CliDRELA.. 
— 203 — 
Meliaceae. 
1. c. staat verder : De Red-cedar scheidt uit de schors een gom af, evenwel 
niet op alle standplaatsen en meestal slechts in zeer geringe hoeveelheid. 
De door mij onderzochte gom was doorschijnend geelachtig cn was in 
stukjes van een duim lang gevonden. Hoewel niet zeer gemakelijk lost 
de „gom" bijna geheel in water op en deze gomsoort vormt een overgang 
van de gomsoorten, die in water alleen ojjzwellen en andere, die spoedig 
geheel oplossen. De opgeloste gom is zeer bruikbaar om te plakken. 
Doordat echter slechts zeer kleine hoeveelheden van deze gom verkregen 
kunnen worden, is de gom uit een handelsoogpunt waardeloos. " De 
naam Cedrela is afgeleid van Cednis, dat in het latijn de naam van een 
welriekende houtsoort. Daarvan is de naam Red-cedar afgeleid. Volgens 
den Heer T. Ottolander zijn de resultaten van proefnemingen door een ge- 
neesheer te Bondowoso met schors van C. fehrifuga Bl. uit Pantjoer-Bcsoeki 
(inwendig) tegen sommige op dysenterie gelijkende chronische ingewands- 
aandoeningeu met succes bekroond. De naam „koortsverdrijvend" {fehri- 
fuga) door Blume aan de Javaansche Cedrela gegeven, berust op het 
gunstige oordeel van Dr. Blume. Het geneeskundig gebruik van Cedrela- 
schors is echter op Java in vele streken aan de meeste inlanders onbekend 
gebleven.— Cultuur: Zeer aantebevelen om het hout o. a. verspreid in 
djaticulturen. In de hoogere bergstreken van geheel Java tot op 1500 
M. nog vrij spoedig timmerhout van groot>^ afmetingen opleverende en 
daarom vooral ook daar zeer aantebevelen. Aldaar o. i, ook bruikbaar 
voor reboisatie m. h. oog op irrigatie en grondverbetering mits vermengd 
met andere boomsoorten. De cultuur volgens den Heer Kerkhoven 
in West-Javaansche bergstreken echter niet zeer gemakkelijk (zie hier- 
boven). Tot dusverre nog niet door het Boschwezen in het groot aan- 
geplant. — Inl. namen: In geheel Java Soerèn, j. s. ml. waarbij hier 
en daar nog een tweede naam er achter komt bij Soert'H-kapa.i, s. om 
variëteiten aan te duiden (zie boven onder ^Houf^). Bij Ngebid in Madioen 
door de inlanders meer Redani, j. dan Soerèn, j. genoemd en bij Tjêmara 
in Z. "W. Bantën (afd. Tjaringin) meestal Ki-heurcum, s. (= rood-hout) 
genoemd in plaats van Soerèn, s. Hoogstzelden door de inlanders met 
andere boomsoorten verward en de naam Soeren, j. daarom van zeer veel 
waarde voor het opsporen van deze houtsoort. De uitheemsche hier en 
daar op Java gecultiveerde Cedrela-soortGn ook constant Soeren genoemd 
maar met een bijvoeging, die ongeveer de beteekenis van „uitheemsch" 
heeft bijv. Soeren-sahrang j. De hoUandsche naam op Java: Sig ar en-ki sten- 
hout of Bastaard-ceder. — Habitus: Woudreus met groote wortellij sten, 
fraaie kroon, grof gevinde gaafrandige bladeren, groote pluimen met 
kleine witte bloemen en zeer kenbare, met 5 stervormig uitstaande kleppen 
openspringende, nogal kleine vruchten, gevleugelde zaden en zeo' tijpischen 
naar juttepeeren of naar? sigarenkisten) reuk van het roodbruine hout 
en de schors. Aan de laatste eigenschap alleen reeds in het bosch dadelijk 
van alle Javaansche woudl)oomen te herkennen. De Amerikaansche C. 
odorata gelijkt vooral in blad zeer op deze soort, maar is daarvan door 
de stinkende bladeren te onderscheiden en C. serruta Royle (op Java het 
meest gecultiveerd) door de gezaagde blaadjes. 
Arhor allissima circ. 35 — 40 Meter alta, trunco haud raro 200—300 
cM. diameter. Ramiili riibesccnti-fusci, glahri ; lenticellis ulhidis vel con- 
coloribus conspersi. Folia longiuscide iwiiolaii 5—12- (^saepius 8-) jugi 
