CLXVI 



melden, quantitatief neemt de Membranipora^ naast de Suheriles onder 

 het heirleger van epoecische dieren, dat gereed is, elk beschikbaar 

 plekje te betrekken, toch wel een bijzondere plaats in. Een beschou- 

 wing der jongere stadiën leert, dat de door een Petrochirus bewoonde 

 schelp in een minimum tijd door een gelijkmatige kolonie van een 

 dezer beide organismen wordt bedekt, vrijwel met uitsluiting van alle 

 andere. 



Het geval is dus tot op zekere hoogte parallel met de bekende 

 associatie van Eupagurus hernJiardus met Hydractinia echinata. Hier 

 bewoont de kreeft het geheele litoraal-gebied, tot 250 M. diep. Hy- 

 dractinia echter is een strikte kustvorm, die den Pagiirin^ dus naar 

 het diepere water niet volgt. (Aan de onderste grens van haar ver- 

 breiding wordt Hydr. vaak vervangen door Alcyonidium gelatinosum). 

 Ofschoon nu Hydr. ook wel eens een keer buiten den Paguriis is 

 aangetroffen zal toch niemand in ernst willen ontkennen, dat er een 

 bijzondere betrekking tusschen de beide organismen bestaat. 



Een analoog geval bestaat bij Eifpagurna puhescens uit het midden 

 van de Noordzee, die als regel voorkomt met Suherites ficus maar een 

 enkele keer aldaar ook wel met de actinie Zoanthiis (specim. aanwezig). 



Naar analogie dezer beide verwante gevallen duidt men de bespro- 

 ken associatie Petrochirus-Memhranipora wellicht het best aan als 

 commensalisme in den zin van v. Beneden. Nadere waarnemingen ter 

 plaatse zijn noodig; voor het oogenblik kan niet meer gegeven wor- 

 den dan een voorloopige mededeeling. 



De Secretaris dient hierna namens den Heer J. G. de Man een 

 lijst in van de door dezen gedurende de laatste v ij f j a r e n in 

 de provinciën Zui d-H olland, Noor d-B rabant en Zeeland 

 waargenomen terricole Nematoden; steeds werd met gras, 

 mos of andere lage planten begroeide aarde onderzocht ^). 



1. Zanderig weiland aan den weg van Scheveningen naar het 



Pompstation, niet ver van het laatste. 

 X ! Monohystera viUosa Bïitschli. 

 Tripijla arenieola de M. 

 X Mononchns parvus de M. 

 x! CephaJohiis Bütschlii de M. 



,, elongatus de M. 

 x! ,, (Acroheles) hisexualis (Micoletzky). 

 ,, (Acroheles) ciliahis (von Linstow). 

 Teratocephalus terrestris (Bijtschli) de M. 

 Plectus granulosus Bast. 

 parietinus Bast. 

 ,, communis Biitschli. 

 WUsonema auriculatum (Bütschli). 

 ,, otophonim (de M.). 



1) De soorten welke Leschreven zijn in het in October 1921 verschenen werk 

 (J. G. DE Man, Nouvelles recherches sur les Nématodes libres terricoles de la 

 Hollande, met 14 Platen, in: Capita Zoologica, verhandelingen ojJ systematisch- 

 zoölogisch gebied, 's Gravenhage, M. Nijhoff, 1921, Deel I, atl. 1) zijn met x aan- 

 geduid, bovendien de Faunae novae sjjecies met ! en de geheel nieuwe soorten en 

 variëteiten met ! !. 



