iv 



198 



CLASSIS SEXTA 



Continens Lapides , Fojftlia , aliafque glebas , 

 a Natura effigie aliqua donatas . 



Taliqua funt in Muf^o , e 

 quorum vifu ajque admira- 

 tione capiatur ingenium_) 

 humanum , 'ac philoro- 

 phandi cupidinc , lapidofa 

 quidem funr rerum vivcn- 

 tium fimulacra , e variis 

 rcrrariim partibus in co 

 congefta . Antequam illorum brevem dcfcri- 

 ptioncm aggrediamur y celebrem difceptatio- 

 nem circa ipfa placct indicare , quae tum anti- 

 quorum , tum recentiorum Philofophorum in- 

 genia non parum defatigavit . Quseritur enirrL» 

 An illa aliquando vixerint , puta Ligna , Pifccs, 

 Cochleas , Tubera , atque his fimilia vi fuc- 

 ci lapidefcentis in fixa commutata j An potius 

 lint rudimenta Natura? in humo ipfa fabrefadla , 

 vera viventia gigncre condifcentis . SuccurrL» 

 lapidefrcfitera , & vim lapidificam inelfe , non 

 tantum aquis permixtam , fed etiam in terra_^ 

 latentem docuit inter multos Gcorgius Agrico- 

 Jalib.de Natura Foflilium . Patet eruditis iii_> 

 mukis fontibus , ac Buviis radices , ftipites , ra- 

 mos cortices , frudus , flores , & folia iis immif- 

 rautari in lapidcs , ficut fub terra multa fimi- 

 lia cffodiuntur. Atdifcrimen intercedere inter 

 hxc , & alia , qux fub terra mutantur in lapides 

 fcite notat ide Agricola, nam omne id genus la- 

 pides prxduri effe folent, at lapides , qui efolO' 

 fucco aqueo lapidefccnte c6creverunr,plerumq; 

 funt molles , & fragiles , quod argumento eflo 

 poteft , dari aliam vim lapidificam pr^eter illum 

 fuccum, qiix dnros cfficiat lapides , ut docuit 

 Albertus Magnus lib. de ortu , & caufis fubter- 

 raneorum ; vim fcilicet metailicam formantem 

 lapides in materic ad id aptata , emanantem a_A 

 fiderum occulta vi, five aliunde, non fccus ac in 

 generatione metallorum concrefcit humor ad 

 ipfa idoneus . Ea igitur vi in lapidem mutari 

 pofTe quidquid in terra cfl: , & ficuti in mari Na- 

 tura plures terrenas formas effecit , fic in tcrra_; 

 plures marinos fostus , ut funt omnia ex generc 

 oftreaceo, ruditer reprcefentavit; quamobrem in 

 altis montium Vifccribus plura ex iis effodi do- 

 cetexperientia . ^v<' 



Cefalpinus hacdc re fcribens Jib. i.cap. 2. 

 in re metallica , ha?c habuft . Cum iu Fodinis 



mctallorum , five marmorum alioruraquc faxo- 

 rum,nunquam corpus vivens reperiatur, &fi 

 aliquando in eorum cjefura oftrearum teftce , aut 

 ciEtera conchylia repcrta fint , heec rciredento 

 mari , & lapidefcentc folo, inibi dcreli(5i:a in la- 

 pidcs concrevcrunt ; Ubiquc enim , ubi nunc 

 eft arida , aliquando adfuifie mare teftatur Ari- 

 ftoteles. Hoc cnim modocenfcre, magis con- 

 fonum rationi ert , quam purare vim animalem 

 intra lapides gignere rudimenta AnimaIiurrL> 

 ac Plantarum , ut aliqui affirmant . Sed majori 

 admiratione dignum efi: quo pado , h«EC fuermc 

 iiluc delata , fi viva aliquando fuerunr. Sibi 

 quamplurimi fuaferunt hujufmodi lapides ja- 

 <^atos fuiffe eo tempore, quo Aquarum colluvic 

 univcrfalediluvium montcs fupcravit . At opi- 

 nionem hanc improbavit Fracaftonus, tum quia 

 aquse, qu2B montes fuperarunt , non fuerunt Ma- 

 ris , fed inundationes c Coelo , tum quad opor- 

 teret videri Conchas , & alia cjas generis in vcr- 

 ticibus, non in vifceribus montium . 



In aliam fententiam abjerunt alii dicentes 5 

 effe in montibushumorem quemdam , & Akali 

 falfum , ut vocant , & varium , quo fcpe vcra.;' 

 animalia maritima gcnerantur , ut Balani , & 

 Dadtyli , qui in mcdiis fixis nafcuntur , & per- 

 ficiuntur ; adeoque non vera animaiia ficri , fed 

 quce vera imitantur , qu^que lapidefcunt ob loci 

 frigiditatem . Hanc ctiam fcntentiam cidein 

 Fracaftorio non placuiffe refertTorellus Sarayna 

 apud Calceolarium pag. 408. quoniam , ait illc> 

 h^c aut unquam vixere , aut non . Si vixerunt , 

 non jam jocatur Natura , fed verum animal fa- 

 cit , quale in mari gignitur, & aliquando opor- 

 teret illa animalia eiui e motibus viventia, ficut> 

 & Balani : fi vcro nunquam vixerunt , & folum 

 ca animalia imitantur , expericntiie rcpugnat ; 

 Cruuntur enim Conchae non paucse,quarum pars 

 in lapidcm concrevit , pars verx conchx ratio- 

 ncm habet . 



Exiftimavit igitur fupradi^flus Sarayna , hiec 

 olim vcra animantia fuilfe illucamari jadataj 

 & in mari enata , affirmans montes omnes fadtos 

 ex arcna maris, & fuiffc olim mare, ubi nunc 

 montes cxtant; eofq;dete^tos cum mare receffit, 

 quod fccpe vidcfur fieri in multis locis, in qui- 

 bus mare longc abeft a loeis ubi olim fuerat. 



S Im- 



