IIO 
COMMENTARII . 
rum naturis aliis permiftas complicatafque vim fuam non 
oltendere ; calcinatione autem fieri , ut extricentur, iundx- 
que in maiores micas coalefcant, & genus fuum profitean- 
tur 3 ut ferri forma , fi Lemerium audimus , non ignis vi 
fiat , fed appareat . Atque hxQ magni chymici in utramque 
partem copiofe & dode difputantes , cum rem illuftrare 
maxime velint, quaeftionem faciunt difficiliorem . 
Gufmanus Galeatius , argumentum idem complexus , iam 
inde ab anno millefimo feptingentefimo tertio & vicefimo 
de Geofroii , & Lemerii controverfia e parifienfis academiae 
commentariis fxpe retulit ; tum nervis omnibus contendit, 
ut quatftionem quacumque poiTet ratione diiTolveret . Conie- 
dluras adduxit j laboribus chymicis non pepercit ; phyficam 
quoque fcientiam , omnium parentem artium , atque adiu- 
tricem , huc adhibuit . Obfervationes eius licebit legere in 
opufculis . Ego unam hic referam , quam fi videbor phyficae 
furripuiiTe , & quafi Galeatii munufculum ad chymicam , 
quo fe ornet, detulifib ; phyfica , credo , ipfa , tamquam 
bona parens , ignofcet . 
Intellexerat Gufmanus , fi communes plantae urantur, 
reperiri in cineribus particulas ferri fatis multas . Idque fuis 
etiam experimentis cognoverat . lUi ergo in opinionem ve- 
nit , fi hx quidem particulae non ante exfiiterint , fed ipfa 
calcinatione fiant , non multo plures debere occurrere in 
plantarum cineribus , c{ux prope fodinas ferri nafcuntur , 
quam in illarum , quae longius , ac fi multo plures occur- 
rant; id fane argumento elfe, non eas fieri calcinatione . 
Nam fi fierent; cur, quaefo , cum eadem fit plantarum na- 
tura , eademque calcinatio, non eadem quoque elTet ferri 
vis ? Argumentatio fatis commoda , & proxime ad verum 
accedens . 
Fecit igitur Galeatius , ut plantae urerertur varia: tum 
bononienfis agri , ubi metailorum nihil eifoditur ; tum vero 
brixienfium montium, quos ferri fodinae claros faciunt. Ac 
cum ferri particulas , quotquot erant in cuiufquc plantx ci- 
neribus, perveftigaflet ; tanto plures in cineribus brixienfium 
invenit , ut obfervatorem neminem , quamlibet ofcitanrem, 
differentia illa poiTet fugere ; nam centies alias omnes fu- 
perabant , eoque amplius. Quo illi prcbatum eft , pcirriculas 
fcrri , quas invenerat , non utique cakinatione , qu2e terram , 
ful. 
