34 



DZIAŁ II. GIEOLOGIJA. 



dróo' Poleskich dużo kamieni brano też stąd na fundamenty pod mosty kole- 

 jowe, kamienic te obciosywano w kształt czworokątnych słupów, nazywanych 

 przez robotników „mazajkami;" ze Zlaźni zaś brano kamień przeważnie na 

 prywatną drogę zwaną Stepańską, zbudowaną przez p. Blocha z Klewania do 

 Stepania; na przestrzeni więc miedzy Berestowcem i Z łaźnią, niema kamienio- 

 łomów, gdyż dwa powyższe wystarczają najzupełniej na potrzeby okolicy. Co 

 sic tyczy innych miejscowości, na lewym brzegu Horynia niema zupełnie ba- 

 zaltu: z opowiadania włościan tamtejszych dowiedziałem się bowiem, że parę 

 lat temu wiercono tam bezskutecznie głębokie' otwory świdrowe koło Zlaźni 

 w celu poszukiwania bazaltu. Można więc na pewno prawie twierdzić, że 

 prawy brzeg Horynia jest zachodnią granicą anamezytu wołyńskiego; jak da- 

 leko jednak sięgają granice południowa, północna i wschodnia — niewiadomo. 

 Na południe od Berestowca niema nigdzie ani naturalnych wychodni aname- 

 zytu, ani kamieniołomów, jak o tern osobiście się przekonałem. Ossowski nie 

 wiedział jeszcze o znajdowaniu się bazaltu koło Zlaźni, gdyż granice jego 

 przysunął bardziej na południe, za to wschodnią granicę wysunął aż do Mo- 

 szczy, o ile od okolicznych włościan dowiedzieć się mogłem, niema tam ani 

 kamieniołomów, ani naturalnych wychodni, że zaś kwestyja ta blisko ich obcho- 

 dzi zdanie ich zasługuje na wiarę, ponieważ znajdują oni w kamieniołomach 

 „sinego kamienia" dobry i pewny zarobek. Żałuję bardzo, że dla braku czasu 

 nie mogłem osobiście przekonać się, o ile twierdzenia te są prawdziwe, mam 

 jednak nadzieję, że uda mi się uzupełnić tę lukę w moich badaniach w nieda- 

 lekiej przyszłości. 



Ściśle więc rzeczy biorąc, możemy dotąd tylko o przestrzeni, zawartej po- 

 między wyżej wzmianko wanemi punktami, na pewno powiedzieć, że jest ona 

 zajętą przez skały anamezytowe, przestrzeń ta utworzy trójkąt, którego bok 

 zachodni stanowi prawy brzeg rzeki Horynia, bok południowy rzeczka Kro- 

 piwnica, a wschodnio-pólnocny prosta linija, przeprowadzona od Bei-estowca 

 do Zlaźni; nie wyklucza to jednak możliwości przypuszczenia, że granice te 

 sięgają znacznie dalój na wschód, południe i północ. 



Na dołączonej mapce te istotnie zbadane granice anamezytu oznaczyłem 

 kolorem czerwonym; oznaczone są granice, podane na mapie Ossowskiego. 

 (Tab. III). 



Co do zewnętrznego wyglądu skały wołyńskie przedstawiają wiele nadzwy- 

 czaj ciekawych szczegółów. Opiszę pokrótce zarówno obnażenia naturalne, 

 jak i kamieniołomy. 



Jedno naturalne obnażenie leży na prawym brzegu rzeki Kropi wnicy, 

 naprzeciwko berestowieckićj karczmy; jest to niewielka skala, wysoka na 1 — 

 1 'A stopy, długa na 5 — 7 stóp, koloru ciemno-bronzowego, w przełamie czarne- 

 go, wpadającego w granatowy. Skała ta podstawą swą pogrążoną jest w wo- 

 dzie: stosunku do warstw osadowych zbadać tu niepodobna. Również na pra- 

 wym brzegu Kropiwnicy w oddaleniu kilkuset kroków od pierwszego dostrze- 

 głem drugie obnażenie, w formie płaskiego kamienia zaledwie kilka stóp kwa- 

 dratowych powierzchni zajmującego. Ciekawą byłoby rzeczą zbadać dno rze- 



