Clafsis Prima . 



9 



tag.iy.pag.^^i . his verbis : Sacra fa^urus vi- 

 num antequam facnficulus fimpulo circumferrel-y 

 ut cfla7nes pariter libarenti tum fetas inter car- 

 nua vi&im<is manu excerptas tanquam prima li- 

 bamma in ignem mittebat , id qued Virgilius 

 non ignoravitycum cecinit in 6.uEneid. 



Et fummas carpens media inter co.rnua fetas 



Ignibus imponit facris 



Mox vi^imarius obliquum cultrumferreum ob- 

 Ungum idejl Sec^pitam a fronte ad caudam viBi- 

 m<£ ducere 3 cb-yif ad orientem vertere folebat ^ 

 quod in faerifciQ habebatur primum > tdco idem 

 VirgUius in 12. 



//// ad furgentis converfi lumina Solis 

 Dant fruges manibus Jalfas-^ <^ temporaferra 

 Summa notant pecudu-,paterifq\ altaria libant . 

 DeindeSacerdos Cicreris imperabat, ut vidimas 

 jugularent . Erant hi Adminiftri Sacrorum , qui 

 ViBimariir, & Cultrarii ac Popa-) a nonnuHis di- 

 ^i funt . Agones etiam Ladantius illos nomina- 

 vit 5 quibus , nifi jufli effent , matftarc non lice- 

 bat, ideofuccincfti, & habitu , qui inferius appa- 

 rebit, & Propertius innuit, cum ait 



SuccinBiqHe calent ad nova facra PoptS 

 nutum imperiumque cxpe(Sabaat . Sic Ovidius 

 primo Faftorum ; 



^i calide ftricios tin&urus fanguine cultroi 

 Semper^ agtit rogat , nec nft jujfus agit, 

 Quamobrem Joannes Gutherus de veteri Pon- 

 tit. jure lib.4. cap.24. fcripfit Dolabram vel Se- 

 cefpitam ad Pontificem pcrtinuiffeimallcos cul- 

 trofque fuilfe Popie, qua vocc indicat plures, ac 

 divcrlbs cultrosin Sacrisadhibitos . Adeat cu- 

 riofusimagincm lapidis antiqiiilfimi exhibitum 

 2 Joannc Baptifta Cafaho de veteri Roma- 

 norum Rehgionc > in qua rcpr^efcntatur fo- 

 lemnc facrificium , & inter Popas , unus fufti- 

 ncns capite caniftrum repletum cultris ad ficri- 

 ficmm neceffiriis . Quis autera dicat unico eo- 

 demque cultro amnia pcrfici potuiffe , quce in 

 facrificiis peragcbantur . Potcrat quidcra Popa 

 acuto , & tcreci culcro vidimam jugulare , noii 

 autem in frufta dividere ut mos erat etiam in 

 Sacris antiquis Hebr^eorum . Singuhs enim qui 

 facrificio intercrant hofti^ raadat^ pars ahqua 

 deftinabatur, ut in primo Regura cap.i . habctur 

 in facrificio Elcanse,&: in Sacris Ethnicorum te- 

 ftatur Dio hb.5. num.31. In «dificatione The- 

 barum de Cadmo, dicens., qui ficrificium infti- 

 tuerat in natah Cadme^e "(J rbis : 



Et Cadmus fumens diflrihuit cuique 



Divifi prAbens ^quilibrem partem cibi. 

 Idcirco fupralaudatus Gutheru^ intcr inftru- 

 mcnta facrificii , qu^e ad Popas pcrtincbant 

 Clunaeulum numerat , ideft cultrum , quo car- 

 nes hoftiarura incidcbant, a clunibus iliarum 

 parte potiore ♦ Hujus generis fuiife autumo cul- 



trum deh"ncatum in nofira lamina fub numc- 

 ro ^.craffum, & pondcrofum , & ad incidendum 

 etiam offa fabrefadum . Duos ahos optime ju- 

 gularc vidimam potuiffe non dubito , ut cx eo- 

 rum forma clariffime deducitur : 



L I G U L 



EXhibitis cuJtris ah'a inftrumenta produci- 

 musctiam in Sacris Ethnicorum adhibita. 

 Pelle enim a vi^^^tima abLita, mox AruTpex, FLi- 

 mcn j aut Sacerdos vifcera , & exta animahum 

 rimabatur5& cxtifpicium fiebat ; hoc eft pcr cx- 

 ta Deos confuIebat,&: an perhtarum dTct arten- 

 te cxplorabat , & tuncexta reddi dicebantur, 

 cum probata Avx fupponebantur , ut notat Ser- 

 viusex Virg.2,Georg. 



Lancibusy pandis fumantia reddimus exta, 

 Exta dicuntur, qu£e in vi<5tjmis intcriora extant, 

 ut cor, pulmo, L'en, & jecur, quoniam fupcr in- 

 teriora extent . Plinius vero nomine prxcordia 

 dici exta affirmat lib.jo.Nat.hift. 



Ab cxtis divinarionem fadam fuif?e oftendit 

 M.Cicero hb.i i .de Nat. Deor. hinc vocati Ex- 

 ticipes divinatores per cxta , ficut & Arufpices. 

 Hi ne quid Sacris mancum vcl manftrofum in- 

 tercifet, cavcbanti nam fi vifcera pallore , tetrif- 

 que macuhs fuffufi apparuilfent, iij^ciir tabi- 

 dum , fi puhnonum fibr^e defuiffenr, fi fine pra^- 

 cordiis vidtiraa, non litandum Sacei*dos cxi- 

 ftiraabat . Idem obfervabat etiam flammas , 

 qu^ in crematis vidiimis edebantur , ut fcribit 

 Didymus: Itcm bilem,veficam prxtcrea, ore la- 

 iia colligato , igni imponebat , & quo patto illa 

 difrumperetur adnotare canfuevcrat . Collige- 

 banturetiam vaticinia excaudii hoftiarum, nam 

 igni inflexa difliculcatem rci indicabat , vel cx- 

 tenfa , & deorfum corruens cladem futuram ; fi 

 vero in altum crc(fta fuiftet , vidtoriae indicia 

 preefeferabat . Ob quos ridiculos ritus enume- 

 ratos aGiraldo Syncag.i y.pag.^^f .Ethnicis ir- 

 ridet Arnobius . 



Ad haec attentc peragenda inftrumentis ex 

 22CQ , & fcrro utebantur iis fere fimilia , quibus 

 Chirurgi utuntur invulneribus, & morbis variis 

 perfcrutandis . Multa olim ejufmodi fuiflc in fuo 

 Mufaio affirmat Jo: Baptifta Cafalius de vet. 

 Rom. ritibus eorumque formas cxhibet in pagi- 

 na 1 59. Michael Angelus Caufseus Tab. 7. ie- 

 <5tionis ^.Mufaei Romani unicum expreffit, quod 

 Ligulam appellavit. Nos hic plura producimus 

 in Tab.IV. qux ex asre conflata in Mufaeo funt, 

 inter qu^e fub num.i.2.5.4.5.6. binas ligulas re- 

 cognofcet Ledor, infupcr Spiculura Vulncra- 

 rium, Ungulam, Scalprum Chirurgicum, Sagic- 

 tam , five Vulfeilam^, dc duplicem fpatulam . 



B CO- 



