431 



Mufei Kirchcriani 



Come i Delfini , quando fanno fegno 

 A marinar coll'arco della fch.ena 

 Che argomentin di campar Ur legno . 



Qriando Concha vix aquam abradens ( Sil. Iral. 



de bello piin.lib. 13.) 



Exiguos format per prima •volumina giros 

 Mox tremulum vihrans , motu glifcente liquo- 

 rem 



Mtdtiplicat crehros finuati gurgitis Orhes : 

 Donec pofiremo laxatis circulus oris 

 Contingat geminas patulo curvamine ripas . 

 Sed recenlcre quispoteric quot modis mecha- 

 nicje Facultates Cochleas adhibeant? Ex ipfis 

 plaftica arre conlicere Porcellanam pra?cipueiii 

 Kianfi provincia Sinarum fcripfit Pancirolus ibi 

 cnimteftas minutatim concifas lub terra in lo- 

 cum aliquem fecretiorem recondunt , quem_> 

 Paterliberis fuis defignat, atque ibioduagin- 

 ta annos manent occultaf , quo tcmpore clapfo , 

 filii , vel nepotes eas cruunt ad prctiofi illa va- 

 fa conficienda . Conficiuntur aucem , inquit Jo. 

 Linfcot. C.25. navigationem Oricntalem defcri- 

 bens contra Pancirolum , cx duriflima ttxvx fpe- 

 cie , quie cifternis injeda maceratur , donec du- 

 ritie devida , frpeque verfata , quemadmodum 

 apud nos agricoliE lac in butirum exercent , in-> 

 fummitate materiam excernant , ex qua fubtilif- 

 fimumopusfic. Ex iifdcm. pariter benecontu- 

 ds , & maceratis conficiuntur Intrita , in quibus 

 cameorum Cixlaturje impreflione rcprcfentantur. 

 In Brafilienfi Provincia imberbcs aliqui intcr 

 agreftes populos capillum fubnafcentcm Con- 

 chulis incerceptum detondcnt , quas e collo 

 pcndulas ad iftos ufus circumfcrunt . Cochlea_» 

 quam numero nonoOleariam dicemus folebant 

 Veteres in ufus quotidianos olcum haurirc , vcl 

 ca oleum decapelare , cujus figura ad id perco- 

 mode quadrat . Hujufmodi etiam , ficuti & te- 

 ftam Nautili Aurificcs , additis anfa , & bafi , in 

 urceos efformant cleganti artificio, quodcam 

 contra vcnena aliquid valerc credant . Mul- 

 tx ctiam uftse dentifriciis conficiendis funt uti- 

 liflimae . 



Apud iEgiptios Cochleis Venereis utuntur 

 mulieres , & eifdem ornamenta qusedam linea.» 

 in amylo aqua diluto, lota , dcinde exiccata po- 

 liunt , adeo ut fplendeant . Eifdem Itali , atque 

 Gr:^ci , & Tmtcx chartas levigant , quod & Pli- 

 nius olim faditatum fuifte mcmorat , & Martia- 

 Jis cum ait lib. _j. cap. I 2. 



L^evis ah aquorea cortex Mareotica Concba 



Fiat , inoffenfa curret arundo via . 

 Ideoque a nonnullis levigatorije , vel levigatce 

 dicuntur . Hujufmodi Conchis, cx Mari Ru- 

 bro acceptis , onerantur Cameli, eifdem ap- 

 penfieChvcs non folum inEuropa, fcdinno- 

 va Hifpania geftari folent . Has Aurifices in-» 



duas partes fecant, & Cochlearia conficiunt, 

 hoc vocabulo exprefl^a , quia fiunt ex Cochlca : 

 ex multis vafcula illa conficiuntur in quibus 

 Tabacum fcrvatur. Has equorum froenis, & 

 phaleris nonnulli accomodant, aliqui manubria 

 armorum , baculorum aliorumqueinftrumento- 

 rum confecerunt . In Urbe , Bengala di(3:a , ab 

 Indis e Conchis Margaritiferis in cruftula dif- 

 fccftis fcrinia , & bclli inftrumcnca miro artifi- 

 cio exornantur . Concha , qtias num. 2. Claf. 

 dcfcribitur coquinari^e arti inferuit , in quadam 

 Infula Philippinarum ad omniaciborum gencra 

 clixanda . Invcniuntur enim in eo mari adco 

 capaces , ut carum moles trecentarum librarum 

 pondus cxicqucnt , ficuti alix innumer«e parvio- 

 res Pidorise arci colores , & pigmcnta confcr- 

 vant . 



Cujus autem calamus ad vivum pofl^et hic cx- 

 plicarc quot ornamenta fontibus , parietibus, & 

 ftatuis addant Artifices ingcniofi? Adeat curio- 

 fus Criptam , quse Varfaliana dicitur prope Pa- 

 rifios , quam fplendida Rcgis magnificentia , & 

 ftudiofa Archice(5lorum induftria pratclaram or- 

 nacibus effcccrunt. Ibi miros aquarum luden- 

 tium fontcs, ibi Phcbi ad vivum cxprefllam iraa- 

 gincm videbit in marmore poft cmenfa Coeli 

 fpatia inter placidas limpharum undas laboris 

 levamcn fumentis i ibi anhelantes cjufdcnrL* 

 equos fitim reftinguere , omnia vero lapillorum 

 Concharumque mufivjs operibus exornata, vcl 

 columnis Cochlearum more contorris , vel En- 

 carpiis ex ipfis Cochlcis concinnatis , five iru 

 phrigia ornamenta minutis conchulis diftribu- 

 tis , five in Triconum fimulacra coaptatis , plu- 

 ribus quidem , fed omnibus ingeniofis modis 

 inter multicolores lapillos ad ornatum diffemi- 

 natis . 



Nec omitcendus hic cft pius ufus, in qucm 

 multorum religio eafdem convertit, confervan- 

 do fciliccc luftralcm aquam in tcmplis, ac do- 

 mibus , fabricando carum tcftis globulos , qui- 

 bus preccs folcnt nuncupari , quos vidilfe fo 

 narrat Joannes Rho,aurcis filis eJegantiffin')^ 

 intertextos , a Pervano Regno Summo Pontifici 

 Urbano donomiflibs, compofitum paricer pr^e- 

 clara arte ex innumeris Conchyliorum teftis AI- 

 tare, quod fuse per partes hic Auc^^or dcfcribit. 

 Ornamcnta infuper elegantifllmc concinnata fa- 

 cris imaginibus addi in aliquibus Bclgii tcm- 

 plis ex oculatis tcftibus accepi . Sicnti apud 

 Britoncs Galh> Populos a Sand^imonialibus 

 quibufdam , omnis generis minutifl^mje con- 

 chulie tali arte difponuntur , ut florcs vernantes 

 refcrant , coloribus variis piduratos . In cadtm 

 Provincia Patres Capucini ordinis S. Francifci 

 in Conchis , qu£e Auricul^e dicuntur fal fervant 

 in menfa . 



Illis 



