— 378 — 



zazwyczaj ceglasto czerwony jednostajny, u starych bywa rozmaity i brudno czer- 

 wonawy lub żółtawy, jednobarwny lub rozmaicie plamisty, jasno popylony lub 

 ciemno chmurkowany, zdarza się nakoniec jednostajnie ołowiasto-czarny. Wargi 

 i podgardle są zwykle jaśniejsze nieregularnie plamkowane. Źrenica okrągła 

 czarna, tęcza blado-żółta, niejako przezroczysta i z lekka czerwonawo mieniąca, 

 przecięta poziomo w kierunku kresy skroniowój chmurką ciemną, częstokroć całą 

 dolną połowę tęczy przyćmiewającą '). 



Odmiany ubarwienia wybitniejsze, tak w odcieniu tła ogólnego, jak co do 

 różnic upstrzenia, wskazane wyżej, przedstawiają dwie ogólniejsze właściwości: 

 l-o) Osobniki ciemnićj ubarwione miewają pstrociznę mniśj wyraźną. 2-o) Osob- 

 niki młode są zazwyczaj mocniśj upstrzone, plamy układają się na nich w wyraź- 

 niejsze rzędy podłużne; z wiekiem rysunek coraz bardziśj blednieje i zanika; naj- 

 wcześniój ginie rzęd plamek na bokach ciała, następnie rzędy grzbietowe rozry- 

 wają się i rozdrobniają na plamki oddzielne, lub układające się poprzecznie; na 

 osobnikach bardzo starych plamki na łuskach zanikają do tego stopnia, że cały 

 wierzch ciała staje się prawie jednostajny, a po bliższem przyjrzeniu się tylko 

 kropkami drobnemi upstrzony. 



Miedzianka żyje w całój Europie środkowój, na południo-zachodzie zastępuje 

 ją podobna Cor. girondica Daud., na wschód rozciąga się po Wołgę i aż za Kaukaz 

 na północ posuwa się do Anglii, Danii i Szwecyi, to jest prawie tak daleko jak 

 zwyczajny wąż wodny i żmija, wszędzie jednak jest dość rzadką, a w wielu okoli- 

 cach nie dostrzega się wcale. U nas av całym południowym pasie kraju znajduje się 

 w rozrzuconych stanowiskach. Znam okazy z Ojcowa, z okolic Częstochowy, Piotr- 

 kowa, a na prawej stronie Wisły z Puław, Lublina i Józefowa w Zamojszczyźnie. 

 W okolicach Warszawy Miedzianka obecnie nie pokazuje się; ani sam nie spoty- 

 kałem jej tu, ani o znalezieniu w pobliżu wiadomości nie mam; przed 50 lub 60 

 laty miało być inaczej : profesor A. Waga zapewniał mnie, że niegdyś znajdował 

 ją w okolicy Jabłonnej i w lesie należącym do Willanowa Ze stron odleglej- 



') SchrGiber podaje tgczę żółtą, Schlegel czerwoną, tak samo Kessler, DumeriI pomija tea 

 szczegół.. Czy zdarzają się różnice bar\Ny oka indywidualno, czy też niezgodność podań wynikła z niewy- 

 różniania dwócli gatunków podobnych, ale cechami wcale nie błahemi statecznie odróżnionych: mianowi- 

 cie naszej Coronella austriaca i zachodnio południowej Cor. girundica, przez Schlegla i innych 

 autorów obejmowanych razem pod nazwą Cor. laeois.'} dotąd nie wiem. Rozstrzygnąć wątpliwość tę 

 może tylko zbadanie licznych okazów żywych, prcparata spirytusowe niczego tu nie uczą. W ostatnicli 

 czasach oglądałem okaz bardzo świeży Cor. girundica, przywieziony w tym roku przez p. Taczanowskiogo 

 z Paryża, tęcza już pobielała, chmurki o której wyżej wspominałem, ani śladu dostrzedz nie można, 



^) 1 5-go Maja r. b. dostałem od p. Slósarskiego okaz żywy pochodzący z okolic niezbyt od 

 Warszawy odległych (z Maciejowic), O ile wąż żywy da się dokładnie wymierzyć, ma on około 660 mm. 

 długości całkowitej, z czego ogon 8 5 mm. Barwy był tak ciemnej jak nie zdars-ało mi się u krajowych 

 widzieć (kasztanawo-brunatej, w barwie włosów nazywanej szatyn), plamy i rysunek mało wyraźne. Po 

 pięciu tygodniach wylenił się i zmienił bardzo barwę, zrobił się jasny, barwy popielato-płowej (blond 

 popielaty mówiąc o włosach), rysunek wystąpił wyraźniej. Przed linianiem zjadł trzy jaszczurki duże, 

 w odstępach tygodniowych, następnie przez trzy tygodnie był mało ruchawy, ospały, pokarmu przyjmować 

 nie chciał, dnia 2 2 czerwca wylenił się szczęśliwie, lecz dopiero na trzeci dzień po wylinieniu połknął 

 znowu jaszczurkę. Po każdem karmieniu spał przez dwa dni, prawie nicwychodząc z pościeli, potem co- 

 dzień ruchliwszy; około godziny 7 przed wieczorem r^ularnie wyłaził po pręcie żelaznym zamykającym 



