Clafsis Duodecima . 432 



Illis utuntiir pauperes incol^ in Orisi quarum 

 noroina dicimus Curianam, Urabam , & Xa- 

 guaguaram , ad verecundiaj munimem , non fe- 

 cus , ac Adam , & Eva poft innocentiie ja^uram 

 confuerunt folia ficus > & fecerunc fibi pcrizo- 

 mata (Petrus Martir. lib.^.dec^.) Alii ad pieta- 

 tem fignificandam , qtia longas itinerum pere- 

 grinationcs fufccpcrunt, ideoque Concha?, Pe~ 

 a:ines didx a Latinis , vulgo appellantur Cappe 

 Sante , & Cappe di S. Giacomo ab ufu Peregd- 

 nantium , qui eas dorfo, & Pe<flori appenfas fe- 

 runt 5 cum ad eum vencrandum Galiciam pro- 

 ficifcuntur, morem aliquorum hoc pa(5lo dam- 

 nantcs, quorum olim fuperflitiofa ReIigio,poft- 

 quam cas Dianae , Venationis Dcse tutelari , fa- 

 cravcrint tanquam amuleta Canibus appende- 

 bant 5 ut inquit Gratius inter Vetercs Poetas 

 non ultimus de Venat. verf, 400, 



' coUaribus ergo 



Sunt qui luctfugot , crijias inducere malis 



lujjere , aut facris conferta monilia Concbis , 

 Non minus quidcm damnandi, quam Troglodi- 

 tarum foeminjB , qu« ut amulajta inter ubera ge- 

 ftabant , aut iWx , parvulas, & candidas ve- 

 ncreas , uterinos calculos a figura didias , tan- 

 quam utcri morbis falutares pedori appendunr, 

 feu vcrius dicam luxuri;^ fupcrbi^eque prsetex- 

 tus efl > q u» ut hxc , & alia ornamenta , ccu va- 

 letudinis gratia , auro argentoque inclufa often- 

 tcntur , cfficit , amatorum potius illiciae , quam 

 fanitatis tucndjjc inflrumenta , aut amuleta mor- 

 borum . 



Laudabili autem ufu in Stemmatibus often- 

 tantur, vel argento, vcl auro, vel coloribus cia- 

 neis decoratjB , velfafciis purpureis diftindcX, 

 vel aurcis Zonis circumfcptg.CoIlocantur ctiam 

 intcr Aquilas , & Lcones > Animalium Princi- 

 pcs > ad celebrandas , vel Profapiie dignitarem , 

 vcl longiffimas per Terrarum Orbcm cxcurfio- 

 nes, velinmari clafficas pugnas , quasabundc 

 relatas agnofcct curiofus Ledor in cap. 30. Vo- 

 luminis , quod Marcus de Vulfon eruditc con- 

 fcripfit , Eadera eeoeno, ubi vilia natalia for- 

 tiuntur ad nobile faftigium evexir inclitus Gal- 

 liarum Rcx intcr LudovicosXL cum Equites 

 S. Michaelis di(5i:os,aurco torquc infignivit con- 

 chis fimul conncxis efformato, additoquc numi- 

 fmate , in quo S, Michaclis imago Tartarcum_> 

 Draconcm vulncrantis videbatur, revocanshoc 

 ritu in omnium memoriam Pietatem Caroli Se- 

 ptimi Rcgiserga cundem Archangelorum Prin- 

 cipem , cujus patrocinium fibi fpondcns, imagi- 

 ncm in vcxillis oftcntando > vidorias Terra Ma- 

 riquc ex hoftibus fe relaturum fperabat, ut retu- 

 lit , cum illum apud AurcIianenfemUrbem fibi, 

 & Galliarum incolumitati in acre dimicantem_> 

 vidit(Scey.& Luis dc Sain.Marth,Hift.dcFranc.) 



Nectaccnda eftutilitas prcecipua , quamad 

 corpora fuftentanda fuis carnibus afferuntTe- 

 ftaccorum plurim^e fpccies . In Provincia , Cur- 

 tana dida , apud Pariam conchis , & Oftreis, ut 

 plurimum vefcuntur Incolce , licet leporibus , & 

 cuniculis maxime abundent (Hieronym. Gilius 

 lib. 16.) Aliqui Populi , rcfcrcnte Strabono a 

 Oftrcas in Pifcinis nutriunt , ut menfisparandas 

 facile invcnianr . Cui aurem lacet quanto apud 

 Romanos efrentolim inpretio? In hoc pr^ci- 

 pue dainnandos , quod Providenri^e ordinenru 

 cvertentes , Gulie , & Vitio illi darenr , qux ad 

 vitiE fuftentationera abunde condita emaripi- 

 fcabantur . Multi cnim ad venercos ftimulos ad- 

 dendos illis utebantur. Aetio doccnte omnia_> 

 Concharum gcnera talem virtutem continere , 

 a Poetarum commentis indicatam , cum affe- 

 runt Vencrcm, vel natam in concha, vel in con- 

 cha cimbje loco , Ciprum profecifit. Plerique 

 vcro , ut guiam explcrenr , LucuIIo non abfimi- 

 les , qui lautilfima cosna dics omncs claudcbat , 

 omnium Elcmentorum tributis comparata , fivc, 

 verius dicam , Trifauci Cerbcri , & Geriones 

 triplici abdominc ventricofi femper cxpetebant, 

 quas vocabant Viduarum cupcdias ad faporis 

 prjeftantiam indicandam , pretiolicec cnormi 

 comparatas (Cclius Rodigin. 27. Ic(5t. cap. 25.) 

 Quamobrcm Sencca Iib.24. ep. 11. in turpe hoc 

 gulse vitium invehens : ^antum (ait) ex tot 

 Conchyliis tam lange adve6lis per ijlum fioma- 

 chum inexplebilem labitur> Quibusmalis, ut 

 mederetur Uefpublica , LexScauri , & Populi 

 Ccnforum fuit, Conchyliorum ufum prohibcns 

 cosnis , ac ea ferenti poenas perfcribens . 



Ad mcmoriam hic rcvocantur nunquam fatis 

 damnandi mores , quibus eifdem utuntur fcjemi- 

 nx. Variosautem illarum ufus recenfere quis 

 potcft ? Capitis fatis licet concinnato , & cirru- 

 lis floribufque abunde calamiftrato Cochlcas 

 addunt, infimbrias, in tenias , &criftascir- 

 cumponendo , nec putant onera , ut inquit Am- 

 brofius •>fi pretiofa fint . Ex iifdem , & gagara- 

 rum globulis multa? monilia ^ & cingula conte- 

 xunt , prjefertim vidux , Rondeletio narranto, 

 apud Gefn. 629. qu^ Iu<5lus rempore nonnifi ni'- 

 gris candidifque ornantur . In Infula Cumana 

 ex Conchis Monilia , &exCochIeis corollas , 

 & armillas paupcres foemince fibi comparant,cjc 

 margaritis vero diciores: inBrafilia Barbarorum 

 foeminie circulos e buccinis difrc(5los bracchiis 

 aptant , ita ut mcmbris hinc indc intumefccnti- 

 bus nunquam cxtrahi amplius poffint, aliquae 

 autem auribus, labris , genifque perforntis ap- 

 pcndunt . Ex Epiftola P. Petri Martini , quam 

 retulit P. Gobicn in Ad:is cru(iitorumTrevoltii 

 imprcflis acccpimus in Ora Pifcariie Mercatores 

 Ollandos a Pifcatoribus Buccinas emere , quas 



O o pa- 



