Malvaceae. 
— 108 — 
behai'ins' van ilo bovenzjjde dei' bladeren, en do vorm van den bladvoet aan variatie 
onderlievig'. 
Het is niet duidelijk uit de besehrijvingen en afbeeldingen in Rumphius, Herb. Amb. 
T. III 218 — 226; t. 73; 74 op te maken, aan welke der soorten de door hom vermelde 
4 soorten van „Niexiv-b/adhoomeii," holl., beantwoorden, welke door Hasskarl in zijn 
„Neuer Schlüssel" voor Hibiscioi- en Tliespi'niH-soorU'n gedetermineerd zijn. Vrij zeker 
zijn echter de 3 het eerst door Rumphius vermelde soorten van „Nieiiii! hhtrlbooiiien" 2 
species van het geslacht Tfihisciis (? II. tiliaceus L. en ? II. similis Bl.); de 4e een 
Thespesia (? Th. macrophi//lii.) en de 5e „tle zirarte Nieuw hiadboom" een Cord ia-soort. 
Geogr. verspreiding: GreheelJa va. Uitsluitend aan het strand of na- 
bij de kust. In vele streken zeer algemeen. Buiten Java : „Tropen van beide 
halfronden, meestal aan de kust" (Hooker). -S ta n d pl aats : Bij voorkeur 
aan zandig strand. Ook aan den zoom der vloedbosschen. Uitsluitend op zilti- 
gen bodem (wildgroeiend). — Voorkomen: Meestal gezellig groeiend en 
dan kleine smalle, lange boscdijes vormende vlak langs het strand ; o. a. aan 
de Zuidkust van het district D jampang-koelön in de Preanger ; aan de Zuid- 
kust van het schiereiland Oedjoeng-koelón in Z. W. Bantcu bij Keusik-lcgah. 
— Bladafval: Altijdgroen. — Groeisnelheid: Nogal i aanzienlijk. 
— Bloei- en vruchttijd: Het geheele jaar door rij kbloeiend en nogal 
rijk vruchtdragend. — Vermenigvuldiging: Laat zich gemakkelijk 
stekken en ook uit zaad voorkweeken. — Hout: (techn. eigeusch.): 
Volgens oordeel van Gamble en van den Artillerie constructie winkel : 
Spec. Gew. = 0.6. Spint wit, reukeloos. Kernhout; nogal breed ; blauw- 
achtig grijs of eenigzins raodderkleurachtig ; dof; reukeloos ; rechtdradig ; 
elastisch; sterk; nogal fijn van draad, doch eenigzins vezelig." Algemeen 
op Java duurzaam geacht. „De doorbuiging van 11 staafjes, elk 20 niM. 
vierkant, aan de beide einden ondersteund bij een afstand der steunpunten 
van 600 mM. in het midden belast, bedroeg bij dit hout bij een 5 minuten 
durende belasting van 40 KG. 25 — 64 mM., terwijl die hierbij voor 
notenboomhout {irclkc soort is niet vermeld) 16—34 mM. bedroeg. Bij 
blijvende belasting van 40 KG. brak een staafje hout van Waroe-lenf/is, 
j., terwijl dat van notenhout eerst bij een blijvende bela ting van 50 KG. 
brak." (Onderzoek in Augustus 1890 in den Artillerie Constr. W. te 
Soerabaja). — Gebruik: Hout: Door de inlanders (echter niet in alle stre- 
ken van Java) hooggeschat voor wagenmakerij, vooral voor velgen en 
spaken van wielen en karreboomen; ook voor stelen van bijlen en ge- 
weerkolven. Blijkens in den Artillerie Constructie Winkel te Soerabaja 
en in de geweermakerschool te Meester Cornelis opgedane ondervinding 
is dit hout in geval van nood bruikbaar gebleken voor geweerlade-houten. 
Het staat echter blijkens de daar opgedane ondervinding achter bij het 
tot dusver hiervoor in Ned. Indië gebezigde geïmporteerde notenboom- 
hout, „omdat het zich moeilijk laat bewerken, zeer scherpe gereedschappen 
vordert en onderhevig is aan kwasten en worm" (Volgens Lt. Kolonel 
Bouman). Groote hoeveelheden van dit hout in hiervoor voldoende af- 
metingen (1.5 M. bij 10 en 20 cM.) zijn bezwaarlijk uit de javaansche bos- 
schen te verschaffen. Om aan de jaarlijksche behoefte voor het Ned. Ind. 
leger voor 2500 geheele en 600 halve-geweerladehouten te kunnen voldoen, 
is cultuur dezer boomsoort noodig. Door de ambtenaren bij den Water- 
staat wordt deze waroe niet zelden gebezigd voor paneelen. — Schors, bla- 
deren, enz. : Uit de schors van stam en takken wordt uitmuntend touw 
vervaardigd. De ruwe vezels zijn als LocZoe/j-;6'rt/"oe, J. in geheel Midden- 
