— 269 - 



Późniejsze w tym kierunku publikacyje, chociaż właściwie odnoszą się do 

 następnego okresu zajęć moich, dziś dla uzupełnienia wiadomości o źródłach, wy- 

 mieniam tutaj: Prof. Uniw. krakowskiego N o w i cki ego Przegla d prac dotych- 

 czasowych o zwierzętach kręgoioych, w Rocznikach Tow. Nauk. krak. Tom XXX; 

 z moich materyjałów do fauny krajowej tu należą: Przegląd zwierząt ssących 'kra- 

 jowych (w Bibl. Warsz. r. 1866, Czerwiec) — tudzież Treściwe określenie gatunkóio 

 w Wykazie Szkoły Głównej X. 10 r. 1868. W obecnie drukującym się Katalogu 

 Zbioru "Włodz. hr. Dzieduszyckiego we Lwowie, ZAYierząt ssących 

 jeszcze nie ogłoszono. 



Do oznaczenia gatunków posiłkowałem się przy poszukiwaniach od począt- 

 ku dziełami Blasiusa. z których dawniejsze Zwierzęta kręgowe Europy, po- 

 siadałem jeszcze w Dauryi, o późniejszą tegoż autora Faunę Europy środkowej 

 postarałem się zaraz po powrocie. 



Rok 1858 poświęciłem głównie na wystudyjowanie Gabinetu Zoologicznego 

 w Warszawie, wczem codzienne prawie obcowanie z duszą tego zbioru i jedynym 

 podówczas znawcą tych rzeczy w kraju p. Wł. Taczanowskim, było mi wielką 

 pomocą. W dość krótkim stosunkowo czasie mogłem zatem wziąć się do badań 

 samodzielnych, a w następstwie przyczynić się nawet w pewnej mierze do uzu- 

 pełnienia zbioru krajowemi rzeczami. 



Pierwsze lat cztery były o tyle dla zajęć moich pomyślne, że do Spisów 

 podówczas znanych udało mi się dodać trzy gatunki żadnym z nich nieobjęte, na- 

 bytki zatem dla fauny krajowej nowe, a mianowicie: V e s p e r t i 1 i o Xatte- 

 r e r i, rokiem wprzód dostrzeżony w Warszawie przez prof. Jerzego A 1 e- 

 k s a n d r o w i c z a, teraz (1858 i nast.), w zadziwiającej obfitości przezemnie 

 tu zebrany; we dwa lata później w okolicy najbliższej Warszawy znalazłem dwa 

 gatunki V-go Leisleri i V-go dasycnemus. 



Niedługo wszakże położenie się zmieniło, groza wypadków krajowych zbyt 

 wcześnie zajęciom moim nieprzełamaną postawiła przeszkodę. Zamknięty z ko- 

 nieczności w obrębie Warszawy, tę przynajmniej ciasną widownię postanowiłem 

 należycie zbadać; rezultat o wiele przewyższył oczekiwania: liczna mianowicie 

 grupa Niedoperzy dostarczyła mi gatunków miejscowych 10. Gdy prócz tego ze- 

 brało się kilka wiadomości niewątpliwych o znajdowaniu się w obrębie miasta 

 niektórych gatunków, które w ogólności w całym kraju należą do rzadkich, jak 

 Mroczek posrebrzony, Sorek malutki, Wydra, dało mi to pochop do skreślenia tej, 

 w swoim rodzaju osobliwej monografii zamkniętego miasta. Sądziłem prócz te- 

 go, że przykład dany stać się może dla innych pobudką do robienia na różnych 

 i odległych od siebie punktach kraju podobnych dostrzeżeń miejscowych, co naj- 

 skuteczniej i w najkrótszym czasie doprowadzićby mogło do złożenia ogólnego 

 naszój fauny obrazu. Nieustając atoli sam w zbieraniu powoli materyjału, gdy 

 czas i okoliczności znowu pozwoliły rozszerzyć pole poszukiwań, odszukałem je- 

 szcze jeden dla kraju naszego gatunek niedoperza Vespertili o Bechsteini, 

 i rozpatrzyłem się głębiej nieco w zawiłej kwestyi gatunków myszy norowych 

 (A r v i c o 1 a), chociaż po dziś dzień jeszcze jasną ona dla mnie nie jest. Wogó- 

 le jednak częstsze zetknięcia z materyjałem żywym zaznajomiły mię ze stanem 

 naszej fauny o tyle, że po latach kilku do podanego tu opisu zwierząt ssących 



