Clafsis Duodecima . 



426 



Licct igitur veram claramque rerum cogni- 

 tionem aflfequi non fpcrcm , ubi Increata: Sa- 

 pientisB lumcn ignorantiae tenebras prorfus ex- 

 tcrminac i in hac caliginofa gymnade, inqua_» 

 vcrfamur, colorum inquifitionem promea te- 

 nuitatc, qu£BCunque illa fit , hocpado aggre- 

 diar . 



Primo fuppono dupliccm colorum fpeciem_» 

 Cochleis inclfe , ficuti etiam , in Gemmis, Opa- 

 ci videlicet , & Diaphani five Pcrfpicui . Uter- 

 que autem , vel eis realiter ineft , etiam abfente 

 luce , vel foliim apparcns efl: , cum lux affulget , 

 & prodivcrfa lucis intenfione color variacur, uc 

 videtur ingemma Opalo, & in tefta praecipue 

 Nautilij in quo , ut in Iride notavit Scneca_^ 

 qua?ft. nat. lib. i.cap. 3. videmus aliquidjiam- 

 mei , aliquid lutei , aliquid ccerulei , & an dijji- 

 tniles colores Jintfcire non pojjis , niji curnprimis 

 extremacontuleris , Hujus coioris perfpicui exa- 

 mcn OpticiE difciplina? relinquo, ut coIorum_j 

 tantiim originem, quifine ulla lucis mixtione 

 corporibus infunt, recognofcam . 



Septem vero funt Colorum fpccies, juxta_» 

 Philofophum lib. de fen. & fenfib. cap. 4. art. 3. 

 uum. 10. Nigernimirum , fubquo comprehen- 

 ditur Fufcus, fiquidcm Fufcus eft quoddam Ni- 

 grum , Albus , Flavus , Puniccus , Purpureus , 

 Viridis, & Ca:ruleus , qui colores confiftunt in 

 quadam mediocritate interalbum, & nigrum . 

 Reliqui colores componuntur ex mixcioneho- 

 rum feptem . Alii vero ad mixturam colorum , 

 eorundemque fecundum naturales gradus gcne- 

 (im . Quinque praecipua eorum generapro fun- 

 damcnto ponunt . Album , Flavum , Rubrum , 

 Cxruleum, Nigrum , quorum mixtura omnes 

 alii intcrmcdii , quorum non eft numerusena- 

 fcuntur. 



Albus nigro ad iequalitatem partium com- 

 miftus nullum aliura pr^terquam cineritiurn-» 

 parturit , cumniger albomiftus femper fubal- 

 bidum quiddam obfcurum producac, ufque dum 

 totus albus color in manifeftam nigrcdinem, vel 

 nigcr in albedinem fuperinieda femper uberio- 

 rinigredine, vcl albedine convertatur, fedad 

 alios progrcdiamur . 



1. Albus, cum flavo fubflavum albo vici- 

 num, flavusvero cum rubro aureum five ful- 

 vum . Rubercum Cteruleo Purpureum, & cae- 

 ruleus cum nigro fubcaeruleum nigro proximum 

 producct . 



2. Albus cum rubro producct colorcm qucm 

 Incarnatum dicimus , & ruber cum nigro fubru- 

 brum ad nigredincm vergentem . 



3. Albus cum ca?ruIeo proferet colorem ci- 

 nereo fimilem , flavus vero cum nigro fu- 

 fcum . 



4. Flavus cum cseruleo producct viridem-» 



colorcm cxomnibus incermcdiis co iftitutum , 

 quem ad Homines , & Animalia obietitanda vi- 

 decur Natura compoluifle . 



Atquc ex hac quadruplici colo um combina- 

 tionc omnes componuntur colores, qui nunc 

 remiflius nunc intenfius ad cos rcvocantur, quo- 

 rum quique nomenclacuram fuas ex rebus quas 

 colorant videlicet abElementis, a Nubibus a 

 Mineralibus , Metaliis , Hcrbis , Floribus , Vo- 

 lucribus , Pifcibus , Reptilibus , & Infe^^bs for- 

 tiuntur . 



Qui plura defidcrat legat in Tradaru quem-» 

 Parifiis edidic de coloribus anno i 61 3. Ludovi- 

 cus Savoccus . 



His pra^notacis adjungo, quas in lib. y. de Ge- 

 nerat. Animalium Ariftoteles indicavit , circa_» ' 

 mulcicolorem eorum app;irenciam . Dividun- 

 tur igitur Tcftacea omnia ficuc Anim ilia ca?cera 

 in Unicolora , Veficolora, & Varia . Unicolo- 

 ra fiant, qua: quoad omnia individua fpeciei funt 

 uniuscoloris . Ex.G, Conch;;e mergariciferae iii 

 parte interna femper margaricanira colore n_i 

 oftendunt, altera Nautiiorum fpecics Iv-ideam' 

 aibedinem habet , alrcra colorcm opalo gemmg 

 fimilem . Animalia Verfi'colora, icd unicolora 

 funt, quorum totum corpus eft unius tantiim 

 coloris , fed qusdam Individua funt unius colo- 

 ris , quxdam alccrius. Diverficas hsec videcur 

 prxfcrcim in Pcdinibus ; quorum aliqui albi 

 funt, aliqui rubei, auc fufco colore facuraci . 

 Animalia variafunc, quorum corpora funt va- 

 ria , ica ut fecundum unam partem fint unius co- 

 loris , fecundum aliam fint alterius coloris . 

 Rurfus Animalia varia fubdividuncur in duas 

 Clafles . In prima Claffe continentur , qux lunc 

 varia fecundum totum gcnus , itaut omnia indi- 

 vidua generis , aut fpeciei fint varia . In fecun- 

 da Clafle continencur ea , quas non funt varia ex 

 toto generc , fed folum fecundiim aliqua indivi- 

 dua . Ha?c lege adeo immutabili colorantur , ut 

 aliquando, vel circumftantia loci, vel temporis> 

 vel cibi , diverfum colorem induere non poflint. 

 Quamobrem cum eodcm Philofopho notandum 

 eft frequentius colores variari in Animalibus , 

 quorum fpecies continet aliqua individua unius 

 coloris , & aliqua alcerius coloris, quam in Ani- 

 malibus unicoloribus, hoceftquoad fpeciem-» 

 decerminatis ad hoc, ut fecundum omnia indivi- 

 dua fint unius tantijm coloris , ex ca potiflimum 

 rationc , quia cum fpccics eft indiflrrens ad plu- 

 res colorcs, etiam ejus individua pofllint cflTe in- 

 difl^erentia , adeoque ex uno colorc poflTunt 

 tranflrc ad alium , qui non rcpugnat fpeciei , fic 

 ex albis fiunt nigra , vel ex nigris alba , & ex al- 

 bis partim nigra parcim alba . Ex oppofica racio- 

 nc Animalia Unicolora decerminaca ad hoc , ut 

 fecundum omnia individua fpeciei fint unius 



N n a co- 



