Opuscula . 
reSio quxdam adhibeatur , ab vero planetx in fole pofitu 
non nihil difcrepet , quem fcilicet pofitum habere vifus ef- 
fet, fi eum nulla intercedente refradione intueri licuilTet, . 
Hanc vero deviationem aliquam elTe , neque prorfu? con- 
temnendam , modo fol obfervationis tempore ( ut in hoc 
cum mercurio congrelTu) non longe ab hoiizonte abfit , ita 
planum faciemus . 
Notum eft folis fpeciem ita ex refradionibus deforma- 
ri, ut e rotunda ovalis fiat; & diameter quidem. horizonta- 
iis iuftam ad fenfum magnitudinem fervet , verticalis autem 
contrahatur . Efto in figura I peripheria folis refrade vifa 
obfervationis tempore fhnl^ horizontahs diametri fpecies 
fn^ verticalis hl^ centri aurem s. lam hoc ipfo eius, quam 
diximus , aberrationis neceifitas, ex parte faltem , inteiligi- 
tur . Cum enim mercurii pofitum ad folares margines , five 
in horario circulo ex borea in auftrum , five in paralleiis 
ex ortu in occafum , obfervando dimetimur, margines illi, 
quibus cum planetse fit comparatio , minime ad unumquem- 
dam circulum, fed ad curvam fhnl pertinent. Itaque er- 
rabimus, fi circulum , ut fierifolet, defcribentes , ac duas in 
eo circulo redum angulum comprehendentes diametros, al- 
teram pro horario , aireram pro paralleio ducentes , ex ea- 
rum diametrorum extremitatibus , veiuti e foiaribus limbis, 
iilas declinationum , atque eiongationum menfuras intra cir- 
culum accipiamus, quas obfervatione comperimus j atque eo 
magis erralSimus , quo folis fpecies , eius pliafis tempore , ma- 
gis a circulari figura abiudet ( quod equidem infra feptem , 
vel odo gradus aititudinis fenfu affequi incipimus, cum ve- 
ro ad quintum , aut fextum gradum ventum eft , in tantum 
excrefcit , ut dilTimulari non pofTit); neque, pofita eadem 
folis aitiiudine , error perpetuo idem erit , fed alius , pro 
alia horarii ad verticaiem inciinatione , & planetx ab iis , 
quos diximus , iimbis diftantia . 
Sed aiia praeterea eft caufta , cur pianetx pofitus, eiuf- 
modi obfervationibus definitus , corredione egeat . Ducatur 
in eodem fchemate horarius circulus j-^, ac paraiicius , re- 
dum cum eo angulum efficiens s p .^'Ei fi hxc reda iequato- 
ri 5 ac veris fteliarum itineribus acquidiftans eft, tamen cen- 
tri folaris fpccies, dum diurno motu occafum verfus fertur, 
minime hanc viam sp infiftere videbitur. Cogitemus en'"m 
T.II.F.IIL B folenr 
