8 



DZIAŁ II. GEOLOGIA. 



gniazda nader płytkie 3 — 6 m głębokości, o średnicy 50 — 80 w z płaskiem 

 dnem, rys. 7, zbliżające się w ten sposób do kształtu pokładów. Gniazda tworzą 

 zwykle grupy, zlewają się często i tworzą wtedy jakoby jedno dużych, rozmiarów. 



Ruda spoczywa nie wprost na wapieniach, lecz jest podesłana warstwą 

 gliny łupkowatej żółtej o zielonawym odcieniu. Gliny te na dnie gniazd powię- 

 kszają swoję miąższość. Ruda składa się z bryłek rudy brunatnej (limonitu) 

 rozmaitej wielkości, poczynając od grochu i kończąc na wielkości głowy ludzkiej, 

 pomieszanej z ugrem gliniastym. Bryłki limonitu zawierają około 40°/ 0 żelaza, 

 ugier od 16% do 45°/ 0 - Stosunek wzajemny tych części składowych jest nader 

 zmienny, tak, że niekiedy spotykają się same bryłki (kornie) i na odwrót znów 

 czysty ugier. W praktyce odróżniają głównie dwa gatunki rudy, jeden o kolo- 

 rze żółtym, drugi o czerwonym, właściwie ciemno wiśniowym; pierwszy uważa 

 się za bogatszy w żelazo drugi uboższy. Ruda bywa zanieczyszczona pias- 

 kiem i gliną. 



Związku pomiędzy miejscowością, z której ruda pochodzi i procentową jej 

 zawartością żelaza, nie można się prawie dopatrzeć. W dwu sąsiednich zale- 

 dwie o kilkanaście metrów odległych gniazdach ruda może być zupełnie różną, 

 a nawet w jednem i tern samem gnieździe można spotkać rudę żółtą i czerwoną. 



Wogóle ruda najlepsza znajduje się zwykle pośrodku gaiazda, z powierz- 

 chni jest ona bardziej piasczysta, na dnie bardziej gliniasta. Umieszczona niżej 

 tabliczka wskazuje procentowy skład rud z rozmaitych miejscowości: 



