— 325 — 



Powierzchnię ciała pospolicie pokrywają włoski rozmaitego kształtu i roz- 

 maicie u różnych gatunków rozłożone, na co pierwszy uwagę zwrócił C. Spen- 

 ce Ba te '). 



2. Przysadki ciała. 



Do pierścieni ciała przyczepiają się stawowate przysadki tej samej w grun- 

 cie rzeczy budowy, lecz odmiennego wejrzenia, odpowiednio do postaci i stosun- 

 kowych wymiarów składających je części. Każda w zupełności rozwinięta przy- 

 sadka składa się z siedmiu stawów odpowiadających stawom nogi, które na za- 

 łączonój tablicy wymieniłem. 



Przysadkami głowy są rożki (a n t en n a e) oraz szczęki. 



Skorupiaki kiełżowate (i wogóle obunogie) posiadają dwie pary rożków: 

 rożki górne, czyli wewnętrzne, albo 1-szej pary i rożki dolne, czyli zewnętrzne 

 albo 2-ój pary. Każdy rożek składa się z nasady i biczyka, przedstawiającego 

 szereg końcami z sobą połączonych drobnych stawów, czyli innemi słowy, przed- 

 stawiającego stawowatą nitkę. 



Rożki górne mają nasadę trzystawową i pospolicie dwa biczyki na wierz- 

 chołku nasady osadzone. Jeden z biczyków jest znacznie dłuższy od drugiego. 

 Dłuższy biczyk nazywamy głównym, a krótszy dodatkowym. Na wewnętrznej po- 

 wierzchni stawów głównego biczyka wznoszą się mikroskopowe rureczki o deli- 

 katnych ścianach, z nerwowem zakończeniem wewnątrz; są to tak zwane organy 

 Ledgiga czyli słupki węchowe. 



Nasada rożków dolnych jest pięciostawowa; trzy pierwsze stawy bardzo są 

 krótkie, dwa ostatnie stosunkowo znacznie wydłużone. W pierwszym stawie na- 

 sady mieści się zwinięty, rurkowaty gruczoł, którego przewód otwiera się na 

 wierzchołku stożkowatego wyrostka tego samego stawu. Gruczoł rożków od- 

 powiada gruczołowi skorupki i gruczołowi zielonemu innych skorupiaków. Gru- 

 czoł rożków uważamy za gruczoł moczowy. 



Na wewnętrznej powierzchni stawów biczyka u niektórych skorupiaków 

 kiełżowatych wznoszą się tak zwane trzewiczki (c al c e o 1 a e) czyli organy de La 

 Valettea; każdy trzewiczek jest spłaszczonym pęcherzykiem o bardzo cienkich 

 ścianach, z zakończeniem nerwowem wewnątrz. Trzewiczki naj części ój są wy- 

 łączną własnością samca, niekiedy jednak zdarzają się także u samicy, jak to 

 profesor B. Dybowski 3 ) zauważył u następujących gatunków z jeziora Baj- 

 kalskiego: Gamma rus Kietlińskii, Gamma rus Stanislavii, 

 Gamma r u s testaceus, Gamma rus Sophia e, Gam ma rus fus- 

 cus, Gammarusmurinus, Gamma rusaheneus, Gamma rus 

 verrucosus i Gamma rus lividus. Czasami trzewiczki występują na 

 obudwu parach rożków, jako to u Gamma rus "Wahl i i 3 ), Callisoma 



') CSpence Bate. On the British Edriophthalmata. I, Amphipoda. Report of the 25-th 

 meeting ofthe British Association for the advencement of science held at Glasgow in September I855. 

 8-0 Londyn 1856, str. 38. 



2 J Dybowski. Beitrage zur naheren Kenntnlss der in dem Baikal-See vorkommenden niede- 

 ren Krebse aus der Gruppe der Gammariden. I874. 



3 ) Dybowski. L. c, str. 1 2. 79. 



