LXXXV 



skelet na, waarachter de andere poliepen zich bij gevaar kunnen 

 terugtrekken. 



De voortplantingspersonen kunnen ontstaan op gewijzigde poliepen, 

 de bastostylen, of op de poliepenstam zelf. Ze brengen voort craspedote 

 medusen, vrije of vaste medusoiden, gonophoren of sporosacs. De 

 medusen zijn vrij hoog ontwikkeld, ze zijn voorzien van een velum 

 met krachtige ringspieren, dat dienst doet bij de voortbeweging. Verder 

 hebben ze 4 tentakels, of een veelvoud van 4, ocellen en statocysten 

 van entodermalen oorsprong. 



De geslachtsorganen ontstaan ectodermaal aan het manubrium De 

 medusen zijn gescheiden geslachtelijk. Van één poliepenkolonie komen 

 alleen ^ of alleen Q medusen, de kolonie is dus 2-huizig. De vrije 

 medusoide is de minst gereduceerde. Ze heeft geen tentakels, geen 

 velum, geen zintuigen, geen mondopening en kan dus geen voedsel 

 opnemen, maar moet leven van opgespaarde reservestoffen. In het 

 manubrium liggen de geslachtscellen. 



De vaste medusoide blijft levenslang aan den poliepenstok, meestal 

 zelfs door het periderm omgeven. De gonophore heeft soms nog een 

 lumen, maar dat kan ook verdwijnen, zoodat er alleen een spadix 

 overblijft, waaraan de geslachtscellen zitten. 



De sporosac is nog verder gereduceerd. 



Aan verscheidene poliepen, in den Helder en omgeving opgevischt, 

 hebben we productie van gonozoïden kunnen waarnemen. 



Van de Gymnoblasten hadden Tuhiilaria, Clava en Hydractinia 

 gonangiën, bij de Calyptoblasten kwamen ze voor bij Campanularia 

 fiexuosa Hincks, Clijtia johnstoni Alder, Gonothyraea loveni Allman 

 Hydrallmannia falcata L., SerhUaria ctcpressina L., en Ohelia fla- 

 hellata Hincks. 



Anthomedusen kwamen veelvuldig in het plankton van den haven 

 voor, maar met de determinatie heb ik me niet bezig gehouden, wel 

 heb ik eenige exemplaren gefixeerd en geconserveerd. 



Leptomedusen werden in groote menigte voortgebracht door Ohelia 

 flahellata Hincks. Ze hipten onvermoeid door het buisje en vertoon- 

 den duidelijk 16 tentakels, het vierkante manubrium met de 4 radiair- 

 kanalen en de geslachtsorganen aan die kanalen. 



Zoover het mogelijk was, heb ik van al het onderzochte materiaal 

 een kleinere of grootere hoeveelheid gefixeerd en geconserveerd. 



Met de fixatie van de poliepen heb ik afwisselend twee methodes 

 gevolgd, welke beide door Dr. O. Steche in ,, Hydra und die Hydroiden" 

 Leipzig 1911 blz. 5 worden opgegeven, n.1. de sublimaat-ijsazijn methode 

 en het Hermann-reagen^ en beide even bruikbaar bevonden. Alleen is 

 er gevaar, dat door de osmium-verbindingen in het Hermannsche mengsel 

 de poliepen zwart worden, als men ze er te lang in laat liggen. De 

 medusen behandelde ik volgens de chloralhydraat-pikrinezuur-formol- 

 methode, die door Mr. E. F. Browne in het ,,Handbook for Collectors" van 

 het British Museum aangeraden wordt en deze is mij uitstekend bevallen. 



Hieronder volgt de lijst van soorten door mij persoonlijk waargenomen. 



Athecata. 



Clava multicornis Forskal, Haven Nieuwediep (A). 

 Cordylophora lacustris Allman, Haven Hellevoetsluis, Muidergracht 

 Amsterdam (A). 



Hydractinia echinata Fleming, op schelpen bewoond door Eupagurus 

 hernhardus L. (A). 



