JASKINIA WIEUZCHOWSKA-OÓIŁNA (J. OSSOWSKIEGO. 



9 



wieka przedhistorycznego w tern miejscu, lecz i widocznego zamieszkaniii jego 

 tu w przeciągu pewnego czasu. Tak płodne jednakże w zdobycze te pierwsze 

 próby zbadania tej jaskini, przerwane niestety zostały na razie zajęciem się 

 inna, w pobliżu stąd leżącą drugą jaskinią Wierzchowską, tak zwaną Wierz- 

 chowską- JJohią, czyli Mamutową, na którą z wielkiem powodzeniem skierowane 

 zostały przez ciąg kilko'cf,ni dalsze prace badawcze p. J . Zawiszy. Odtąd ba- 

 dania jaskini Wierzchowskićj-Górnej ustały zupełnie i tylko przemysł gospo- 

 darski osiegał z niej niektóre korzyści przez wydobywanie pewnych części jej 

 nanmliska dla ulepszenia pól. Przy eksploatacyi tej natrafiano niekiedy, to na 

 jakiś przedhistoryczny zabytek pracy ludzkiej, to znowu na liczne szczątki 

 kostne zwierząt zaginionych: niedźwiedzia jaskiniowego, hijeny i t. p. Za- 

 wdzięczając zapobiegliwości dzisiejszego właściciela tej jaskini, p. Wł. Czapu- 

 toioicza, znaczenie naukowe znalezionych tym sposobem przedmiotów nie zostało 

 dla nauki zatraconem, albowiem ocalono je starannie i, wraz ze stosowną o nich 

 wiadomością, dołączano do zbiorów powstałych z badań. Miejsca skąd wydo- 

 bywano namulisko na cel wspomniany oznaczone są na naszym planie tej ja- 

 skini (ob. w komorze D i w odnogach tej komory: Do-jSiedźwiedzia i Do- Wi- 

 jmy lit. j). 



W takim stanie pozostawała jaskinia do r. 1883, zwiedzana od czasu do 

 czasu przez turystów i osoby zamieszkałe przez lato w sąsiednim Ojcowie, 

 a wnętrze jej znane było do tego czasu tylko do komory M. ') Dopiero w ro- 

 ku 1883, gdy, wskutek danego mi dawniej przez Korni syją antropologiczna 

 Akademii Umiejętności w Krakowie polecenia systematycznego zbadania ja- 

 skiń krajowych, w porządku topograficznym przyszła kolej i na te jaskinię, 

 postanowiłem wznowić w niej rozpoczęte dawniej przez p. J. Zawiszę badania. 

 Kok 1884 i 1885 poświęcone już zostały tym badaniom. Sposób prowadzenia 

 robót badawczych i wyniki ich pod względem zdobyczy wykopaliskowych po- 

 dawałem do wiadomości publicznej corocznie w sprawozdaniach moich z czyn- 

 ności i z postępu w badaniach tej jaskini, ogłaszanych w wydawnictwach Aka- 

 demii Umiejętności '-'). Niema wątpliwości, że dla gruntownego zbadania tak 

 rozleglej jaskini jaką. jest Wierzchowska-Gónia, dwuletni przeciąg czasu jest 

 zbyt małym. Bo chociaż nie idzie tu o całkowite przekopanie grubego jej 

 namuliska na przestrzeni całych 700 m jej długości, to w każdym razie, już 

 samo dokładne zbadanie tych tylko miejsc, które pod żadnym względem po- 



') Zwiedzający do tego czasu te jaskinię wchodzili zwykle przez wejście pierwsza (A) 

 i, po obejrzeniu hali Wielkićj-Dolnej (D) z jej odnogami i korytarza ln.cza.cego tg komorę, z ha- 

 la. Mułu- Dolną, wychodzili przez wejście <l>ugie (B). D;il j ze wówczas zuane części tej jitskini, 

 t. j Przesmyk- Długi, hala M i wejściu trzecie (C) z komorami E i z powodu trudności do 

 przebycia zamulonego wówczas Przesmyku- Długiego, oraz zbyt stromej pochyłości prowadzącej 

 do wejścia C, wogóle zwiedzane nie były. 



-) Ob. Sprawozdanie z badań paleoetnologiosnychi w jaskiniach okelio Ojcowa, dokona- 

 nych w r. 188i (Zbiór wiad. do Antropologii krajowej, T. IX, str. :'<', oraz takie-, sprawozdauie 

 z roku 1833 (Tamże, T. VIII). Badania dokouane w r. 1886 zamieszczono będą w tomio na- 

 stępnym tejże publikacyi. 



