— 121 — 



Nr 1 



zawiera gliny 



26% piasku 



45% 



Nr 2 





55 



26'/,% 



36% 



Nr 3 



55 



55 



17°/° „ 



71% 



Nr 4 



5? 



55 



16% ,5 



77% 



Nr 5 







8% „ 



24% 



Nr 6 



*5 



55 



15% 



55% 



Nr 7 



55 



55 



20% 



62% 



Nr 8 



55 



55 



24% „ 



47% 



Nr 9 





55 



9 '/o 55 



83% 



Tablica ta wskazuje, że czystych glin wcale tu niema, dla tego wszystkie 

 powyższe skały, właściwie glinami piaszczystemi nazwać wypada. 



W niektórych, miejscach Polesia warstwy piasku poprzedzielane są war- 

 stwami mocno zbitych glin, które sklejają ze sobą warstwy piaskowe tak mocno, 

 że cała ta masa warstw stanowi jakby jeden gruby twardy pokład, zupełnie nie- 

 przepuszczający wody. 



Jużeśmy wyżśj wspomnieli, że podany przez nas system uwarstwowania 

 skał, na Polesiu napotykanych, uważać wypada za normalny, lecz że nie wszę- 

 dzie takie uwarstwowanie ma miejsce, każdy albowiem otwór świdrowy daje 

 w tym względzie większą lub mniejszą rozmaitość, odstępując od ogólnego po- 

 rządku rzeczy. I tak na przykład w wielu otworach przekonano się, że za pod- 

 stawę błot służą gliniaste lub piaskowate ciąglice, stanowiące niekiedy przyjście 

 do gliniasto-wapiennój skały, zwanej gliną mamutową albo lesem (Loss '). która 

 w ogólności w południowem Polesiu potężnie jest rozwinięta i o której niżej mó- 

 wić będziemy. Jako cechę ogólną, właściwą wszystkim utworom, o których wy- 

 żej była mowa, zaznaczyć wypada najzupełniejszy brak skamieniałości i wszel- 

 kich śladów życia organicznego z okresów, w których utwory te powstać musia- 

 ły. Powyższa okoliczność odbiera wszelką możliwość sądzenia o względnym 

 wieku tych pokładów, niepozwala racyjonalnie porównywać ich z sobą, a zniewa- 

 la do kierowania się przy określeniu i klasyfikowaniu skał takiemi tylko ich wła- 

 snościami jak barwa lub stopień zabarwienia, wielkość składowych cząstek, zre- 

 sztą nawet sam skład chemiczny. Z tego to powodu klasyfikacyja nie może 

 wytrzymać ścisłej krytyki i tylko w braku innej, zresztą jak się zdaje niemoże- 

 bnój, musi być tolerowana. 



Uwarstwowanie podbłotnych pokładów w południowo-zachodniem Polesiu 

 różni się nieco od podanego wyżój. Tutaj bowiem błota spoczywają na kredzie, 

 jakkolwiek nigdzie na powierzchnię niewy chodzącej, lub na marglach kredo- 

 wych, zawierających w sobie niekiedy nadmiar gliny i zwykle na kredzie spoczy- 

 wających. Szczegółowsze badania stosunków stratygraficznych wielu z wyżśj 

 wspomnianych utworów kredowych każą wnosić, że one nie znajdują się pod bło- 

 tami Polesia w stanie pierwotnym, lecz że wody okresu kredowego osadzić musia- 

 ły te utwory naprzód gdzie w innych miejscach, skąd były następnie starte 



') Utwór geologiczny, zwany po niemiecku Loss, niektórzy nasi uczeni zowia glina mamutową, 

 inni jednak nazwę, tę uważają za niezupełnie szczęśliwą. P. R. 



