czona od wierzchu i od tyłu łuskami. Na policzku żmij między okiem i noz- 

 drzem niema nigdy jaraki cechującej rodzinę Grzechotników. 6kronie pokryte są 

 łuskami nieco większemi. płaskiemi. Inne właściwości okrycia wymieniono wy- 

 żej. Listwy podbrzuszne całkowite. Tarcza odbytowa także całkowita (nie jak 

 u Avęży zwycź.), listewki podogonowe parami w dwa rzędy ułożone, łuski u wszyst- 

 kich ostro wręgowane. 



Paszcz głęboko przecięta, szeroko rozwierająca się, zęby jadowe tylko 

 w szczęce górnej, nieliczne, peryodycznie zmieniane zwykle 1—1 i zawiązki na 

 przyszłe zęby; są one cieńsze od innych zębów w paszczy, znacznie dłuższe, we- 

 wnątrz kanałem rurkowato wydrążone i w podstawie z gruczołem jadowym komu- 

 nikujące. Kość szczęki górnój nadzwyczaj skrócona i prawie pionowo ustawiona, 

 ruchoma wraz z zębem jadowym, który przy rozwartej do ukłucia paszczy wzwo- 

 dzi się jak kurek u strzelby, przy zamykaniu paszczy zapada między fałdy dzią- 

 seł; prócz tych zębów jadowych w szczęce górnój innych zębów niema. Zresztą zę- 

 by w paszczy drobne są jak u innych Węży: wzdłuż całśj szczęki dolnśj ząbki 

 liczne jednym rzędem i wzdłuż kości podniebiennych z każdój strony rzęd jeden. 



Żmije zwane także gadzinami mają obyczaje nocne, w dzień leżą w kryjów- 

 kach lub wyszedłszy z nich wygrzewają się nieruchome na słońcu. Żerują w no- 

 cy, w ruchach powolne jakby ociężałe, chwycone za koniec ogona nie mogą się 

 zwinąć i głową dostać do ręki, co z taką łatwością wykonywa Miedzianka. Na 

 zdobycz czatują na przesmykach z zasadzki, przebiegającej myszy zadają ukłucie 

 rozwartą paszczą, rzutem głowy naprzód z szybkością puszczonój sprężyny, po- 

 czem wyczekują skutku i omdlałe zwierzątko połykają obyczajem innych Wężów; 

 zwojami ciała nie mają zwyczaju dusić zdobyczy. Wszystkie Żmije są żywo- 

 rodne. 



Z trzech europejskich gatunków Żmij dwa są więcćj południowe, u nas znaj- 

 duje się tylko jeden gatunek należący do r. Pelias, odróżniający się od r. Yipera, 

 następującemi cechami: koniec nosa nie zadarty ku górze; w pokryciu wierzchu 

 głowy, oprócz wyraźnych tarczy nadbrewnych, rozeznać się dają jeszcze t. czo- 

 łowa i ciemieniowa, chociaż zawsze małe i nieregularne. Między dolnym brze- 

 giem oka a tarczami wargowemi tylko jeden rzęd tarczek drobnych. 



Pelias Merr. 



Rodzaj I. Pelias Merr. 



Tarcza czołowa i ciemieniowa wyróżniają się od otaczających. Oko 

 oddzielone od tarczy wargowych jednym tylko rzędem tarczek 

 drobnych. 



Reszta w określeniu rodziny. Tarczka czołowa i ciemieniowa są nader 

 zmienne, zwykle nieregularne, większe lub mniejsze, niekiedy z sobą spojone lub 

 naodwrót na kilka części nieprawidłowo podzielone. T. nadbrewne dość wązkie 

 nie dotykają czołowej, brzegiem zewnętrznym wystają nieco nad oko. Między 

 t. dziobkową a nozdrzową tarczka przednozdrzowa dotyka dolnym końcem war- 



