 była w Warszawie przez Szuberta dostrzeżona, choć obecnie wyginęła. 



90. Mak polny, Papaver Rhoeas L., rośnie na całej przestrzeni mapą 

 obj ętej , z wyjątkiem kąta północno-wschodniego (M. 5, d). W niektórych miej- 

 scowościach pospolity, w innych rzadki, a nawet bardzo rzadki, np. w wielu okoli- 

 cach Litwy. Ojczyzną tego maku ma być Algeryja, skąd się rozprzestrzenił po 

 całej Europie, z wyjątkiem stron północnych i wschodnich. Poza wschodnio- 

 północną granicą, jak ją wykreśliłem, Ledebour wymienia Moskwę, jako stanowi- 

 sko. Grdy jednak Schmalhausen nie powtarza tej wiadomości i gdy w spisach 

 roślin guberni, położonych między moją granicą i Moskwą, mak polny nie jest za- 

 mieszczany; przypuszczam, że tylko przypadkowo znalazł się w Moskwie. Od- 

 miana P. Rhoeas strigosum Koch rzadszą j est od gatunku. 



91. Mak średni, Papaver dubium L- Zasiąg obejmuje całą Europę 

 z wyjątkiem północnego wschodu, a mianowicie: północnej Skandynawii, Finlan- 

 dyi i większej części Rossyi europejskiej. Najdalej wysunięte ku północy rossyj- 

 skie stanowisko leży w guberni nowogrodzkiej (G-obi). Ku Nowogrodowi pochy- 

 liłem liniją e na mapie 5, przedstawiającą wschodnią przybliżoną granicę zasiągu. 

 Mak średni rośnie w niektórych okolicach bardzo obficie. 



Mak ogrodowy, Papaver somniferum L. Pochodzi ze wschodu; wszę- 

 dzie uprawiany; często dziczeje. 



92. Siwiec żółty, Grlaucium flavum Crantz, Chelidonium Gr 1 a - 

 u cium L., na przestrzeni naszą mapą objętej występuje oddzielnie na południu 

 i na północy. Na południu znane trzy stanowiska: Korowie w dolinie Seretu na 

 Bukowinie, Wróblewce na Podolu w powiecie kamienieckim i Kozin na Ukrainie 

 w powiecie kaniowskim. Stanowiska te należą do wielkiego południowo-euro- 

 pejskiego zasiągu, ciągnącego się od Dniepru do Portugalii. Z tego głównego 

 pnia wysuwają się ku północy gałęzie dochodzące aż do Norwegii i Wielkiej Bry- 

 tanii, bardzo słabo uposażone w stanowiska. 



Jedna odosobniona gałązka wsunęła się brzegiem Bałtyku, na przestrzeń 

 naszą mapą objętą, do kilku nadmorskich stanowisk między Gdańskiem i Kłajpe- 

 dą (Memel). Na mapie 5 naznaczyłem literami ff odosobnione wyspy. Siiuiec żół- 

 ty prócz zasiągu europejskiego ma wielki zasiąg azyjatycki, prawdopodobnie od- 

 dzielny, zaczynający się na Kaukazie. 



93. Siwiec szczeeinowaty, G-laucium corniculatnm Curt, GJ-. pheni- 

 c e u m Crantz, Gr. t r i c o 1 o r Bernh., rośnie w stronie południowo-wschodniej 

 przestrzeni naszą mapą objętej. Granica północna zasiągu przebiega całą Europę. 

 Z Hiszpanii idzie do Francyi i nad Ren. Stamtąd do Turyngii, Saksonii, Czech, 

 Austryi, Siedmiogrodu i Mołdawii. Z Mołdawii skręca ku północy (Map. 5, g), 

 przekracza Dniestr i, mało się oddalając od prawego brzegu Zbrucza, dochodzi do 



