3H0 



n. 80!, XIII. n. 78!: Herjedalen, Dalarne) ; involucris minoribus, squamis partim acutis 

 (var. y. macrescens Dahlst. H. Sc. XV. [1903] n. 60 !: Dalarne); foliis latioribus, 

 intemis ovatis, involucris ut in y sed magis floccosis (var. d. submacrescens Om. in 

 Nyt Mag. Nat. XLVIII. [1910] 176: Telemarken: Stokland in Bo). 



Subsp. 56. Ornatiforme Dahlst. H. Sc. II. (1 892) n. 71 !, V. n. 68! — A subsp. 

 omato foliis sparsim brevius dentatis interdum submaculatis, squamis acutioribus an- 

 guste et vix densiuscule floccoso-limbatis saepe parcissime pilosis differt. 



Helsingland ! 



Variat foliis latioribus basi truncatis vel suhcordatis vix vel inferne dentatis, in- 

 volucris epilosis (var. ft. cacozelum Om. 1. c. XLVIII. 174). — Telemarken: am See 

 Mosvand. 



Sub. 57. longfflngua K. Joh. Arch. Medelp. (1910) 35, t. VII, f. 23; Dahlst. 

 H. Sc. XXI. n. 38! — Folia oblongo-spathulata lingulata elongata remote sinuato-denti- 

 culata vel breviter dentata basi longe attenuata, caulina 2( — 3) oblongo- vel sublanceo- 

 lata basi grossius paucidentata. Involucra submagna sparsim pilosa, squamis anguste 

 lanceolatis, inferae densiuscule, sursum minus floccoso-limbatis. 



Medelpad!; Dalarne. 



Subsp. 58. bipolitanum Zahn. — Folia magna ovalia vel elliptica basi tantum 

 denticulata, caulina 3 ovato-lanceolata supra glabrescentia. Acladium ad 25 mm. Pedi- 

 celli et involucra disperse pilosa subglandulosa, squamis latiusculis margine densissime 

 floccosis. Capitula 5—2 5. 



Ungarn: Harmashatarhegy bei Budapest (v. Degen)! 



14 2. H. vulgatum Fr. Novit. fl. Suec. ed. 1. (1819) 76; ed. 2. (1828) 258; 

 Symb. (1848) 115; Epicr. (1 862) 98; Koch, Syn. ed. 2. II. (1 844) 521; Griseb. Comm. 

 42 pp.; Boiss. Fl. orient. III. (1875) 874; A.-T. H. Alp. fr. 85; Zahn in Koch Syn. 

 ed. 3. III. (1901) 1783; Reichb. Ic. XIX. 2. p. 21; Zahn, H. Schw. 238 ; Sudre, H. Centre 

 (1902) 52; Rouy 1. c. 353 pp.; Belli 1. c. 494 ; A.-T. Cat. 343. — H. silvaticum Lam. 

 Diet. ed. 2. (1786) 366; Vill. Hist. pi. Dauph. III. 125?; Gr. G. Fl. Fr. II. 375. — 

 H. nepiorosum Bess. Enum. pi. Volhyn. (1822) 31. — H. murorum II silvaticum Gaud. 

 FL Helv. V. 104. — H. murorum var. nemorosum Pers. Syn. II. (1807) 372. — 



et Kladnianum Schur, Enum. (1866) 390, 391 pp. — H. murorum y. L. Sp. pi. ed. 1. 

 (1753) 803 et ed. 2. (1763) 1 128 pp. — Vulgata IV. Euvulgata Lint. Brit. H. (1905) 63. 

 — Caulis 3— 7( — 10) dm tenuis vel crassus saepe firmus et rigidus inferne saepe colo- 

 ratus, nhvllopodus vel hypophyllopodus, superne parce vel dense glandulosus et saepe 

 epilosus, deorsum saepe densius et plerumque breviter pilosus, paniculato-oligo- vel 

 polycephalus, ramis paucis vel numerosis approximatis, vel inferioribus remotis oblique 

 patentibus vel erectis simpliciter vel dupliciter ramulosis, acladio saepissime brevi, pedi- 

 cellis (ramisque) dr canotomentosis plerumque tenuibus strictisque, parce vel densissime 

 glandulosis, parcepilosis vel epilosis. Folia basalia compluria vel florendi tempore subnulla 

 late elliptica, oblonga vel lanceolata, dr obtusa vel dr acuminata, raro dr ovata vel 

 rotundato-ovalia, omnia in petiolum constricta vel longe attenuata, plerumque dentata 

 vel inciso- et serrato-dentata, dentibus dr numerosis saepe in petiolum descendentibus, 

 plerumque dr rigida, obscure vel canescenti-viridia vel diluta, subtus pallidiora et 

 haud raro cum petiolis dr rufescentia, fere semper immaculata, supra glabra vel dis- 

 perse pilosa, margine costaque dorsali et in petiolo densiuscule pilosa (0,5 — 4 mm), 

 subtus subpilosa et saepissime subfloccosa, eglandulosa; caulina (1 — )3 — 5( — 10), rarius 

 numerosiora, sensim minora, inferiora basalibus interioribus similia petiolata, sequentia 

 lanceolata et angustiora dr longe acuminata breviter petiolata vel basi cuneata vel lata 

 sessilia subtus densiuscule (supra saepe parce) floccosa. Involucra (8 — )9 — 10( — 12) mm 

 oblongo- vel cvlindrico-ovata denique ± globosa (interdum microcephala: f. micro- 

 cephalum Hausm. in Reichb. Ic. XIX. 81, t. 165 II) epilosa vel disperse pilosa (pilis 

 subatris vel apice dilutis) sub- vel densissime glandulosa densiuscule vel haud floccosa, 

 squamis latiusculis — obtusis vel dr angustis acutiusculis vel acutis, sordide viridibus 



