— 273 — 



ków, do nich też zdaje się należeć z ogólnego wrażenia, nie dającego się wyrazić 

 słowami; prócz tego uderzającą wypukłością czaszki na ciemieniu zbliża się po- 

 niekąd do Podkowców i znowu do Uszaka, z którym jeszcze wspólne ma zaklęśnię- 

 cie nosa i drobność kości szczękowych. "Wśród takich zawiłości dwa przedsta- 

 wiają się wyjścia:' albo zacząć od Podkasańca całą rodzinę Medoperzy gładkono- 

 sych, jako od łącznika między Podkowcami i Uszakiem, albo też postawić go na 

 końcu za Mopsikiem, jako więcój ciążącego ku Mroczkom, nie można zaś wstawić 

 go w środek między f Nocki a Mroczki, gdyżby przerywał przejście od jednych 

 do drugich. 



Zanadto może rozszerzyłem ten przykład na trudności klassyfikacyi; podo- 

 bne do tych spotyka się w każdem skupieniu liczniej szem i bardziej naturalnem 

 t. j. powiązanem z sobą większą liczbą zbliżeń. Przykładów nasuwa się mno- 

 gość, ale trzeba je pominąć, a ograniczyć się tylko uwagą ogólną a praktyczne- 

 go znaczenia. Dążeniem nauki jest odgadywanie porządku w naturze i zbliżenie 

 się do niego w układach naukowych, a jednak wszystkie te układy muszą być po- 

 niekąd sztucznemi, jako wyraz zapatrującego się, a im który z tych układów 

 zdołał głębiej w tajniki natury wniknąć i do nich się zastosować, tern jest tru- 

 dniejszym i tylko dla tych zrozumiałym, co długie lata ścieżki tego labiryntu dep- 

 tali. Dla nowo wchodzących układy czysto sztuczne są przewodnikiem najusłu- 

 żniejszym, a ta użyteczność ich okupuje ich wady znane powszechnie. Układ 

 roślin Linneusza, rozrywający w rażący sposób powinowactwa naturalne, a zbli- 

 żający do siebie rośliny w całym ustroju niezgodne, prowadzi jednak najprędzej do 

 wskazania rośliny danej. Toż samo zadanie spełniają tablice synoptyczne, których 

 użyteczności zaprzeczyć nikt nie może — otóż przy ich układaniu cechy widoczne, 

 choćby małej ważności, byle stałe, są zawsze dogodniejszym przewodnikiem od zasa- 

 dniczych a mniej dostrzegaczowi dostępnych; wzgląd na to zmusza częstokroć do 

 dwojakiego przyjęcia uporządkowania istot: sztucznego na podstawie tablicpoglą- 

 dowych lub kluczów analitycznych, a w samym wykładzie ustawienia, opartego 

 na poczuciu porządku naturalnego. 



2. Vespertilio Nattereri, Nocek rzesoblonny . w żadnym z da- 

 wniejszych u nas spisów nie był wymieniany; pierwszą o znajdowaniu się jego 

 w kraju wiadomość zawdzięczamy prof. J. A 1 e k s a d r o w i c z o w i, który 

 w r. 1857 wykładając jeszcze w Gimnazyjum Kealnem Zoologiją, używał do de- 

 monstracyi zwierząt żywych. Przyniesiony na lekcyją przez jednego z uczniów 

 niedoperz, okazał się gatunkiem dotąd w kraju niedostrzeganym, w skutek czego 

 oddany został do Gabinetu Zoologicznego. Zdarzenie to pobudziło mię tejże 

 jeszcze zimy 1858 r. do poszukiwań w lochach gmachu pojezuickiego, który jako 

 zajmowany podówczas jeszcze przez Pijarów, był mi dostępnym. W najgłębszym 

 lochu znalazłem tam kłąb spory uśpionych. W roku następnym w tymże gmachu 

 i kościele przyległym robiono reparacyje; przy oczyszczaniu grobówpod kościołem 

 znaleziono zadziwiającej wielkości kupy tychże niedoperzy, z których kilkaset 

 (całą kobiałkę) znająca mię z poprzednich poszukiwań służba kościelna do mnie 

 przyniosła. Zrobiony przegląd wykrył pomiędzy tą kupą Nocków rzęsoMonńych 

 kilkanaście sztuk Nocka rudawego. Po oddaniu należytej liczby okazów do gab. 

 zool. pozostałe poddałem naprzód w obszernej i wysokiej galeryi gabinetu minę- 



