- 346 - 



J. F i s s i l i n g u e s. 



Nóg stale pary obie. Ogou zwykle znacznie dłuższy niż kadłub z głową. 

 Otwór ucha u wszystkich widoczny. Głowa pokryta z wierzchu tarczami określo- 

 nego kształtu i ułożonemi prawidłowo; wierzch ciała pokryty łuskami drobnemi, 

 wypukłemi lub wręgowanemi, brzuch tarczami czworokątnemi ułożonemi taflowo 

 w rzędy; pod szyjs^ kołnierzyk z łusk dużych; na udach od spodu rzęd gruczołów 

 ciągnący się od międzykrocza do podkolauka; ogon pokryty łuskami podłużnemi, 

 ostro wręgowanemi, ułożonemi w obrączki. 



Rodzina I. Jaszczurki właściwe. Lacertidae. 



II. B r e V ilin g u e s. 



Nóg częstokroć brak. Ogon zwykle niewiele dłuższy od ciała. Otwór ucha 

 częstokroć ukryty. Głowa łączy się z ciałem nieznacznie, bez wyraźnego zwężenia 

 szyjowego, zwierzchu pokryta jest tarczami prawidłowo ułożonemi. Ciało jak 

 zwierzchu tak i od spodu, tudzież cały ogon jednakowo okryte łuskami dużemi, 

 płaskiemi; łuski są gładkie i lśniące, szersze niż długie, brzeg tylny mają łukowato 

 zaokrąglony i są wyraźnie dachówkowato naległe. 



Nawet gatunki egzotyczne opatrzone nogami nie mają nigdy gruczołów udo- 

 wych, nie mają też kołnierzyka z łusk większych pod szyją, ani na ogonie łusk 

 pierścieniowato .ułożonych. 



Rodzina 2. S z k 1 i ń c e. Scincidae. 



Eodzina 1. JASZCZURKI WŁAŚCIWE. LACERTIDAE. 



Nóg zawsze cztery, pięciopalczastych. Głowa pokryta tarczami określonego 

 kształtu i ułożonemi według pewnego ładu. Tarczy nozdrzowej osobnój niema. 

 Otwór ucha widoczny. Gruczoły udowe. Pod szyją kołnierzyk z łusk dużych. 

 Grzbiet pokryty łu-ikami drobnemi, brzuch tarczami tabliczkowatemi. Ogon długi, 

 obrączkowany. 



Z oddziału Jaszczurek Widłojęzykich, jestto w faunie europejskiej rodzina 

 jedyna, a przytem w gatunki bardzo obfita. 



Ciało dość szczupłe, pośrodku długości nieco grubsze, w grzbiecie nieco 

 przypłaszczone. Głowa od kadłuba dosyć odznaczona, boki głowy nagle spuściste 

 a kant nosowy z każdej strony wyraźny. Nozdrza małe, przy końcu pyszczka 

 umieszczone z boku, lub nieco ku górze (Poc^amó). Oczy opatrzone powiekami, 

 z których dolna v/iększa, z przeświecającą szybką na wprost źrenicy. Otwór ucha 

 u wszystkich odznaczony. Usta znacznie poza oko przecięte; szczęki obie uzębione, 

 u niektórych i na podniebieniu ząbki nieliczne. Język długi, cienki, płaski, w końcu 

 widełkowato rozszczepany, wysuwalny i do pochwy nasadowej wciągalny. Nóg 

 u wszystkich cztery, pięciopalcowych, nogi tylne dłuższe o palcach dłuższych, 

 bardzo nierównych; gruczoły na wewnętrznśj strome ud znajdują się u wszystkich. 



