O IMIONACH WŁASNYCH J. K A I! I.O W U Z A. 



07 



Winiarz. Sitaropol. Yiriarie, Winare Bdp. M. Winiary, Winniczki, Winniki, 

 Winiarki, Winiarskic-Szwaby, Winiary (dużo), Winna, Winnica (dużo;, Winniki; 

 r. Winiasz, Winiarski, Winnicki. (Jzcsk.: \inaf, Vineour (z niemiec. Winzei*), 

 Wincćf; stąd m. Vinary, Vinai'ce, Vinoi y, cc, Vinofice, Vinafe, Vmanec; r. Vinicky, 

 Vinaf, Vinaricky. Linde podaje winohrad (postać czeska) oraz winogród 

 w znaczeniu winnicy; stąd m. Winogród, czesk. m, Vinolirad, Yinohradki, VI- 

 nohrady; lud nie rozumie używanego dawniej w postaci czeskićj wyrazu i mówi 



0 „winoradzkim ogrodzie" (Rozprawy Akad. filol. IX, 292); ros. rod. Vinogra 

 dovT>. Winogród poniemiecku Weinberg, stąd nazwisko rodowe, znane u nas. 



Wodziradem czy Wodoradem musiał się niegdyś u nas nazywać jakiś praco- 

 wnik około wody, stawów czy sadzawek; po staroczesku nazywano go vode rad, 

 skąd czeskie m. Voderady, Voderadky, r. Voderad; u nas zaś istnieją m. Wodzi- 

 radz (w opatowskiem) i r. Wodoradzki. 



Woźny, Woźnik. Staropol. Woznyk, Uoznici Bdp. M. Woźniczna, Woźnice, 

 Woźna wieś, Wośniki? (może raczej od osa, z przedstawką w); r. Wożnicki, 

 Woźniakowski, Woźniacki, Woźnica (na Szląsku), Wosiński (raczej = Osiński); 

 czeskie m. Voznice. 



Wójt, w gwarach f ój t. M. dużo od osn. Wójt-, np. Wójtowstwo, Wójty, 

 Wójtowicze; w postaci litewskiej Wojtele, Woj tal. Zauważyć należy, że nazwy 

 pochodzące od zdrobnienia Wojciecha mają o niepochylone: Wojcin, Wojcice 



1 t. p.; od wójt zaś stale ó, które sic w tym wyrazie uczuwa jak u. Wyraz po- 

 chodzi z niemiec. gwarowego Voit; niemiecki zaś wyraz z łacińs. yocatus za- 

 miast advocatus, jak widać ze staroniemiec. postaci fokat, fogit, Voget, Voii 

 i t. d. Poczesku Vojt, stąd m. Vojtuv młyn (poniemiecku Woitamuhle), 

 Vojtstvi, Vojtovice; r. Vojt, Vojta. Niemcy wzięli powtórnie od słowian ten w y- 

 raz w postaci Woita, Woyte, Woitb, Wota i używają, go rzeczowo, oraz w nazwi- 

 skach rodowych. Polskie rod. Wójta, Wojtowicz, Wójcicki, Fojcik (na Szląsku); 

 może i Wojda (pisane Woyda)? Podolnołużycku wójt brzmi bogot, obok bojt, 

 wójt, fojt; pogórnolużycku bohot; czyby staropol. Boguta. Bogucin Bdp., oraz 

 m. Boguty, r. Boguta, Bogucki były z postaciami łużyckiemi w związku.' 



Wolarz, Wolak. M. Wolaki. Czesk. m. Volarna, Volary; r. Volak, Volafik. 



Wybraniec. „Lany wybranieckie w dobrach królewskich tak nazwane 

 są, że przedtem z nich wybrańców do służby żołnierskiej dawano" Skrzetuski 

 Prawo pols., u Lindego. M. Wybranów, Wybranków, Wybrany-Gosio, Wybra- 

 nówka; r. Wybranowski. 



Zadusznik, Dusznik, poczesku duśnik, znaczy] u nas dawniej człowieka, za- 

 pisanego lub darowanego klasztorowi na intencyją modłów za czyjąś duszę. 

 Porównać o tern Brandla Glossariuni p. w. Duśnik, Zadupi, era/, w „Obzo- 

 rze" berneńskim (1885 str. 115). Poniemiecku tego rodzaju zapisy zwano Seel- 

 geriit; Seelhaus (sćlhus) oznaczał dom lub mieszkanie, ofiarowane wspólnie 

 pannom ubogim, mającym obowiązek modlenia sic za duszę lundatorow lub ich 

 powinowatych; Seclbad oznaczało kąpiele dla ubogich, jednorazowo dorocznie, 

 albo stale służące, z takimże obowiązkiem. Posłowieńsku wszelka fundoóyja 

 dobroczynno nazywa się zaduSblna. Brnndl przytacza nazwj laoińskie za- 



