70 



Mufaei Kircheriani 



ctiam compluresenumcrabat fuperftitiofa anti- 

 <^uitas pro divcrfis nuptiarum ritibus , de qui- 

 bus yomafinusfufe agit cap. 13. Profauftis nu- 

 ptiis fupplicari folitum indicat Plautus in Aulu- 

 laria, atque Deorum matri nullum Sacrum nifi 

 Porc^ fieri quidam prodiderc apud Giraldum 

 fynt. 17. eo quod animal iit prolificum quod 

 etiam Prifci Latini & Grajci in Italia faciebant , 

 unde fponfam dudurus , poftquam omnia appa- 

 rafTct , fpe frnftratus fponfje exclamavit : Periit 

 quidem Sus , & talentum . & Nuptia , ut memo- 

 rat Licctus de Gcmmis cap. 1 1 9. Csetera nupta- 

 rum vel Puellarum Vota apud iTomafinum ex- 

 pofita invenics cap. i 2. & 35. Unum tamen re- 

 feram, quod non adeo notum eft ; Scilicct Pucl- 

 las Veneri dicarc folitas marinas Pilas . Id re- 

 fert idem T^omafinus , verbis Nonnii Marcelli 

 In voce Stfophium : Sufpendit Laribus marinas 

 molles pilas reticula-i &Jirophia-> fedcaufam 

 non docct . Ego quidem non aiiam fuiffe puto, 

 nifi quod cum innumeris pilis compadi fint glo- 

 buli illi , quos marc erudat , prolis foecundita- 

 tem a Dea Maris cjufmodi pilarum oblatione 

 fibi dcprecarcntur , vel animorum Sponfi , & 

 Sponfg perfe<5lam unionem,ijfdem pilis indicata. 



VOHA MARTI SEV HERCULI, 



DTJo xnca fimulacra cxprimentia milites 

 armatos fubnedo in !rab.XXIV.n.i.& 2. 

 quibus Pugnantium , fcu triumphantium vota 

 declarantur. Vcterum Gra^corum inventum 

 fuit , clariifimorum Vjrorum cffigies in Tcm- 

 plis, & Curia dcdicare , audore Plinio lib. 34. 

 cap. 3. Atque ut Armorum gloria , qua crcvc- 

 rat res romana Pofteris extaret , T^riumphantes 

 trophasa , coronas , & arma , Jovi , Fortunac , 

 Herculi, & Marti 2"riumphaiires affigcbant in 

 7"emplis: Marti pra:cipue Arma Viri fortes di- 

 cabant . Clypeum ^fdi ubaiis invcnit Q. Martius 

 argenteum pondo 138. quifupra fores capito- 

 linx dedis ufquc ad incendium fuit , tefte Plinio . 

 Ejufmodi etiamionga ^vorum ferie fpe^laban- 

 tur yinathematai hinc Silius Italicus lib. i . 



— - Stant marmore mut£ 



Bffigiest Belufque parens^ omn fque nepotum 

 A Bell» Series &c. 

 De his Ovid. lib. 4. T^rift. eleg. 7. 



MileSi ut emeritis non efifatis utilis armis , 

 Ponit ad antiquos-, qua tulit arma^ Lares, 

 Et Lucanus lib. i . verl. 229. 



Rupta quies populi , Jiratifque excitajuventus 

 Diripit*»t^ facris affixa Penatibus arma. 

 Milites noftri icuncuiis exprelfi eos referunt,qui 

 jam rcliv5lo Armorum ftrepitu, fe quicti dede- 

 rant , & ^rma Diis vovebant . Ejus gcncris fuit 

 Thorax ;rneus longitudinem digiti vix fuperans 

 in mufieo V. Cl. Joannis Gualvani . 



Prxter milites qui armati bella gcrebantjCtiS 

 Gladiatores, crant.^ata enim crat voluptas,qua 

 afficiebanturRomani ob pugnas Gladiatorum,ut 

 ideo utercntur variis eorii geneiibus , quae con- 

 grucrcnt varierati horarum diurnarum. Gladia- 

 tores matutini portabant galeam , fudum & alia 

 arma ad arbitrium cjus,qui fpe<5laculumcdebar. 



Erat etiam genus armorum rudis , cligno, 

 quie dabantur Gladiatoribus emeritis,& ab arc- 

 na liberatis , quafi non amplius tenerentur ad 

 prselium ferro agendum . Licet Grammatici ( ut 

 Licetus notat ) velinr fuifie baculum lanifta?» 

 nihilominus -rluthoritas Svctonii & Lampridti 

 in Commodo aliud perfuadet , ubi dicitur : R«- 

 dihus in arena inter cubicularios gladiatores de~ 

 pugnavit . Erat igitur genus armorum rude ad 

 pugnandum mimicc , & talcs gladiatores vo- 

 cabantur Rudiarii ab ipfo rudi inftrumento, 

 quod ut donum acccperant , illudque portabant 

 in pignus & laudem fortitudinis & liberationis. 



Major autem voluptas in iis vidcndis erat , 

 qui dicebantur extraordinarii meridiani , circa 

 horas meridiei , cum effent gladiatores nudi, (C" 

 quc fine ullo prj^fidio occidercnt . Hi uteban- 

 tur Sica , qux dicebatur gladiattrius mucro . 

 De illis loquitur Seneca ad Lucilium , damnans 

 adeo crudelis rci invcntioncm . Cafu in mert- 

 dianum fpefiaculum incidi: mera homicidia funt : 

 nihil habent-) quo tegantur ad i£ium , totis cor^ 

 poribus expofitis , nunquam frufira mmum mit- 

 tunt ; Hos plerique ordinariis paribus & peftu' 

 latitiis praferunt , ^id ni praferunt ? non ga^ 

 lea , non fcut» repelliturferrum , quo munimen- 

 ta? quogladii artes'^. omnia illa mera mortes funt, 



Hujulmodi gladiatorcs in pluribus jeneis & 

 nudis fimulacris vifuntur expre(fi , & in iis indi- 

 canturVota, velante pugnam conccpta, vel 

 poft Vidoriam foluta . Ilia Herculis feu Martis 

 Arx dicabant , a quibus vires ad pugnam cx- 

 petebant. Etenim Ethnici non im\nanitatis,fcd 

 fortitudinis , & militaris glorif fpecimen cffcj 

 ejufmodi Gladiatorum niunera opinabantur , 

 fibi fuadentes Virtutcm c(fe , quod Vitium erat 

 & Scelus. Idcirco rcfercntc Geilio lib. 7. cap. 3. 

 Gladiatori compofito ad pugnandum hcc pugn^ 

 propofita fors erat , aut occidere , fi occupavif- 

 fet ; aut occumbere , fi ceffalfct . Quin immo 

 Vidor vcl alius quifpiam ex vulnere gladiatoris 

 animam agentis calidum cruorem petcrc con- 

 fucvcrat morcprifco , ut Vi(5tor hoftis gladia- 

 toris a fe confoffi calentem cruorem e vulncro 

 fugens , illius Viri fortis animum intra fe hauri- 

 ret , quo gencrofior atque fortior evaderet : opi- 

 nabantur cnim animam in ianguinc confiftcrc & 

 in fpiritibus . 

 Illorfi^ncas imagines Plutoni etia voto dicatas 

 judico ; putabant enim fe Vidimas cjus cadcre , 

 5c proprio cruore cjus iram placaturos , quarc 



Pru- 



