— 156 — 



DlajWytłomaczenia istnienia owej brekczyi w głębi ziemi pod Tuczna Ba- 

 bą trzymam się raczej po prostu analogicznych faktów, już poznanych wśród 

 tychże samych skał. Widzimy czerwone masy porfirowe na płaskowzgórzu San- 

 ki, pod Alwernią,, Tęczynem, Krzeszowicami i Płokami. gdzie przebiły one for- 

 inacyją węglową i wapień muszlowy — wykazałem 1 ), że dalszy ciąg tych mas 

 ku PnZ odkryty został w świetlnikach (Lichtlóchen) starej sztolni Czartoryj- 

 skiej pod Starczynowem na zachód od Olkusza, gdzie prawdziwa brekczyja por- 

 firowa, która jednak nie wyszła na powierzchnię podniosła normalny wapień mu- 

 szlowy i przeobraziła na miejscach zetknięcia prawdopodobnie wydźwignięty pia- 

 skowiec węglowy. Jeśli przedłużymy liniją wyniesienia tej masy porfirowej od 

 Sanek przez Miękinię, Płoki, Starczynów, jeszcze dalej av tym samym kierunku 

 ku północo-zachodowi, to przetnie ona dość wysokie góry wapienio-muszlowe pod 

 Bukownem, jeszcze więcej wzniesione góry dolomitowe pod Kozikówką i Okra- 

 dzionowem koło Sławkowa i trafi wprost na Tuczną Babę. Cóż jest więc natural- 

 niejszego, od poglądu, że wydźwignięte siłą od południa ku północy zmierzają- 

 cą z nieznanej głębokości masy porfirowe, przebiły i tutaj jeszcze wapień falisty 

 i zostawiły na jego miejscu brekczyją zmięszaną z odłamami porfiru? Trudno 

 byłoby prościej wytłomaczyć obecność niezwykłych skał w dolnej gru- 

 pie wapienia muszlo wego zupełnie podobnych do Alwernijskich i Miękińskich. 

 Jeżeli Tuczna Baba leży rzeczywiście na północnym krańcu owego widocznego 

 spękania skał, to możnaby jeszcze pójść dalej i połączyć z tern czerwone zabar- 

 wienie owych potężnych margli gliniastych w średniej grupie wapienia muszlowe- 

 go. Ci geologowie, którzy cały gips uważają za przeobrażony wapień, powinnihy 

 łatwo przypuścić, że owe szczególne, pogryzione, nawpól z węglanu wapnia a na- 

 wpół z gipsu składające się bulwy w tej czerwonej glinie marglistej. są tylko pro- 

 duktem wyziewu gazu, będącym w związku z owem wyniesieniem porfiru. 



§ 9. Na zakończenie powyższej rozprawy, uważam jeszcze za stosowne 

 podnieść i objaśnić pytanie: 



Czy dolomit rudonośny, czyli polsko-szląska skala nadkładowa, może być jeszcze za- 

 sadnie zaliczona do formacyi wapienia muszlowego, czy leż nie? . 



To pytanie może zadziwić czytelnika, gdyż prawdopodobnie już od wieków 

 szląski i polski górnik uważał tę skałę nadkładową za ściśle związaną z podkła- 

 dową i ponieważ ja sam i wszyscy badający Szląsk geologowie, uważaliśmy ją za 

 najwyższą grupę tej formacyi wapienia warstwowego (Flotzkalkformation), na 

 której ona leży, a która obecnie powszechnie za wapień muszlowy uznaną została. 

 Że jednak w geologii zarówno jak i innych gałęziach nauk przyrodniczych, nie 

 jest niezwykłem zjawiskiem, że teoryja jakiejś szkoły, albo pogląd oparty na ja- 

 kicheś powagach wywiera długi czas wpływ niepostrzeżony ale przeważny na dal- 

 sze badania i sprzeciwia się poznaniu prawdy, więc i w tym przypadku mogło się 

 to samo zdarzyć. Okoliczność ta upoważnia mnie, do poddania tego przedmiotu 

 nowemu rozstrząsaniu. do krytycznego przeglądu dowodów, które przytaczano za 

 zjednoczeniem owych dwu utworów w jedną formacyją. 



l ) Geogn. Beschr. v. Polen I, p, 182. 



