Clafsis Duodecima. 5^12 



fu impreflb ab externo acrc in contiguum tym- 

 panum 5 aut per continuum aeris ejufdem cFflu- 

 vium corrivatum per canaliculu palato Anima- 

 lis infixum, cujusargumentum eft flcca tuflis , 

 quam pcrcipfmus,cum aures irritamus, fcilicet 

 compreflfus aer internus vcrfus afperam arteriam 

 fe proripit , & auris Orificium vellicanS) provo- 

 cat tuflim . 



Quod Ci ille aeris motus non femper aure pcr- 

 cipiturjcontingit id exmajore fenfatione ahaliis 

 fcnfibilibus potentioribus provenicnte; cujuf- 

 modi funt ea omnia corpora quocumquc modo 

 pcrperuo comroota , ac propterea , ut obfervat 

 Ariftoteles, Probl. de voce, & fono feil. ii. 

 c. 1 9. k^oces melius audiuntur noBe , quam inter- 

 diu quia cum Sol omnia moveat , noEtes folent ejje 

 quietioresi & alihi dfcit : fonum non dfcernimus 

 nifi comparatwne fafta ad ftlentium . Pari crgo 

 proportione in re noftra : Agitatus internus aer 

 tunc fiet auditui fenfibilis , quando externi fen- 

 iibilioris fenfitio removebitur^quia fenfatio hu- 

 jufmodi tunc impeditur 5 cum auris corpore ali- 

 quo occluditur 5 provcnit exinde quicumqui-» 

 tandem ille fit fufurrus 5 eo major 5 quo magis 

 organum auditus obtunditur . 



Sic ofcitantibus nobis, internusquidam vclu- 

 ti boatus percipitur, ncquc tunc externus fonus 

 clare exauditur , non quia cxterna Cochlea fit 

 obturata, perquam percufli acris propagacur 

 motus , ufque ad auris tympanum; fed quia fpi- 

 ritus ore cxcitatus claudit orificium canaliculi 

 cx interno organo provenientis,& aerem etiam 

 conclufum comprimit , quo exitum fruftra que- 

 rente, & continua alterius acris refpirationo 

 agitato 5 non antea cxauditum murmur eflingi- 

 tur . Neque ergo in Cochlearum Tcftis excita- 

 tur fufurrus ille , quafi \\\\s indita fit maris pro- 

 prietas , continuo fufurro immurmurantis . 



PROBLEMA XXX 1. 



Cur in Pleniluniis ftnt pinguiores . 



LUna incremento fuo omnium clauforurrij 

 maris Animalium , atque Concharum 

 iDcmbra turgcre jubet, metaphorice quidem, 

 fed veriflime pronunciavit Palladius ; cum ve- 

 rum fit , quod ex Gri^cis verfibus Oppiani retu- 

 litLippius . 



Cum Luna impleverit Orbem 



Tama refert proprio plenos pinguefcere te&o^ 

 Sed cum multivaga decrefcunt cornua LundS 

 Himinui graciles , talifunt lege coa&a . 

 Hinc notavit Ifidorus : Conchas, & Cochleas 

 inde vocatas eflTc , quia dificiente Luna cavan- 

 tur, ideft cvacuantur, & minuuntur . An benc 

 illatafit nominis etimologia in examenvocetj 



cui per tempus vacat; abunde mihi cft pro vcri- 

 tate id afl^eri , & obfirmata veritate , rationennL» 

 efle indaga ndam . Nequc facile eft , eam primo 

 intuitu deprehcndcrc ; quse cnim Lunaminter, 

 & Cochleas interccdit rclatio? Non crefcit Lu- 

 na incremento molis , & globi , nec majori un- 

 quam , aut minori lumine clarcfcit , cum fcmper 

 pro medietate corporis, feu jequalem lucis exu- 

 berantiam cxcipiar , fcd inflexo ad nos radio , 

 Luna fc fpcdtabilem prsebet , & pro majorc, vei 

 minore apparentia , dicimus , illam modo incre- 

 menta lucis , modo decrcmcnta , ac dctrimenta 

 fubire . 



E contra Cochlea?, vcro incremento pinguc- 

 fcunt , non quidem Teft^ , nunquam imminut^, 

 fed caro intra Teftacea fcpta conclufa, quemad- 

 raodum pingucfcunt reliquaomnia Animantia , 

 qu£e perfedo modo nutriuntur . 



NuIIo folidtc rationis fundamcnto afleritur a 

 nonnullis ilJas turgefcereex copiofore tunctem- 

 poris alimento ; cum cnim illud habeant femper 

 in promptu , neque excitato ob novum aliquod 

 motivum innato appctitu Animalis , opinan- 

 dum eft , quocumque tempore profuinecef- 

 fitatcconfuetam alimenti portionem illas attra- 

 here. Probabilior videtur, & accomm odata-» 

 etiam Teftaccis, Ariftotclis ratiocinatio, inqui- 

 rentis de part. Anim. c. 5. cur Echini in Pleni- 

 lunio turgcfcant . Hi ncmpe frigidiflimo tempe- 

 ramento conftantes , utpot^ exangucs , utpin- 

 guefcant , non folum indigent cibo , fed calorc ; 

 &quia cum dicimus Lunam incrementa lucis 

 acciperc, augetur etiam lucis reflexio, & inten- 

 di neccfl^e eft, ex luce ipfa reftexa calorcm , qua 

 dc cauia dixit Ariftoteles : qucmadmodum Sol 

 finguljs annis Hycmem , & ^ftatem difcrimi- 

 nac , ica Lunam fingulis menfibus hujufmodi va- 

 rietaces cflicere , & aufpicatiflimam efle Tefta- 

 ccis ffigidi/Iima humorum tcmpcrie compa^is, 

 fcntientibus propterea Solis bcneficium inter- 

 diu , & quidem xftate intenfius , Lunae vero no- 

 (5lu pienilunii calorc iifdcm acceptiflimo : addic 

 proprerca provenirc hinc , ut fjiate potius ubi- 

 que %tige?it , praterquam in Vyrenfi Euripo . Pu- 

 gnant tamen contra Ariftotclem racioncs non- 

 nulla; , atque in primis Concharum perfcdlior 

 cft Conftiturio menfibus intenfiorc frigoro 

 hyemantibus , non a^ftivo calorc fcrventi- 

 bus ; neque certum omnino eft : Lun<B lu- 

 mine augcri calorem , itaut Viventia aquis 

 fcpuita tantam exindc utilitatem percipiant. 

 Et quidcm fcrenioribus nodibus plenilunii, 

 intendi frigus experimur . Exiftimavit Pli- 

 nius , Lunam cflTc quoddam inferiora Vivifi- 

 cans , quamobrem dixit : Hoc ejfe quod terrafa- 

 turet accedenfq\ corpora impleat-i abfcendens ina- 

 net : ideo cum incremento ejus augeri Conchylia^ ? 



A a a Car* 



