LXVIII 



verwantschap tusschen verschillende Sphingidensoorten schijnt te wijzen. 

 Ter weerszijde van de dorsale middellijn zijn dwarsrijen van lensvor- 

 mige bultjes, die elk in Jiun centrum een kort haartje dragen, zóódanig 

 regelmatig gerangschikt, dat het aantal hunner rijen met dat der 

 annuli overeenkomt, en het getal der bultjes in iedere rij van den 

 vóór- naar den achtergrens van het segment afneemt. De kleur dezer 

 bultjes is donkerwijnrood, zoowel in het iets lichtere rood der schuine 

 zijstrepen, als in het geel der subdorsale- en het blauw der dorsale 

 teekening. In dit blauw ziet men, dat de buitenste bultjes op de voorste 

 rij met elkaar verbonden worden tot een grootere vlek door een uit- 

 breiding der wdjnroode kleur. Vergelijkt men nu de plaats dezer vlek 

 met de overeenkomstige plek bij convolvidi en ligustri, dan blijkt 

 daar juist de donkere subdorsaalvlek aan den voorrand van ieder 

 metameer te liggen. Zóó wordt het waarschijnlijk, dat die vlekken 

 door versmelting van tuberkeltjes zijn ontstaan, waarbij de haartjes en 

 de aanzwellingen verdwenen; en hetzelfde blijkt te gelden voor al de 

 overige vlekjes. 



Dit wordt bewezen door de vergelijking van de volwassen convolvuli- 

 . rups met de jongere instars, bij welke de geheele oppervlakte van rug - 

 en flanken bezet is met rijen van witte tuberkeltjes. De grondkleur, 

 waartegen die knobbeltjes sterk afsteken, is grootendeels donker, slechts 

 ter hoogte der subdorsaal- en der hypostigmaalstreek strekt zich een 

 witte baan uit, die op de abdominaalsegmenten telkens afgebroken 

 wordt door de eveneens lichte schuine strepen met hunne donkere 

 rugwaartsche begeleiding. Bij de bruine variëteit der rups van de 

 Doodshoofdvlinder zijn deze tuberkeltjes eveneens aanwezig als zwarte 

 stipjes in een lichten hof, maar strekken hunne rijen zich veel verder 

 buikwaarts uit. Ook de volwassen rups van Chaerocampa celerio 

 levert een bewijs voor het verband tusschen tuberkeltjes en vlekjes, 

 hier is de rugstreek bedekt met dwarsrijen van lichte stippen, de 

 flanken daarentegen bestrooid met gele tuberkeltjes, in verschillende 

 grootte, waarvan echter alleen de grootste in hun rangschikking dui- 

 delijk aan de indeeling van het segment in annuli gebonden zijn. Dat 

 dwarsrijen van haardragende en gekleurde tuberkeltjes het oorspron- 

 kelijk patroon der rupsenteekening teweegbrengen, heeft Sciiierbeek 

 in zijn dissertatie duidelijk aangetoond. Wij mogen dus dwarsrijen 

 van kleurige vlekjes zonder haren als een overblijfsel van dit oorspron- 

 kelijke setaal-patroon beschouwen, en uit die dwarsrijen weder de 

 overlangsche en schuine vlekkenrijen en hunne versmelting tot strepen 

 afleiden, v. Voss (die bij zijne beschouwingen over de kleurenteekening 

 der Sphingidenrupsen evenals Weismann uitgaat van de opvatting, dat 

 de eerste sporen van een patroon bij hen bestaan in overlangsche 

 strepen, bepaaldelijk de subdorsaalstreep), beeldt bij meerdere Sme- 

 rmi/nts-rupsen (b. v. Dillina üliae), in ^ het en 3^^ stadium , de 

 dwarsrijen van lichte vlekjes, doorsneden door de diagonaalteekening, 

 duidelijk af, maar kent er blijkbaar geen beteekenis aan toe. 



Beschouwt men nu, na tot deze opvattingen omtrent de rupsentee- 

 kening der Sphingiden te zijn gekomen, nogmaals de teekening op het 

 lichaam hunner imagines, dan geraakt men tot de gevolgtrekking, dat 

 deze laatste een primitiever karakter draagt dan die der volwassen 

 rupsen, in zooverre als op het imaginale abdomen de dwarsteekening 

 de overhand heeft. De flanken der achterlijfsringen dragen een zich 

 zevenmaal herhalende teekening van afwisselend donkere en lichte 



