— 447 -u 



wadzenie i zapisywanie regularne spostrzeżeń wedle jednego i tegoż samego pla- 

 nu ogólnie uchwalonego, jak się to dzieje u ludów przodkujących. Nie wątpimy 

 jednak, że każdemu z nas starczy na tyle szlachetnśj dumy, by odeprzeć zarzut 

 nieświadomości ojczystych, progów, jaki nam sąsiedzi czynią; czyż Niemca potrze- 

 ba, aby rozpatrzyć i poznajomić nas z tern, co w domu naszym posiadamy. My- 

 ślę, że napewno liczyć możemy na poparcie ogółu w tak pożytecznem zadaniu, 

 jak to, które Wydawnictwo Pamiętnika Fizyjograficznego usiłuje przeprowadzić. 



Kiedy szczęśliwsi od nas Francuzi w połowie bieżącego stulecia założyli 

 pod przewodnictwem L e v e r r i e r a w Paryżu instytucyją, otrzymującą wia- 

 domości o burzach ze wszystkich krajów Europy, kiedy gazeta New York Herald 

 stworzyła w swoich kantorach cały etat służby meteorologicznej i stamtąd uprze- 

 dza telegrafem świat cały o mających nadciągnąć wichrach, my poprzestać musi- 

 my na skromnym programacie, odzywając się do ziemian naszych, aby w poczu- 

 ciu dobra ogólnego raczyli zadać sobie niewiele pracy, notując podług daty ka- 

 lendarza gregoryjańskiego: 



1. Czas zamarzania rzek w jesieni i poruszania się kry na wiosnę; 



2. „ ostatniego mrozu na wiosnę, a pierwszego w jesieni. 



3. ,, ukazania się pierwszego śniegu w jesieni; 



4. „ kwitnienia sadów z wyszczególnieniem gatunków drzew; 



5. dni mroźne w Maju; 



6. niezwykłe ciepło w stosunku do pory roku, jakie np. mieliśmy w Kwie- 

 tniu i Maju 1880 r.; 



7. pierwszy grzmot na wiosnę; 



8. grzmoty w zimie; 



9. grad, burze lub trąby powietrzne, z jakim mianowicie wiatrem, o ja- 

 kiej porze dnia, również niszczące skutki tych meteorów; 



10. przeciągłe deszcze i długotrwałe pogody; 



11. kto posiada barometr, choćby metaliczny— niezwykle wysoki lub niski 

 stan jego; 



i aby te notatki przysyłali za każde ubiegłe półrocze doWyd. Pam.Fiz., dajmy na 

 to w Lipcu i Sierpniu. Przysługi wprawdzie nie wyświadczymy niemi tak wielkiej 

 dla ludzkości, jak to czyni New York Herald: a wamed man is an armed man, 

 lecz materyjał taki umiejętnemu poddany rozpatrzeniu, w kombinacyi z postrze- 

 żeniami innych kraj ów, stałby się cennym przyczynkiem do klimatologii krajowej, 

 rzuciłby światło na charakter pogody u nas każdego roku, wykazałby jej zwią- 

 zek ze stanem pogody innych krajów i tym sposobem posłużyłby do zdania sobie 

 sprawy z tych poruszeń powietrzni,] które się codzień przed nami odbywają, 

 stosując się ściśle do praw odwiecznych. Pod tym względem zespolenie usiło- 

 wań całej ludzkości nabiera niezmiernój doniosłości, a cząstkę tej pracy i zasługi 

 nieść zdolen każdy, gromadząc zasób danych. Bez tych danych wysiłki pojedyń- 

 cze na wiele się nie przydadzą. "Walka z przyrodą, walka szlachetna, jedynie 

 godna człowieka, powinna być hasłem całej ludzkości. Gromadźmy się pod ten 

 sztandar i 



„Służmy poczciwój sławie, a jako kto może 

 Niech ku wspólnemu dobru z całych sił pomoże." 



Afol. Pietkiewicz, 



