2^6 
OpUSCULAa 
ita tamen , ut Cmplicitati & analogiae naturx melius confu- 
larur in priore , quam in poliieriore fententia, quo demum 
pafto controverfia dirimeretur .. Hxc aurem omnia cum ex- 
pofuerimus ; addemus ex ea occafione nonnulla , qux ad 
corporum compofitionem , & partium , ex quibus coale- 
fcunt, naturam , virefque pertinent, nobis faltem nova , & 
ut fperamus nec iniucunda , geometris poriflfimum , nec in- 
fxcunda,, & qux. noitram hanc ipfam de viribus vivis fen- 
tentiam fimpliciorem reddant , atque elegantiorem . 
X. Agnofcunt omnes utriufque fententix mechanici 
vim eam in corporibus , quam Keplerus omnium primus 
vim Inenia appellavit , Newtonius vim infitam , & paffi- 
vam , Ea eft determinatio quxdam materiae ad perfeveran- 
dum in eo flatu quietis , vei motus uniformis in direftum , 
in quo femel eft pofira , nifi aliqua potenria c&gat Itarum 
mutaie , Ea vei eft qu^sdam naturae lex conditori libera^ 
vei eft qusdam , ut fcholafticorum voce utamur , exigentia 
CGnditionata ipfius eflenria; corporis , quam & Peripatetici 
polfunt admittere , &, fi velint, in qualitate eriam abqua 
coliocare, qux habeat eiufmodi conditionatam exigentiam , 
In quo ea fita fic phyfice , hic nimirum non quxrimus . Sa- 
tis eft nobis 5 quod eam in corporibus admittant Mec hani- 
ci , tam ii , qui vires vivas admittunt folis velocitatibus 
proportionales , quam ii , qui velocitatum quadratis , cum 
quibus agimus . Ea vi inertiae corpora , fi nullam habent ve- 
Jocitatem 5 qiiiefcunt j fi habent aiiquam , eamdem retinent, 
donec nova ab aliqua potentia generetur. 
XI. Porro velocitas, vel celeritas , poteft confiderari 
( ut hic €tiam fcholafticorum utamur vocibus , hic maxime 
idoneis ) in adu primo , & in adu fecundo . Velocitas in 
actu fecundo eft relatio quxdam fpatii , quod percurritur , 
& temporis , quo percurritur : nec eius idea quidquam 
aliud snvolvit prxter tempus , fpatium , & eorum relatio- 
nem quamdam , qua ha:c celeritas eo maior dicitur , quo 
plus fpatii eodem tempore percurrirur moru uniformi , & 
quo minus tempus in eodem fpatio percurrendo impendi- 
tur ; ac proinde eft , ut fpatium divifum per tempus . Huic 
celeritati in fingulis particulis materia; refpondet quantitas 
motus dato tsmpore perfedi ab eadem parcicula , qui mo- 
tus , cum fit translatio dc loco in iocum , eft ut Ipatiura 
pcr. 
