DZIAŁ II. GIEOLOGIJA. 



parni spostrzegamy też często twardą, przezroczystą, szklistą masę, która bar- 

 dzo Litwo oddziela się od skały, po podważeniu jej nożem lub uderzeniu mło- 

 tkiem, jest to skorupa z cbalcedonu, który również jest produktem rozkładu 

 krzemianów, pod wpływem hydrochemicznych procesów. 



Odłamy świeżego bazaltu mają piękny kolor czarny, wpadający w ciemny 

 granat, skąd pochodzi jego miejscowa nazwa „sinego kamienia." 



Złożenie skały jest drobnoziarniste, gołem okiem niepodobna rozróżnić 

 oddzielnych minerałów w skład jej wchodzących, czasem udaje się rozróżnić 

 nieco większy błyszczący kryształek plagijoklazu. 



"Wszystkie powyższe cechy posiadają zarówno okazy z berestowieckich, 

 jak i ze zlaźniańskich kamieniołomów. 



III. 



Stosunek bazaltu do warstw osadowych. 



Stosunek bazaltu do pokrywających go warstw osadowych przedstawia 

 wiele ciekawych i ważnych szczegółów; pierwszy badacz tej skały, Tyszeckij, 

 nie zdołał określić dokładnie tego stosunku, być może z powodu niedogodnej 

 do badania pory (wczesnej wiosny); dostrzegł on już wszakże, że bazalt ten 

 leży pod warstwami skał kredowej formacyi, fakt ten zauważyć oczywiście mu- 

 siał i Gr. Ossowski, skoro na mapie swej nazywa anamezyt wołyński 

 „przedkredowym." A. Karpinskij podał schematyczny rysunek jednego prze- 

 kroju, uwidoczniający kolejne następstwo warstw, spoczywających ponad ba- 

 zaltem; na przekroju tym widać, że anamezyt bezpośrednio pokrywa kreda; 

 przekroje takie są jednak, zdaniem Karpińskiego rzadkie. Tymczasem wszyst- 

 kie prawic przekroje, jakie obserwowałem, dokładnie obraz powyższy powta- 

 rzaj;;. Zbadałem ściany wszystkich kamieniołomów, jakie się znajdują w Bere- 

 stowcach i Złaźni i wszędzie prawie widocznem jest wyraźnie, że bazalty przy- 

 kryte są kredą; bezpośrednie zetknięcie się slupów bazaltowych z pokładami 

 dyluwijalnego piasku spotyka się jedynie w drodze wyjątku. Zrobiłem 6 do- 

 kładnych rysunków takich przekrojów, nie podaję tu jednak wszystkich, gdyż 

 powtarza się w nich mniej więcej jeden i ten sam obraz. Załączony rysunek 

 (Tab. I), przedstawia przekrój, jaki się uwidocznia w południowej ścianie 

 jednego z kamieniołomów w Berestowcu. Głębokość tego kamieniołomu do- 



