Clafsis Duodeeima . 



ipfo 5 quo tranfpirant , accenduntur , & lucenc, 

 eo pado quo fupcr coemeteria5& cadavera pen- 

 dentia ex patibulis, ignis ille apparet, qui a 

 Meteorologicis dicitur: Ignisfatuus ^ &'ignis 

 lambens , compadus furaoiitate fubtili , & ex- 

 halatione vifcofa, ex ratione confimili accenfa . 



PROBLEMA XXXV. 



Cur in tanta colorum 'uarietate , quibus Co- 

 chlea pinguntur , Ccsruieus nunquam 

 appareat ? 



COIor , vulgo di(5lus Cyaneus , vocatur 

 etiam UJtramarinus , vel quia , utexifti- 

 mat Brafavolus apud Bcrnard.Ca?f]um de mine- 

 ral. J. 2. fe(ft. 5.num. 25. inccnfior eft illo , qui 

 apparet in mari rranquillo , vel quici ultra mare 

 qujerendus eft , ut piacet Falloppio . Imo a La- 

 tinis didus eft Cse/ius , & Ccerulens , ut notat 

 in Commentariis fupcr Martialcm Perottus, cx 

 eo fortaflfe , quod cum cseieftis fubftantia appa- 

 reat , vix in terra , nunquam , vel rari(fime re- 

 pcriatur in mari . Verum quaecuraque tandem 

 iit nominis Ethimologia , illud certum eft , mii- 

 lenas inter Cochleas , & Conchas ; quasexdi- 

 vcr/is maris finubus potuit mihi expifcari arai- 

 corura induftria , & amor , & ex oranibus quas 

 in tot Muf^eis infpexi > afperfas maculis , varie- 

 gatas, tcifeilatas 5 infedas cinturis innuraeris, 

 fafciis 5 & coloribus pigmentatas ; nullam un- 

 quam deprxhendi , qu^ fe oftcnderet, Ca?ru- 

 lco pi(5luratam . Quamobrcni rationabile dii- 

 bium me occupavic, ac impuiic ad indagandum: 

 cur color hujufmodi in Conchis non appareac . 



Non me latcr indaginem colorum efteora- 

 nium Philofophi^e partium difficillimam , ut Sca- 

 ligct adnotavic : contra Card. fe(5l. 10. temera- 

 rium tamen non eft , circa id philofophariiquod 

 eftdifficileexploratu, atque uc alibi diximus : 

 fterilis cft voluptas conteraplandi Natur^e opes, 

 ubi ad illorum caufas indagandas non progredi- 

 tur ratiocinatio . Igitur antequam ad Officinara 

 coloris caerulei iter infternamus , ne a re<5i:o tra- 

 mite aberremus , obfirmanda func nonnuIia_; , 

 quibus alcero veluci pede poffimus confiftcro , 

 altero fjelici tramite ad terminura ufquepro- 

 gredi. Rcjeda igitur primo , ut falfa fcntcntia 

 Epicureorura , atque Athomiftarura , qui iiL^ 

 abfentialucis , negabantefte corpora colorata, 

 alferocura Perypateticis : coiores luce quidera 

 detegi , nontamcn femper luce gencrari , Sunc 

 hi frpiffime qualitas inhzerens , pcrmanens pro- 

 priaque rei coloratas . Propriam dixi , ac per- 

 mancntcm , cum aliquando accidentalis fitex 

 diverfa commiftione provcnicns , atque ex me- 

 ra difpofitione partium diverfa , color unus 



516 



abcnit in alium , omnino oppofitum , ut in pr^- 

 claraexperientia , tunc adnocavic Boilcs, do 

 color. par. 2. c. 14, cum per vicrura abrafo ni- 

 grooflein ftamina cenuiffima diftrado , illorum 

 niafTa apparuic alba , non fecus , ac papyrus ip- 

 fa , & cjeruleus pulvis , flavo commiftus, 'n\j 

 viridem colorcm cvafic . Aliquando eciam ac- 

 cidencalis eft, quia agence excrinfcco poteft hi- 

 cile variari . Ita mutatur color in Claybc igni 

 atterapcrato , abiens ex auro ad rubcum , ex 

 rubeoad violaceum . Ica admotis igni Conchis 

 Pe(5tinibus, pra^clariffimis coloribus infc(5lis, 

 vidi ego , colorcs cvanefceie, & purpurinis , 

 flavis , & violaceis fubfticui colorcm pallefccn- 

 tem , & cinereum . (^na de caufa Ariftoceles , 

 fe(5t. 18. Probl. qu. si. innucns colorum mate- 

 riam : Porro , inqiiic , qujc tinguntur omnia co- 

 lores d tingentibus fumunt , mulla enim florihus 

 e terra nafcentibus , radicibus tinguntur , & 

 corticibus lignis j foliis:, /j- fruflibus i 

 praterea muita terra ■> multa fpuma , multa dJ" 

 atramento ; quin etiam nonnulla Animaliumfuc. 

 cis , alia vino , quccdam fumo , ali.j lixivio , 

 multa mart , ceu pilt mantimorum \ etemm hi d 

 mari rufi evadunt \ & alibi ^ uitimi hujus ejfe- 

 &US caufam inquirens , dixit . Utrum , qm(L-> 

 mare fua falfugine calidum fquailidum efi-^ ta- 

 le autem quodque pilos conficere rufos potefi , ut 

 lixivia^i aut auri pigmentum . Llt nono capice 

 advercimus, de coloribus in univcrfum loquen- 

 tes . Atqiie mucationis hujufnodi flLinc ia colo- 

 ribus , quibus dclihuca cft fola fuperficies, ut 

 induiflione fru(5i:uum , calore Solis , accempe- 

 ftate macurefcencium , ibidem aJnotavimus, & 

 in ipfo calybe, ut viola colorato , raanifcftc ap- 

 paret , fi per medium frangacur . Advcrtcn- 

 dum fecundo, colorcm permancncem propriuin 

 uc in gemmis , qucm fcmper videmus rubruni^ 

 in Pyropo , virKiem in Siiiaragdo, cxrulcu,.i^ 

 in Siiphiro, provcnire pr.rcipue ex admiftione 

 humorum maccriieque anivcrfa? , quibus com- 

 ponuncur, auc aluncur corpora coloraca , vcl 

 linc Mineralia , vcl Gemm.c,vel Glcbx', vcl 

 Vegecabilia , vel Animaiia . 



Q^x auccm iinc magiftcria, alteraciones v 

 conco(5liones , virefquc Natura? , in hoc opcrc 

 nobiliffimo pingendi , diximus arcanum cfife fo- 

 lis Angelorum mcclligcnciis pcrvium , cura coc 

 ipfi , ac cam varia finc gradu,numero , ^ excei- 

 lentia , quammulti colorcs difcolorefque tin- 

 (^lur^e funt , quibus creatae fubftanti.^ apparenj: 

 infe»5l2B . Poffe tamen a nobis principes cauf^ 

 agnofci , quibus Natura utitur , tanquam arci- 

 ficibus ad corpus oninc coloribus imbuendum . 

 Pcrfuafum fibi voluit Paracclfus , idque in cxa- 

 mcn vocans , juxta artis chimico: magifieriunij 

 agnofcendo in rebus omnibus tria cclcbcrrima 

 A a a 3 chi- 



