— 153 - 



mieszycom wznosi się góra wapienna Jasiniec. Jest to jasno-żółtawo-szary zbi- 

 ty wapień, którego warstwy od 6 cali do 1 stopy grubości mające, bardzo prawi- 

 dłowe pod kątem 5 n ku PnZ są pochylone i przekładane warstwami gliny margli- 

 stej; podobnie jak skała leżąca pod Gołonogiem rozdziela się on na słupy szero- 

 kiemi szparami, które nawet rozszerzają się w kształcie małych jaskiń — czego 

 nigdy na wapieniu frydrychshalskim nie widziałem; wszystkie rozpadliny są grubo 

 powleczone bardzo pięknem mlekiem mineralnem (Bergmilch). Jeśli ta skala 

 według Mohsa i Breithaupta powinna być uważana za odmianę wapienia pieni- 

 stego (Sckaumkalk), który się przeważnie wytwarza w pieczarach dolomitowych 

 (dolomitu zechstejnowego) i w blizkości gipsu, to prawdopodobnie i tutaj jest ona 

 wskazówką dolomitowej natury owego wapienia, którego jednak dla braku okazów 

 obecnie zbadać bliżej nie mogę. Nadto, zadziwiającą jest rzeczą, że pomiędzy 

 twardemi ławicami wapienia na tej górze, leżą wielkie składy luźnego konglome- 

 ratu krzemiennego drobnoziarnistego i luźnego czerwonego piaskowca, które są 

 już to okrągłe, już to zaginają się hakowato i nagle się wykliniają. Z pewnością 

 te sporadyczne utwory piaskowcowe są wskazówką, że pod tą dolną grupą wa- 

 pienia muszlowego leży czerwony (pstry) piaskowiec. 



Zwróciłem naprzód uwagę (Geogn. Beschreib. v. Polen I p. 154) na to, że 

 w wielu punktach w Polsce, gdzie wapień muszlowy leży na zboczach i wierz- 

 chołkach gór, wyraźnie na formacyi węglowej, granica jego jest oznaczona wąz- 

 ką, zabarwioną na kolor krwisto-czerwony pręgą, gdzie też rzeczywiście obnaża 

 się krwisto-czerwony mikowy ił łupkowy i połączony z nim piaskoAyiec glinia- 

 sty, — a przynajmniej granica ta jest wskazana przez czerwone zabarwienie hu- 

 musu. Uważałem wtedy te warstwy jako wskazówkę starszego czerwonego pia- 

 skowca (Todtliegendesl, podobnie mniej więcej do tego, jak on występuje w Dol- 

 nym Szlązku, również bezpośrednio na formacyi węglowej. Poznanie jednak je- 

 go natury, od owego czasu, przekonało mnie, że one są w daleko ściślejszym 

 związku z wapieniem muszlowym i z tego powodu należą do formacyi pstrego pia- 

 skowca, albo, mówiąc za Albertim, stanowią najniższe ogniwo tryjasu. Ale mu- 

 szę teraz ostrzedz, że nienależy mieszać tej czerwonej warstwy z warstwami czer- 

 wonemi, które niedawno poznaliśmy w otworze świdrowym pod Tuczną Babą 

 i Siewierzem a które obnażają się pomiędzy Łośniem i Gołonogiem, a prawdopo- 

 dobnie i w paśmie gór ś. Anny (Annaberg\ 



Jak już wspomniałem, góra pod Gołonogiem daje nam najpewniejszy punkt 

 oparcia dla oznaczenia utworu pstrego piaskowca. Tu, pod najgłębszemi war- 

 stwami wapienia muszlowego, należącemi do grupy wapienia falistego, u podnó- 

 ża góry, w górnej części wsi, leżą najprzód 10 do 20 stóp może grubości mające, 

 warstwy jasno-krwisto- czerwonej, tłustSj, z miką zmieszanej gliny, która już 

 z powodu obecności miki odróżnia się od glin marglistych średniej grupy wapie- 

 nia muszloAvego i z tego powodu najbardziej jest podobna do górnego czerwonego 

 ilu łupkowego formacyi pstrego piaskowca. Idąc od chaty gajowego, do dolnej 

 części wsi, gdzie glina okala górę ku Ząbkowicom, musimy z konieczności wstą- 

 pić na głębsze warstwy i tu znajdujemy wychodnią piaskowca, który się łatwo 

 odróżnia od miękkiego piaskowca sąsiedniej formacyi węglowej. Ma on barwę 

 po części czerwoną, po części żółtawo-szarą, zawiera, jak wogóle wszystkie 



