— 257 — 
Elaeocarpaceae. 
helder lichtgroen ; behaard^ 3-hokkig, elk hokje met 2 eitjes. Schijf 
fraai kanariegeel. Vrucht ellipsoidisch, van boven afgeknot, van 
onderen afgerond ; 40 mM. lang, 25 breed; vleezig; met dikken harden 
steen ; vati buiten, effen, met ondiepe groeven en op de doorsnede 
cirkelrond, met een wanddikte van 3 — 4 mM., éénhokkig, éénza- 
dig. Buiten-vruchtwaud fraai groen; midden-vruchtwand bleekgroen. 
Binnenwand (steenkern) geelbruin. Zaad langwerpig met dunne 
testa; vleezig olieachtig kiem wit, dat door evengroote langwer- 
pige zaadlobben in tweeën gedeeld wordt. Worteltje zeer klein. 
Endosperm en kiem lelie-wit. 
Aaiun. Beschrijving naar exemplaren van Herb. Kds. overeenkomende met een 
levend exemplaar uit den Hort. Bog. (VI C 200) volkomen gelijk aan de teekening bij 
PiERRE l.c. met uitzondering van den schijf die bij onze exemplaren niet 5-maar 10- 
lobbig is, terwijl elke lob nog weder van onderen is ingesneden. Bij Pierre is zij 
(fig. 6 en 7) 5-lobbig geteekend ; in de beschrijving wordt er geen melding van ge- 
maakt. 
De ruwheden op de bladoppervlakte (ook op kelk- en kroonbladeren) komen ook bjj 
onze specimina voor en schijnen ons toe een goed soortskenmerk te zijn, daar zij bij 
andere soorten zoo al niet volkomen ontbreken, dan toch zeldzaam zijn. Zij ontbre- 
ken echter bij deze soort bij de versehe bladeren en hebben hun ontstaan te danken 
aan buitengewoon groote kristal-ophoopingen, die zich gedurende het drogen vormen 
en de opperhuid doen opzwellen. Bij de versehe bladeren ontbreken alle kristallen. 
Door drogen boven een spiritus-vlam kan men ze in eenige minuten voor den dag 
brengen. 
Geogr. verspreiding: Geheel Java; o.a. bij Tjemara (Bantën), aan 
de Wijnkoopsbaai (Peranger); bij Soebah (Pëkalongan), Noesa-kambangan 
(Banjoemas); bij Ragadjampi, Poegër en Sèmpolan (Bësoeki). Uitsluitend 
in de laagvlakte; O — 600 Meter zeehoogte. Nogal zeldzaam; in Baujoe- 
wangi minder zeldzaam. Buiten Java : „Voor- en Achter-Indië, Ma- 
Jakka." (Hooker). — Standplaats: Uitsluitend in hoogstammig, zeer 
heterogeen, hoogstammig oerwoud; vooral in de heete laagvlakte be- 
neden 100 M. zeehoogte; op constant vochtigen vruchtbaren grond. — 
Voorkomen: Verstrooid tusschen honderden andere boomsoorten. — 
Bladafval: Altijdgroen. — Bloei- en vrucht-tijd: Januari — Juni 
bloemen; in Juni bloemen en rijpe vruchten ; in December rijpe vruchten ; 
verzameld. Vooral begin Oostmoesson veel bloeiende boomen. Bloeit 
zeer rijk. — Gebruik: Hout: In West-Java hout soms voor huishouw ; 
elders niet gebezigd. Hout vuil-wit, reukeloos. — Schors enz.: Schors 
wrang en samentrekkend; reukeloos Vruchtwand der rijpe vruchten 
wel eens om den rinschen smaak gegeten. — Cultuur: In gemengde 
herbosschingen m.h.o. op grondverbetering en irrigatie wellicht bruik- 
baar. — Inl. namen: In Bësoeki en Banjoemas (Tjilatjap) constant en 
bij uitsluiting van alle andere boomsoorten Kemesoe, j. genoemd; aldaar 
aan de meeste inlanders goed bekend. In Bantën en de Preanger meestal 
Hahaoean, s., en soms ook [ (?) bij vergissing] Djanifri, s. genoemd. — 
Habitus: In het bosch weinig in het oogvallend. Aan de versehe 
17 
