- 398 - 



1 z dwu odmiennych wyrobione metali, mianowicie sprężyna z cienkiój, w trąb- 

 kę zwiniętej stalowej blaszki, reszta bronzowa. Śpilka nie zachowała się. 



Fibule wyrabiane z dwu odmiennych metali znano już poprzednio: w zbio- 

 rze profesora Przyboro wskiego w Warszawie oglądałem fibulę taką z bronzu 

 ozdobioną drutem srebrnym; bronzowe ozdabiane złotem lub srebrem, lub też 

 złotą powleczone blaszką z napisem runicznym widziałem w muzeum Kopenka- 

 geńskiem; zastosowanie jednak stali, tak wyłączne do wyrabiania sprężyn posia- 

 dającej przymioty, pierwszy raz w fibulach żalnika Kwiatkowskiego spotykam. 



Wreszcie typ czwarty (Nr 24) bardzo prostej formy, również jest bez sprę- 

 żyny, a śpilka zaczepiona na haczyku w końcu fibuli dotąd zachowanym. 



Prócz wyrobów tych śród popiołu znalazły się drobne kuliste kawałki 

 bronzu, jakby zastygłe krople metalu z topniejących delikatnych wyrobów, naj- 

 praAYdopodobniej śpilek, których u czterech fibul nie dostaje. 



Zagadkowym a ciekawym co do przeznaczenia swego jest maleńki przed- 

 miocik miedziany (Nr 25) w urnie między okruchami kości znaleziony. Formą 

 najwięcej zbliżony do maleńkiego nożyka: ostrze pokryte zieloną patyną, 6 mil. 

 szerokie, z jednej strony ukruszone, z drugiej zakończa się trzonkiem grubszym, 



2 milim. szerokim, jakby do obsadzenia w drzewo lub inny materyj ał przeznaczo- 

 nym; długość obecna przedmiociku tego wynosi niecałe 3 ctm. 



Zdarzyło mi się wielokrotnie spotkać jakby maleńkie modele mieczy bron- 

 zowych, od 7 do 12 ctm. długości, z rękojeścią, która nawet na najdrobniejszą 

 rączkę dziecięcą byłaby zakrótka, więc nie sztyleciki. Miniaturki te mieczy, 

 mające niewątpliwie symboliczne znaczenie, mogą usprawiedliwić drobną formę 

 nożyka, nie przypominam sobie jednak, abym spotkał narzędzia z czasów tych 

 z miedzi wyrabiane. 



Paciorki znalazły się w trzech odmianach: ze szkła zielonego nie lane jak 

 zwykle, ale gięte z kawałków podłużnych; widocznem to jest wmiejscu spojenia, 

 w którem obadwa końce użytego kawałka szkła dokładnie się odznaczają. Dru- 

 ga odmiana jest z gliny ciemno-czerwonej, w formie kulki spłaszczonej; gładkie, 

 zdaje się że robione były w formie. Trzecią wreszcie odmianę stanowi pacio- 

 rek z gliny zwyczajnej, żółtój, duży. 



Paciorki te pospolite bardzo, czasami za ciężarki do sieci lub kółka rozpę- 

 dowe od wrzeciona uważane byA\ r ają. 



Na tern kończy się dotychczasowy dobytek z Kwiatkowskiego żalnika, 

 w którym jeśli nic nie przeszkodzi, w niedalekiej przyszłości dalsze poszukiwa- 

 nia robić zamierzam. 



