w dolinie Dunaju ma się znajdować w Avieln miejscacli obficie, nj). w okolicy Wie- 

 dnia; stąd ku wschodowi rozpościera się przez Węgry aż do Karpat, przekracza 

 je i ciągnie się dalój na wschód bez znacznych przerw po nad morzem Czarnem aż 

 do Wołgi i Kaukazu. W całym tym pasie nie jest rzadką. Kraina jej osiedlenia 

 obejmuje przeto w zakresie nas obchodzącym, przestrzeń od wschodnich podgórzy 

 Karpat i doliny Dniestru, południowe części Wołynia, całe Podole i Ukrainę. Nie 

 przekracza ona tu nigdzie po za 50'^ sz. pn., dopiero doliną Dniepru granica jej 

 północna wznosi się aż poza Kijów więcśj niż do 51° sz. pn. (Kessler). 



Trudniej wyznaczyć rozmieszczenie jaszczurki zielonej w zachodniój części 

 kraju, może z powodu niedostatecznych jeszcze badań, przedewszystkiem jednak 

 z powodu dziwnie odlegle rozrzuconych jej stanowisk. Wiadomo że z doliny Du- 

 naju, oprócz wyżej wskazanego rozpostarcia na wschód, wysuwa się jaszczurka 

 zielona znacznie ku północy, chociaż w kierunku tym pokazuje się tylko spora- 

 dycznie w niewielkiej ilości, przez Czechy, Morawę, Szląsk, aż do Brandenburgii; 

 są nawet podania o znajdowaniu się jej w okolicy G-dańska i na wyspie Rugii 

 (54° sz. pn.). Wiadomość ta pochodząca z poważnego źródła (Schreiber), kazałaby 

 się spodziewać znalezienia jaszczurki zielonój przede^w^szystkiem w krainie wyż- 

 szśj Wisły. A jednak ani z Krakowskiego ani w ogóle z zachodniój Galicyi wiado- 

 mości żadnój o niej nie znam; z bliższego mi biegu średniój Wisły, gdzie okolice 

 zdają się tak dla niej przyjazne, zbiór krajowy nie posiada ani jednego okazu, 

 świadczącego o znajdowaniu jój w tamtych stronach. Dopiero poniżej Warszawy, 

 o mil 5 po lewej stronie Wisły, nawprost Zakroczymia, w tak zwanej puszczy 

 Kampinowskiój, stanowisko tój najpiękniejszój z naszych jaszczurek, wykrył lat 

 temu około czterdziestu, zasłużony badacz kraju Jastrzębowski, i okazy tam ze- 

 brane złożył w Gabinecie Zool. Warsz. Późniejsze w to miejsce wycieczki 

 stwierdziły kilkakrotnie jej tam bytność, a przed 26 laty parę żywych stamtąd 

 pochodzących, prof. Aleksandrowicz hodował czas jakiś i doczekał się zniesienia 

 jtij, które wszakże zaraz zostały pożarte. 



Prócz owego należycie stwierdzonego stanowiska, mam pewne wskazówki 

 o dalszem jeszcze z biegiem Wisły jśj rozmieszczeniu. Przed 20 laty, właśnie 

 wśród okoliczności, gdy o wycieczkach po kraju myśleć nawet nie było można..., 

 otrzymałem od p.Gaugera, zawiadującego główną apteką przy szpitalu wojskowym 

 Ujazdowskim, dwie jaszczurki w spiritusie, pochodzące z okolic Płocka, nie dłuższe 

 prawie od jaszczurki zwyczajnój, ale we wszystkich częściach ciała okazujące bu- 

 dowę silniejszą, przytem widocznie osobniki już nie młode, w ubarwieniu wybla- 

 dło niebieskawe z jednostajnie rozrzuconemi po ciele drobniutkiemi cętkami czar- 

 niawemi. Okazy te oczywiście przez złą konserwacyją mocno uszkodzone nie zale- 

 cały się do zachowania ich w zbiorze głównym, stanowiły jednak nabytek cenny, 

 raz jako materyał do porównań i badań, powtóre jako świadectwo znajdowania 

 się w kraju tej osobliwszej formy. Wszystkie cechy z ułuskowania świadczyły 

 zgodnie, że to jest Lac. viridis; porównanie z innemi okazami krajowemi, prócz 

 uderzającej różnicy wzrostu, innych różnic nie wykazywało, że jednak podówczas 

 nie wiedziałem o istnieniu rasy karłowatej, wahałem się w sądzie o tśj postaci; 

 z czasem rozwaga, a więcej jeszcze uzupełnienie wiadomości, doprowadziły mię do 



